Në qendër të raportit të fundit të inteligjencës ushtarake daneze mbi kërcënimin rus, qëndron një paradoks. Ky dokument meriton të njihet në të gjitha detajet e tij. Përfshirë edhe më të sikletshmin dhe shqetësuesin, sepse rrëzon një ide ngushëlluese të përhapur në Evropë: se një Rusi në vështirësi, e gjakosur nga lufta në Ukrainë, me ekonominë në prag të greminës, do të ishte një Rusi më pak e rrezikshme. Forsvarets Efterretningstjeneste, shërbimi sekret ushtarak danez, argumenton të kundërtën. Pikërisht sepse ndodhet nën presion si kurrë më parë që nga fillimi i pushtimit, Vladimir Putin mund të tundohet të ndërmarrë hapa të dëshpëruar. Përfshirë edhe një sulm ushtarak të kufizuar kundër një ose më shumë vendeve të NATO-s.
Dokumenti, me tre faqe dhe i datës 24 shtator 2026, është i shkurtër, por i ngjeshur me informacion. Analistët e tij përdorin një shkallë të qartë probabiliteti, nga “shumë e pamundur” (nën 10 për qind) deri te “shumë e mundshme” (mbi 90 për qind). Raporti vjen dhjetë ditë pas një incidenti që shkaktoi alarm në Kopenhagë, kur një fregatë ruse në det të hapur pranë Gedserit, në Detin Baltik, lëshoi raketa sinjalizuese drejt një helikopteri ushtarak danez.
Për shkak të afërsisë së tyre me detet dhe territoret ku ka një prani të madhe ushtarake ruse, danezët (ashtu si fqinjët e tyre suedezë, norvegjezë dhe finlandezë) kanë një traditë shumë të respektuar në fushën e inteligjencës. Raporti i fundit nis nga lufta hibride, e cila, sipas Kopenhagës, është në përshkallëzim të plotë. Shembulli i cituar është sulmi i dështuar me dronë kundër aeroportit Leipzig-Halle, të cilin, sipas autoriteteve gjermane, Moska e kishte planifikuar për muaj të tërë. Shërbimi danez i sigurisë së brendshme, PET, paralajmëron se Moska po përgatit akte sabotimi kundër kompanive të mbrojtjes në Danimarkë. Ndërkohë, dronë rusë dhe, në disa raste, madje edhe raketa, kanë rënë tashmë në territorin e vendeve anëtare të NATO-s që kufizohen me Ukrainën.
Ajo që ndryshon, sipas analizës, është qëllimi. Deri tani, sulmet hibride synonin kryesisht të mbillnin frikë dhe të dobësonin mbështetjen e opinionit publik perëndimor për ndihmën ndaj Kievit. Tani Moska po përpiqet gjithnjë e më shumë t’i pengojë fizikisht këto ndihma që të mbërrijnë: përmes sabotimeve kundër industrive të armatimit dhe kundër konvojeve hekurudhore që transportojnë materiale ushtarake drejt Ukrainës. Danezët parashikojnë sulme më të shpeshta dhe më të rënda: ndërhyrje kibernetike të afta të paralizojnë funksione jetike të shoqërisë, si dhe akte sabotimi me rrezik të lartë për viktima.
Thelbi i arsyetimit është strategjik. Analistët shkruajnë se Rusia po pëson humbje të mëdha për përfitime territoriale; sulmet ukrainase me rreze të gjatë po godasin gjithnjë e më thellë; ndërsa ekonomia po vuan nën peshën e kombinuar të shpenzimeve ushtarake, sanksioneve dhe goditjeve ndaj rafinerive dhe impianteve energjetike. Gjatë gjashtë muajve të ardhshëm nuk pritet ndonjë përparim i madh rus. Megjithatë, është shumë e pamundur që Putini të pranojë kompromise lidhur me objektivat e tij themelore.
Pastaj është edhe elementi që përmbys perspektivën e zakonshme. Sipas Kopenhagës, Kremlini është i bindur se Evropa po ndërton gradualisht një kapacitet të pavarur ushtarak. Deri në vitin 2030, ky do të shndërrohet në një kërcënim në rritje për Rusinë. Shumë evropianë e shohin me skepticizëm riarmatimin; në Moskë, me sa duket, e marrin seriozisht. Prej këtu lind një logjikë e “dritares së mundësive”: vitet e ardhshme janë intervali i fundit kohor në të cilin Putini mund të llogarisë se ia vlen të rrezikojë. Domethënë, të sulmojë dhe të përmbysë rendin evropian të sigurisë, përpara se kjo dritare të mbyllet. Prej këtu vjen përfundimi: sipas vlerësimit danez, me një probabilitet nga 60 deri në 90 për qind, ka gjasa që Putini të përpiqet të ndryshojë trajektoren aktuale.
Zhvillimi më shqetësues është hipoteza e një sulmi ushtarak të kufizuar kundër një ose më shumë vendeve të NATO-s që kufizohen me Rusinë. Rreziku cilësohet i ulët, por në rritje, dhe mund të materializohet edhe ndërkohë që lufta në Ukrainë vazhdon, përpara se Moska të ketë forcat e nevojshme për një konflikt rajonal. Do të ishte një lëvizje e dëshpëruar dhe mund të ndodhte që në muajt e ardhshëm. Objektivi: të devijojë burimet evropiane nga mbështetja për Kievin dhe të përçajë NATO-n, nëse nuk gjendet një përgjigje e përbashkët.
Format e parashikuara janë konkrete. Goditje të izoluara me armë me rreze të gjatë kundër infrastrukturës thelbësore për mbështetjen e Ukrainës, të shoqëruara më pas me justifikimin se raketat kishin devijuar për shkak të ndërhyrjeve elektronike ukrainase. Ose një operacion nën flamur të rremë, me dronë të prodhimit ukrainas të përdorur për të goditur një vend të NATO-s. Ose, gjithashtu, dërgimi i disa njësive pa shenja kombëtare, sipas skenarit të “burrave të gjelbër” në Krime në vitin 2014. Në këtë rast të fundit, megjithatë, Moska do të duhej fillimisht të grumbullonte trupa të rregullta në kufi për të penguar një reagim të aleatëve, një përgatitje e gjatë dhe e vështirë për t’u fshehur. Një pushtim në shkallë të gjerë mbetet shumë i pamundur; do të kërkonte të paktën gjashtë muaj përgatitje. Por nuk mund të përjashtohet.
Pika vendimtare lidhet me llogaritjen e Kremlinit. Rusia do të sulmojë vetëm nëse është e bindur se nuk do të shkaktojë një përgjigje të përbashkët ushtarake nga NATO. Por, vërejnë danezët, vetë Moska nuk e di me siguri se ku ndodhet ky prag. Rreziku, pra, është një gabim në përllogaritje: Putini mund të bindet se Aleanca nuk do të reagojë në mënyrë të bashkuar, veçanërisht nëse mendon se Shtetet e Bashkuara nuk mund ose nuk duan t’i mbrojnë aleatët evropianë.
Raporti përditëson atë të shkurtit 2025, i cili kishte shkaktuar debate për shkak të afateve të përcaktuara: gjashtë muaj që Rusia të ishte në gjendje të zhvillonte një luftë lokale kundër një vendi fqinj, dy vjet për të kërcënuar në mënyrë të besueshme NATO-n në Detin Baltik dhe pesë vjet për një luftë në shkallë të gjerë në Evropë. Këto vlerësime mbeten të vlefshme, por ishin të kushtëzuara nga përfundimi ose ngrirja e konfliktit në Ukrainë. Risia në analizën më të fundit është se përshkallëzimi nuk pret që ky kusht të përmbushet.
Mesazhi themelor për Evropën është i pakëndshëm. Dobësia e Rusisë nuk është domosdoshmërisht një lajm i mirë. Danezët paralajmërojnë: një Putin që ndien se koha po i mbaron mund të bëhet më i paparashikueshëm. Dhe parandalimi nuk varet vetëm nga numri i ushtarëve dhe raketave që zotërojnë vendet e NATO-s, por edhe nga bindja e Kremlinit se ato janë të gatshme t’i përdorin së bashku./Corriere