Shqiponja amerikane për Xi dhe mesazhe për Tajvanin, çfarë ndodhi në takimin mes Trump dhe liderit suprem të Kinës

Vizita e Xi Jinping në Shtëpinë e Bardhë u shoqërua me pritje zyrtare dhe një darkë shtetërore, ndërsa në qendër të bisedimeve u vendosën marrëdhëniet dypalëshe, Tajvani, inteligjenca artificiale dhe çështjet e sigurisë.

Trump i dhuron Xi-së një shqiponjë tullace

Një nga momentet më simbolike të darkës shtetërore ishte dhurata që Donald Trump i bëri Xi Jinping: një skulpturë e një shqiponje tullace, simboli kombëtar i Shteteve të Bashkuara.

Trump e përshkroi shqiponjën si mishërim të “shpirtit të lirë dhe fluturues të Amerikës”. Dhurata u interpretua në kontekstin e traditës së diplomacisë ndërkombëtare, ku shkëmbimi i dhuratave mes liderëve shërben edhe si një gjest simbolik në marrëdhëniet mes shteteve.

Xi: SHBA duhet të kundërshtojë pavarësinë e Tajvanit

Përtej ceremonive, një prej çështjeve kryesore të takimit ishte Tajvani.

Xi Jinping i kërkoi SHBA-së të mbajë atë që Pekini e quan “qëndrim të drejtë” ndaj çështjes së Tajvanit dhe të kundërshtojë pavarësinë e ishullit. Sipas agjencisë shtetërore kineze Xinhua, Xi kërkoi që Uashingtoni ta trajtojë çështjen me “kujdes”, me synimin për të krijuar një bazë për bashkëpunim strategjik dhe zhvillimin e marrëdhënieve SHBA–Kinë.

Kina e konsideron Tajvanin pjesë të territorit të saj, ndërsa ishulli funksionon me qeverisje të vetën. Shtetet e Bashkuara nuk kanë marrëdhënie diplomatike formale me Tajvanin, por ligji amerikan parashikon mbështetje për aftësinë e tij për vetëmbrojtje.

Inteligjenca artificiale, një tjetër pikë e rëndësishme

Edhe zhvillimi i inteligjencës artificiale ishte pjesë e diskutimeve.

Xi tha se SHBA-ja dhe Kina, si dy prej fuqive kryesore teknologjike në botë, kanë përgjegjësi për zhvillimin e AI-së dhe bëri thirrje që teknologjia të përdoret për të mirën e përbashkët dhe të mbetet nën kontrollin njerëzor.

Nga ana tjetër, administrata Trump ka theksuar rëndësinë e ruajtjes së avantazhit amerikan në teknologjitë e avancuara. Trump ka deklaruar se inteligjenca artificiale do të ishte një prej temave të bisedimeve me Xi.

Ekspertët e cituar nga mediat ndërkombëtare vlerësojnë se pikëpamjet e Uashingtonit dhe Pekinit për zhvillimin dhe rregullimin e AI-së mbeten të ndryshme. Kina e ka vendosur teknologjinë në qendër të strategjisë së saj ekonomike dhe teknologjike, ndërsa në SHBA debati për rreziqet dhe rregullimin e AI-së vazhdon.

Ceremonia dhe mesazhet e ngrohta

Takimi është shoqëruar me një atmosferë të kujdesshme, por publike të ngrohtë. Trump ka folur për përparim në çështjet që prekin të dyja vendet dhe ka përdorur gjuhë miqësore për marrëdhënien me Xi.

Në Kinë, vëmendje e madhe i është kushtuar edhe protokollit të pritjes. Pritja në aeroport, ceremonia zyrtare dhe darka shtetërore janë pasqyruar gjerësisht në mediat dhe rrjetet sociale kineze. Analizat e cituara nga BBC vënë në dukje se këto elemente kanë rëndësi edhe për mënyrën se si Xi Jinping paraqitet politikisht në vendin e tij.

Megjithatë, pas ceremonive dhe deklaratave miqësore, konkurrenca strategjike mes dy fuqive mbetet e pranishme, veçanërisht në teknologji, siguri dhe çështjen e Tajvanit.

Përplasje me mediat amerikane gjatë darkës shtetërore

Në të njëjtën ditë, në Uashington u zhvillua edhe një tjetër përplasje mes administratës Trump dhe mediave.

Gazetarët e CNN, MS NOW dhe Politico ishin lejuar të riktheheshin në territorin e Shtëpisë së Bardhë pas një vendimi të një gjykatësi federal, i cili urdhëroi administratën të rivendoste aksesin e tyre. Gjykatësi Timothy Kelly tha se ndalimi i tyre kishte gjasa të shkelte të drejtat kushtetuese dhe urdhëroi që ndalimi të mos zbatohej për 14 ditë.

Megjithatë, më herët gjatë ditës, gazetarët e këtyre tre mediave u përballën sërish me kufizime. Mediat raportuan se ata u penguan fillimisht të hynin në Shtëpinë e Bardhë, pavarësisht urdhrit gjyqësor, çka bëri që organizatat mediatike të kërkonin një seancë urgjente në gjykatë.

Më vonë, Shtëpia e Bardhë tha se akseset ishin rivendosur. Përplasja ligjore nisi pasi administrata Trump i kishte përjashtuar këto media nga Shtëpia e Bardhë, ndërsa ato e kundërshtuan vendimin në gjykatë, duke argumentuar se prekte lirinë e shtypit dhe të drejtat e garantuara nga Amendamenti i Parë i Kushtetutës amerikane.

Por tensioni nuk përfundoi aty: CNN raportoi se një reporter dhe një producent i saj u penguan të mbulonin hyrjen e të ftuarve në darkën shtetërore për Xi Jinping, edhe pse më herët gjykata kishte urdhëruar rikthimin e aksesit.

Kështu, vizita e Xi Jinping në Uashington u zhvillua në dy plane: nga njëra anë, një skenë diplomatike e mbushur me ceremoni, dhurata dhe deklarata për bashkëpunim; nga ana tjetër, mosmarrëveshje të forta mbi Tajvanin, inteligjencën artificiale dhe marrëdhëniet mes administratës amerikane dhe medias.

Top Channel