LIVE UPDATES
Bota

BE miraton pesë programe të mbrojtëse me një buxhet prej 325 mln eurosh, mbrojtja ajrore në qendër të vëmendjes

Pesë projektet e përzgjedhura do të marrin fonde fillestare nga BE, duke krijuar gjithashtu kushtet për mbështetje të mundshme shtesë përmes Fondit Evropian të Konkurrueshmërisë në të ardhmen.

28 Shtator 2026, 15:43 Nga G.M
BE miraton pesë programe të mbrojtëse me një buxhet prej 325
Forcat e NATO-s


EVROPA- Bashkimi Evropian po bën një hap drejt forcimit të autonomisë së tij mbrojtëse, pasi miraton pesë programet e para të përbashkëta evropiane të mbrojtjes që do të financohen përmes Programit Evropian të Industrisë së Mbrojtjes (EDIP), me një buxhet total prej 325 milionë eurosh.

Sipas raportimeve nga mediat e huaja, projektet specifike kanë të bëjnë me aftësitë kritike ushtarake, nga zhvillimi i dronëve dhe sistemeve kundër-UAV deri te mbrojtja e infrastrukturës detare, mbrojtja hapësinore, mbrojtja kundërajrore dhe antiraketë, si dhe forcimi i sigurisë në krahun lindor të Evropës.

Projektet Evropiane të Mbrojtjes me Interes të Përbashkët (EDPCI ) u krijuan në kuadër të EDIP, i cili u miratua nga BE në vitin 2025, me qëllim që t'u lejojë Shteteve Anëtare të bashkëpunojnë në programe të mëdha dhe komplekse mbrojtëse që do të ishin të vështira për t'u zbatuar individualisht nga secili vend. Pesë projektet e përzgjedhura do të marrin fonde fillestare nga BE, duke krijuar gjithashtu kushtet për mbështetje të mundshme shtesë përmes Fondit Evropian të Konkurrueshmërisë në të ardhmen.

"Këto projekte demonstrojnë bashkëpunim praktik midis Shteteve Anëtare për sigurinë e Evropës. Në bashkëpunim të ngushtë me partnerët tanë, Norvegjinë dhe Ukrainën, ne po ndërmarrim hapa vendimtarë për të mbrojtur hapësirën, hapësirën ajrore, detet, kabllot nënujore dhe qytetarët tanë", tha Ministrja Irlandeze e Mbrojtjes Helen McEdy, vendi i së cilës mban presidencën e rradhës të Këshillit të BE-së.

Pesë programet evropiane të mbrojtjes

1. DECODER- Rezistenca evropiane ndaj dronëve dhe sistemeve anti-dronë

Programi Drone and Counter-Drone European Resolve (DECODER) synon të zhvillojë, prodhojë dhe vendosë në mënyrë operative sisteme pa pilot, si dhe teknologji për t'iu kundërvënë dronëve armiqësorë dhe pritet të kushtojë midis 3.5 miliardë euro dhe 5.5 miliardë euro. Qëllimi është të plotësohen boshllëqet kritike në aftësitë e vendeve evropiane, në një kohë kur dronët janë bërë një faktor vendimtar në fushat moderne të betejës, veçanërisht në luftën në Ukrainë.

2. IMSD- Mbrojtja e deteve dhe infrastrukturës nënujore

Programi i Mbrojtjes së Integruar Detare dhe të Shtratit të Detit (IMSD) ka të bëjë me krijimin e një sistemi mbrojtës të integruar dhe ndërveprues në det dhe në shtratin e detit. Qëllimi është të zbulohen, pengohen dhe të reagohet më mirë ndaj kërcënimeve ndaj zonave detare, infrastrukturës kritike dhe kabllove nënujore.

3. HAPËSIRË- Aftësitë evropiane në hapësirë

Programi SPACE synon të forcojë aftësitë hapësinore evropiane në zonat kritike. Ai përfshin satelitë paralajmërues të hershëm për zbulimin e lëshimeve të raketave, komunikime satelitore, shërbime inteligjence, mbikëqyrjeje dhe zbulimi, si dhe sisteme të sakta pozicionimi dhe koherimi. Në të njëjtën kohë, ai parashikon forcimin e aftësive në luftën elektronike të navigimit dhe lëshimin e shpejtë të satelitëve zëvendësues në rast nevoje.

4. EU-FIAMD- Mbrojtja ajrore dhe raketore evropiane

Programi i Mbrojtjes së Integruar Ajrore dhe Raketore të Federuar të BE-së, duke përfshirë Paralajmërimin e Hershëm (EU-FIAMD), ka të bëjë me krijimin e një aftësie të përbashkët evropiane të integruar të mbrojtjes ajrore dhe raketore dhe kostoja e tij pritet të arrijë 55-80 miliardë euro deri në vitin 2040. Ai përfshin sisteme paralajmërimi të hershëm për kërcënimet e ardhshme, si dhe struktura të koordinuara të komandës dhe kontrollit.

5. Mbikëqyrja e Krahut Lindor- Forcimi i Krahut Lindor

Programi i Mbikëqyrjes së Krahut Lindor (EFW) përqendrohet në mbrojtjen e kufijve lindorë të vendeve pjesëmarrëse. Ai mbulon fusha të shumta operacionesh, të tilla si toka, ajri, deti, hapësira kibernetike dhe sektorë të tjerë, me qëllim forcimin e gatishmërisë së përgjithshme të mbrojtjes, ndërsa kostoja e tij vlerësohet të jetë midis 60 dhe 100 miliardë euro deri në vitin 2036. Burime nga Kievi raportojnë se Ukraina po merr pjesë në katër prej këtyre projekteve, ndërsa është përjashtuar vetëm nga ai që ka të bëjë me aftësitë hapësinore.

Nga nëntë propozimet në pesë projekte, Komisioni Evropian nisi më 16 shkurt 2026 një proces konsultimi me shtetet anëtare për të identifikuar projekte të mundshme evropiane të mbrojtjes me interes të përbashkët. U paraqitën gjithsej nëntë propozime.  Pas vlerësimit dhe duke marrë parasysh mendimin e Përfaqësuesit të Lartë të BE-së për Politikën e Jashtme dhe Agjencisë Evropiane të Mbrojtjes, Komisioni propozoi më 3 korrik 2026 listën e pesë projekteve që u miratuan përfundimisht.

Vendimi është pjesë e përpjekjeve të përgjithshme të BE-së për të forcuar industrinë evropiane të mbrojtjes dhe për të zvogëluar varësinë e saj nga vendet e treta për teknologjitë ushtarake kritike./Dosja.al

bashkimi evropian

Sondazh

Poll

Protesta në Maliq kundër investimit të Ujësjellësit/ Përplasje mes efektivëve dhe qytetarëve

Protesta në Maliq kundër investimit të Ujësjellësit/ Përplasje mes efektivëve dhe qytetarëve

Tentuan të mashtronin Armand Dukën në emër të Taulant Ballës, në pranga sekserët e Florian Gjergjit

Debati ironik në Komision, Korreshi: Të ndryshohet rendi i ditës i nderuar kryetar

Mashtruan një të moshuar në emër të Armand Dukës, në pranga 2 sekserët e Florian Gjergjit...

Ambasadorja e re e Bashkimit Evropian mesazh të qartë: Shqipëria të ketë institucione demokratike

Schieder tregon detyrat: Kapitujt duhen mbyllur, reformat të jenë pjesë e shoqërisë

Rama ndërpret fjalën e raportuesit për Shqipërinë në PE: Aman, s’i lë dot gjermanët të presin

Rama: Europa ka shtatë kandidatë, mos na lini në baltë

Rama: Shpresojmë që BE të mos e lërë sërish në baltë Ballkanin Perëndimor

Konferenca Ndërparlamentare/ Rama sulmon protestuesit: Flamingot nuk duken aq bukur sa në foto

Rama batuta në mbledhjen e konferencës ndërparlamentare: S'kam besim te përkthyesi

Mbledhja e Këshillit të Sigurisë Kombëtare, kryeministri Rama mbërrin në Pallatin e Brigadave

Zjarr në Gjirokastër/ Merr flakë makina, digjet edhe një kasolle

Mbyllen fjalimet te Kryeministria, nis marshimi i protestuesve në rrugët e Tiranës

Tragjedi në Fier/ Banesa përfshihet nga flakët, humb jetën 70-vjeçari i paralizuar

Protestuesi për kryeministrin Rama: Nuk e 'tredh' dot sheshin, ne e kemi vrarë frikën

Aktivistja Sidorela Vatnikaj: Kjo protestë ka qenë një shuplakë për trazicionin politik

Vatër zjarri në Ndërnenas/ Digjen parcelat me ullinj, rrezikohen stallat e bagëtive

Aktivisti për kryeministrin Rama: Mediat botërore pasqyrojnë skandalin me SHISH, bota i hoqi fishën

Pas grumbullimit në sheshin Skënderbej, nis marshimi drejt Kryeministrisë: Poshtë narkoshteti

Rama: S’ka një provë të vetme që një bir nëne të ketë një qindarkë të tijen në xhepin tim

Qytetarët kërkojnë dorëheqjen, Rama: Asgjë nuk do të më ndalë

Reforma në Drejtësi/ Rama: Pa mua, SHBA-ja dhe BE-ja do kishin bërë Noc Rrokun

Rama sulmon 2 televizione: Lavatriçe mediatike, kanë marrë peng një Prokurori

Rama sulmon deputetët: Pisanjosë me kostum parlamentar, dhuratat e mia janë pronë e shtetit

Rama bën ironi me Opozitën: Qeveria gjykohet nëse lë drejtësinë të bëjë punën

Arrestimi i Vlora Hysenit, Rama: Llogaria e hapur me drejtësinë është çështje personale

Rama u turret mediave dhe SPAK: Prokurorët po përdorin gazetarë kamikazë

Rama i përgjigjet opozitës dhe sulmon mediat: Emërimi i Hysenit në SHISH u bë pasi...

"Arrestimi i Hysenit shtangu partnerët"/ Rama: Mbrojtja e institucioneve, detyrë e shtetit

Rama sulmon mediat: SHISH u ekspozua ndaj një dëmi të madh që duhej parandaluar

Arrestimi i Vlora Hysenit, Rama i del në mbrojtje: Ishte masë ekstreme

Xing në Rinas/ Rama vjen nga SHBA, Berisha largohet për në Strasburg

Çfarë po ndodh në Rinas? Rama lë gazetarët jashtë dhe anulon konferencën...

Me destinacion Greqinë, kapen 90 kg drogë në Kakavijë

Arrestohet 66-vjeçari në Fier, i gjendet automatik dhe nje 'Benz' i trafikuar nga Britania

Kreu i PD: Nuk jam ftuar as për mbledhjen e Këshillit të Sigurisë Kombëtare

Berisha i uron mirëseardhjen ambasadorit të ri: SHBA do të japë një ndihmë substanciale

Berisha: Provat direkte më të mëdha i kam për Edi Ramën, por SPAK nuk guxon ta thërrasë

Berisha: Ai është armik i egër i Kosovës, tani po përhap shpifje të ulëta kundër Vetëvendosjes

Berisha: Dëshmuan se orteku i opozitës po rritet çdo ditë dhe do të përmbushë misionin e tij

Berisha: Vlora Hyseni është kthyer për tu dhënë restin bashkëpunëtorëve të vet që e tradhtuan

Operacioni i SPAK në Shkodër,momenti i arrestimit të50-vjeçarit me rrezikshmëri të lartë,Bledar Çafi

Berisha: Sulmi i Ramës ndaj Joe Biden për dënimin e Thaçit është një paturpësi ekstreme

I dënuar me6vjet burgim për prodhim dhe shitje të lëndëve narkotike,kapet në Fushë Krujë 41-vjeçari

Eric Wendt mbërrin në Pallatin e Brigadave, dorëzon letrat kredenciale

Aktivistja përplaset me deputetin: Qeverisë tuaj duhet t’i vijë turp që ka guxim të dalë përballë...

“Nesër më shumë"/ Mbyllet protesta e 118-të: Arrestoni Ramën

Mbyllen fjalimet te Kryeministria, nis marshimi në rrugët e Tiranës

Rama mbajti fjalimin në Asamblenë e Përgjithshme të OKB-së, por salla ishte pothuajse bosh