Asociacioni Evropian i Gjyqtarëve (EAJ) ka reaguar në lidhje me çështjen e pagave të gjyqtarëve dhe prokurorëve, në Shqipëri duke ngritur akuza të forta ndaj mënyrës se si autoritetet po trajtojnë vendimin e Gjykatës Kushtetuese.
Në një deklaratë, EAJ shprehet se vendimi nr. 15/2026 i Gjykatës Kushtetuese, i cili e shpalli antikushtetues sistemin ekzistues të pagave për gjyqtarët, prokurorët dhe personelin tjetër gjyqësor, nuk po zbatohet sipas udhëzimeve të gjykatës.
Asociacioni kritikon gjithashtu projektligjin e paraqitur në Parlament për rillogaritjen retroaktive të pagave, duke argumentuar se kjo nismë rrezikon të vendosë një tjetër metodë llogaritjeje që, sipas EAJ, është po aq problematike sa ajo që u shpall antikushtetuese.
“Me pak fjalë, ligjvënësi po përpiqet të anashkalojë zbatimin e vendimit të Gjykatës Kushtetuese”, thuhet në deklaratën e Asociacionit Evropian të Gjyqtarëve.
EAJ paralajmëron se një qasje e tillë prek drejtpërdrejt shtetin e së drejtës, pavarësinë e gjyqësorit dhe ndarjen e pushteteve.
Sipas Asociacionit, vendimet e Gjykatës Kushtetuese kanë karakter përfundimtar dhe detyrues dhe duhet të respektohen nga të gjitha autoritetet publike. Moszbatimi i tyre, sipas EAJ, përbën cenim të vetë Kushtetutës.
Deklarata e Bordit të Asociacionit Evropian të Gjyqtarëve
Bordi i Asociacionit Evropian të Gjyqtarëve (EAJ) shpreh shqetësimin e tij të thellë lidhur me zhvillimet në Shqipëri. Gjykata Kushtetuese, në vendimin e saj nr. 15/2026, e ka shpallur antikushtetues sistemin ekzistues të pagave për gjyqtarët, prokurorët dhe personelin tjetër gjyqësor, duke urdhëruar ligjvënësin të ndryshojë dispozitat përkatëse në përputhje me udhëzimet e saj, brenda një afati të përcaktuar. Vendimi gjithashtu specifikon se cilat dispozita do të zbatohen në rast se ligjvënësi nuk vepron.
Jo vetëm që këto udhëzime janë shpërfillur dhe është refuzuar pagesa e shumës së përcaktuar nga gjykata, por në Parlament është paraqitur edhe një projektligj që parashikon rillogaritjen retroaktive të shpërblimit në fjalë.
Nëse ky projektligj do të miratohej, ai jo vetëm që do të përsëriste rregullimin që rrjedh drejtpërdrejt nga vendimi i Gjykatës Kushtetuese, por do të vendoste në mënyrë retroaktive një metodë llogaritjeje që duket po aq problematike sa ajo që gjykata e shpalli antikushtetuese.
Me pak fjalë, ligjvënësi po përpiqet të anashkalojë zbatimin e vendimit të Gjykatës Kushtetuese.
Zbatimi efektiv i vendimeve gjyqësore, i cili buron nga natyra e tyre detyruese, është një element themelor i shtetit të së drejtës. Vetë koncepti i një gjykate të pavarur, i përcaktuar në nenin 6 të Konventës Evropiane për të Drejtat e Njeriut, nënkupton që një gjykatë ka autoritetin të marrë një vendim detyrues, i cili nuk i nënshtrohet ndryshimit, miratimit ose ratifikimit nga ndonjë autoritet jogjyqësor.
Sa i përket në mënyrë të veçantë zbatimit të vendimeve të gjykatave kushtetuese, natyra e tyre përfundimtare dhe detyruese rrjedh domosdoshmërisht nga supremacia e Kushtetutës. Këto vendime duhet të respektohen nga të gjitha autoritetet publike dhe individët. Mosrespektimi i një vendimi të gjykatës kushtetuese është i barasvlershëm me shkeljen e vetë Kushtetutës.
Nga ky këndvështrim, zhvillimet e përmendura më sipër cenojnë shtetin e së drejtës, pavarësinë e gjyqësorit dhe ndarjen e pushteteve. Ato gjithashtu dëmtojnë besimin te shteti dhe te reformat pozitive të sistemit gjyqësor në Shqipëri, të cilat janë arritur deri më tani falë përpjekjeve të mëdha.—
Bordi i EAJ-së shpreson, për këtë arsye, se ky regres i propozuar mund të parandalohet. Ai do të mbështesë anëtarin e tij, Unionin e Gjyqtarëve të Shqipërisë, në përpjekjet e tij për arritjen e këtij qëllimi, do ta vendosë këtë çështje në axhendën e Asamblesë së Përgjithshme të tij, e cila do të zhvillohet në tetor në Lisbonë, dhe do të informojë aktorët përkatës ndërkombëtarë dhe evropianë lidhur me situatën alarmante në Shqipëri.
