Sanksionet amerikane, inflacioni i lartë dhe problemet ekonomike po rëndojnë gjithnjë e më shumë sistemin shëndetësor të Iranit, duke e bërë më të vështirë për pacientët sigurimin e ilaçeve.
Sipas një analize të CNN, mungesat dhe rritja e çmimeve po detyrojnë disa pacientë të ulin dozat, të shtyjnë trajtimet ose të kërkojnë alternativa më të lira. Farmacitë në Teheran kanë raportuar mungesa të disa kategorive të barnave, ndërsa çmimet janë rritur ndjeshëm. Problemet prekin ilaçe për sëmundjet e zemrës, diabetin, kancerin, migrenën dhe trajtime të tjera.
Sipas CNN, pacientë me sëmundje të rënda po përballen me zgjedhje të vështira për shkak të kostove. Disa prej tyre kanë shitur pajisje shtëpiake ose kanë kërkuar që të afërmit jashtë vendit t’u sigurojnë ilaçet që mungojnë në Iran.
Irani prodhon më shumë se 97% të barnave të tij sipas vëllimit, por kjo nuk nënkupton vetë-mjaftueshmëri të plotë. Industria farmaceutike iraniane varet ende nga materiale, pajisje dhe teknologji të importuara, ndërsa disa ilaçe të specializuara duhet të sigurohen nga jashtë.
Sanksionet amerikane e bëjnë më të vështirë financimin dhe importimin e këtyre produkteve, ndërsa bankat dhe kompanitë e huaja shpesh shmangin transaksionet me Iranin për shkak të rrezikut të sanksioneve.
Kriza po përkeqësohet edhe nga borxhet e kompanive të sigurimeve. Sipas Shoqatës së Farmacistëve të Iranit, më shumë se 18 mijë farmaci private presin pagesa, me detyrime që arrijnë në rreth 800 trilionë rialë. Kjo ka bërë që farmacitë të kenë më pak mundësi për të rimbushur rezervat, duke krijuar një zinxhir problemesh nga importuesit dhe prodhuesit deri te pacientët.
Sipas autoriteteve iraniane, sulmet ajrore amerikane dhe izraelite në fillim të vitit dëmtuan më shumë se 40 kompani farmaceutike, furnizues pajisjesh dhe distributorë. Një prej objekteve të goditura ishte edhe një fabrikë që prodhonte përbërës për ilaçe kundër kancerit dhe anestetikë. Sulmet prekën gjithashtu Institutin Pasteur në Iran, duke dëmtuar laboratorë të rëndësishëm për monitorimin dhe trajtimin e disa sëmundjeve.
Administrata amerikane ka forcuar më tej masat ndaj Iranit, duke synuar rrjetet financiare dhe tregtare që Teherani përdor për të shmangur sanksionet. SHBA lejon në parim tregtinë e ilaçeve dhe pajisjeve mjekësore me Iranin, por procedurat financiare dhe kontrollet e shtuara kanë bërë që kompanitë dhe bankat ndërkombëtare të tregohen më të kujdesshme.
Sipas ekspertëve të cituar nga CNN, kombinimi i sanksioneve, mungesës së valutës së huaj, inflacionit, borxheve të sigurimeve dhe dëmtimit të infrastrukturës po e vështirëson gjithnjë e më shumë furnizimin me ilaçe. Për pacientët iranianë, pasoja më e drejtpërdrejtë është rritja e kostos dhe pasiguria për gjetjen e trajtimeve të nevojshme.
