LIVE UPDATES
Aktualitet

Shqipëria kandidate për në BE, Marta Kos për DW: Procesi i bazuar në meritë kërkon kohë, vendet që plotësojnë kriteret në fusha të caktuara mund të përfitojë një integrim të pjesshëm

Nëse duam të arrijmë qëllimin tonë, dhe meqë procesi i bazuar në meritë kërkon kohë, një vend kandidat që plotëson kriteret për integrim në fusha të caktuara, mund të përfitojë edhe nga një integrim i pjesshëm.

1 Tetor 2026, 13:13 Nga G.M
Shqipëria kandidate për në BE, Marta Kos për DW: Procesi i
Marta Kos

DW: Një nga temat e takimit të ministrave të Jashtëm në kuadër të Procesit të Berlinit do të jetë dokumenti më i ri i Komisionit Evropian, i cili parashikon anëtarësim gradual për vendet kandidate. Çfarë do të thotë kjo për vendet kandidate në aspektin praktik dhe, në fund të fundit, çfarë do të thotë për qytetarët?

Marta Kos: Tema e integrimit të përshpejtuar gradual po bëhet gjithnjë e më e rëndësishme për shtetet anëtare të BE-së. Është e qartë se metodologjia e bazuar në meritë kërkon kohë. Por sot ndodhemi në një situatë gjeopolitike, ku e shohim se kjo kohë nuk është gjithmonë në dispozicion. Nëse duam të arrijmë qëllimin tonë, dhe meqë procesi i bazuar në meritë kërkon kohë, një vend kandidat që plotëson kriteret për integrim në fusha të caktuara, mund të përfitojë edhe nga një integrim i pjesshëm.

DW: Një nga temat e takimit të ministrave të Jashtëm në kuadër të Procesit të Berlinit do të jetë dokumenti më i ri i Komisionit Evropian, i cili parashikon anëtarësim gradual për vendet kandidate. Çfarë do të thotë kjo për vendet kandidate në aspektin praktik dhe, në fund të fundit, çfarë do të thotë për qytetarët?

Marta Kos: Tema e integrimit të përshpejtuar gradual po bëhet gjithnjë e më e rëndësishme për shtetet anëtare të BE-së. Është e qartë se metodologjia e bazuar në meritë kërkon kohë. Por sot ndodhemi në një situatë gjeopolitike, ku e shohim se kjo kohë nuk është gjithmonë në dispozicion.

Nëse duam të arrijmë qëllimin tonë, dhe qëllimi ynë është një Evropë e sigurt dhe e qëndrueshme, e bazuar në vlerat evropiane, atëherë do të përpiqemi që përmes të ashtuquajturit rishikim para-anëtarësimi, rezultatet e të cilit do të publikohen më 6 tetor dhe do të diskutohen pjesërisht në këtë samit, të identifikojmë së bashku me shtetet anëtare fushat në të cilat, vendeve kandidate që kanë nevojë për më shumë kohë, të mund t'u ofrojmë më shumë Evropë edhe para anëtarësimit të plotë.

Kjo nuk është zëvendësim për anëtarësimin. Është thjesht një mënyrë që, për shkak se procesi i bazuar në meritë kërkon kohë, një vend kandidat që plotëson kriteret për integrim në fusha të caktuara të mund të përfitojë nga një integrim i pjesshëm edhe para se të bëhet anëtar i plotë.

Për shembull, ekziston tashmë CEPA, ku përfshihen edhe vendet e Ballkanit Perëndimor, Moldavia dhe Ukraina. Së shpejti do t'u ofrojmë vendeve të Ballkanit Perëndimor edhe përfitimet e roaming-ut. Këto janë fusha që normalisht janë të në dispozicion vetëm për shtetet anëtare, por tregojnë se çfarë mund të bëjmë. Dhe ka shumë mundësi të tjera të ngjashme.

DW: Mali i Zi është vendi që ka bërë më shumë përparime në procesin e zgjerimit të BE-së. A vlen kjo qasje edhe për anëtarësimin e tij, apo fokusi mbetet ende te anëtarësimi i plotë në BE?

Marta Kos: Jo, për Malin e Zi jam shumë e lumtur, se ai tashmë ndodhet në fazën përfundimtare të rrugës drejt anëtarësimit në Bashkimin Evropian. Prandaj, parimet e integrimit gradual nuk do të kenë aq rëndësi për Malin e Zi sa për vendet e tjera kandidate. Mali i Zi është në një pozicion shumë të mirë dhe negociatat mund të përfundojnë shumë shpejt. Njëkohësisht po përgatitim edhe Traktatin e Anëtarësimit. Paketa financiare është gati. Nëse gjithçka shkon sipas planit dhe shtetet anëtare e mbështesin procesin, Mali i Zi mund të bëhet anëtar i BE-së në vitin 2028, pra shumë shpejt.

DW: Serbia po u afrohet zgjedhjeve. Nga këndvështrimi i Komisionit Evropian, a janë ato kryesisht çështje standardesh demokratike, apo rezultati i tyre mund të ndikojë drejtpërdrejt në ritmin e procesit të anëtarësimit të vendit në BE? Dhe çfarë prisni nga këto zgjedhje?

Marta Kos: Nga çdo vend kandidat presim përkushtim ndaj vlerave evropiane, zhvillim demokratik, forcim të shtetit ligjor, luftë kundër korrupsionit dhe një sistem gjyqësor të pavarur. Këtë presim edhe nga Serbia.

Zgjedhjet do të jenë një lloj katalizatori që do të tregojë se në çfarë drejtimi dëshiron të ecë Serbia në të ardhmen. Serbia e ka vendin në Bashkimin Evropian dhe unë jam e gatshme të bëj gjithçka që mundem për ta ndihmuar vendin të bëhet anëtar i BE-së. Por natyrisht edhe Serbia duhet të japë rezultate, gjë që nuk ka ndodhur në vitet e fundit.

DW: Edhe Bosnja dhe Hercegovina po shkon drejt zgjedhjeve. Cilat janë pritshmëritë tuaja?

Marta Kos: Shpresoj që më në fund të mund të ecim përpara me procesin e anëtarësimit të Bosnjë-Hercegovinës. Në fakt, na duhet shumë pak: miratimi i dy ligjeve dhe emërimi i kryenegociatorit. Më pas mund të nisim procesin e evaluimit, pra procesin e përgjithshëm të anëtarësimit.

Shpresoj që zgjedhjet të sjellin energji të re dhe politikanë që do të veprojnë në të mirë të gjithë vendit, duke mbrojtur integritetin territorial dhe sovranitetin e Bosnjë-Hercegovinës, jo vetëm interesat e pjesëve të veçanta të vendit apo të forcave të caktuara politike.

DW: Pra, mbeteni optimiste për gjithë idenë e zgjerimit?

Marta Kos: Po, jam optimiste për zgjerimin. Ky vit është vërtet viti i zgjerimit dhe veçanërisht kjo vjeshtë, që sapo ka nisur, do të jetë vjeshta e zgjerimit. Pse? Sepse gjatë nëntë muajve të parë të këtij viti kemi hapur ose mbyllur më shumë kapituj negociues se në çdo vit tjetër të 25 viteve të fundit. Për herë të parë që nga anëtarësimi i Kroacisë në vitin 2013, kemi Malin e Zi me një perspektivë reale për t'u bërë anëtar i BE-së.

Po ashtu Shqipëria po përparon shumë mirë, ndërsa për Moldavinë dhe Ukrainën shpresojmë të hapim të gjitha grupkapitujt brenda këtij viti. Këto janë vendet që po udhëheqin procesin dhe mendoj se nuk kemi parë një dinamikë të tillë që nga koha kur Kroacia iu bashkua Bashkimit Evropian.

qëllimi ynë është një Evropë e sigurt dhe e qëndrueshme, e bazuar në vlerat evropiane, atëherë do të përpiqemi që përmes të ashtuquajturit rishikim para-anëtarësimi, rezultatet e të cilit do të publikohen më 6 tetor dhe do të diskutohen pjesërisht në këtë samit, të identifikojmë së bashku me shtetet anëtare fushat në të cilat, vendeve kandidate që kanë nevojë për më shumë kohë, të mund t'u ofrojmë më shumë Evropë edhe para anëtarësimit të plotë.

Kjo nuk është zëvendësim për anëtarësimin. Është thjesht një mënyrë që, për shkak se procesi i bazuar në meritë kërkon kohë, një vend kandidat që plotëson kriteret për integrim në fusha të caktuara të mund të përfitojë nga një integrim i pjesshëm edhe para se të bëhet anëtar i plotë.

Për shembull, ekziston tashmë CEPA, ku përfshihen edhe vendet e Ballkanit Perëndimor, Moldavia dhe Ukraina. Së shpejti do t'u ofrojmë vendeve të Ballkanit Perëndimor edhe përfitimet e roaming-ut. Këto janë fusha që normalisht janë të në dispozicion vetëm për shtetet anëtare, por tregojnë se çfarë mund të bëjmë. Dhe ka shumë mundësi të tjera të ngjashme.

DW: Mali i Zi është vendi që ka bërë më shumë përparime në procesin e zgjerimit të BE-së. A vlen kjo qasje edhe për anëtarësimin e tij, apo fokusi mbetet ende te anëtarësimi i plotë në BE?

Marta Kos: Jo, për Malin e Zi jam shumë e lumtur, se ai tashmë ndodhet në fazën përfundimtare të rrugës drejt anëtarësimit në Bashkimin Evropian. Prandaj, parimet e integrimit gradual nuk do të kenë aq rëndësi për Malin e Zi sa për vendet e tjera kandidate. Mali i Zi është në një pozicion shumë të mirë dhe negociatat mund të përfundojnë shumë shpejt. Njëkohësisht po përgatitim edhe Traktatin e Anëtarësimit. Paketa financiare është gati. Nëse gjithçka shkon sipas planit dhe shtetet anëtare e mbështesin procesin, Mali i Zi mund të bëhet anëtar i BE-së në vitin 2028, pra shumë shpejt.

DW: Serbia po u afrohet zgjedhjeve. Nga këndvështrimi i Komisionit Evropian, a janë ato kryesisht çështje standardesh demokratike, apo rezultati i tyre mund të ndikojë drejtpërdrejt në ritmin e procesit të anëtarësimit të vendit në BE? Dhe çfarë prisni nga këto zgjedhje?

Marta Kos: Nga çdo vend kandidat presim përkushtim ndaj vlerave evropiane, zhvillim demokratik, forcim të shtetit ligjor, luftë kundër korrupsionit dhe një sistem gjyqësor të pavarur. Këtë presim edhe nga Serbia.

Zgjedhjet do të jenë një lloj katalizatori që do të tregojë se në çfarë drejtimi dëshiron të ecë Serbia në të ardhmen. Serbia e ka vendin në Bashkimin Evropian dhe unë jam e gatshme të bëj gjithçka që mundem për ta ndihmuar vendin të bëhet anëtar i BE-së. Por natyrisht edhe Serbia duhet të japë rezultate, gjë që nuk ka ndodhur në vitet e fundit.

DW: Edhe Bosnja dhe Hercegovina po shkon drejt zgjedhjeve. Cilat janë pritshmëritë tuaja?

Marta Kos: Shpresoj që më në fund të mund të ecim përpara me procesin e anëtarësimit të Bosnjë-Hercegovinës. Në fakt, na duhet shumë pak: miratimi i dy ligjeve dhe emërimi i kryenegociatorit. Më pas mund të nisim procesin e evaluimit, pra procesin e përgjithshëm të anëtarësimit.

Shpresoj që zgjedhjet të sjellin energji të re dhe politikanë që do të veprojnë në të mirë të gjithë vendit, duke mbrojtur integritetin territorial dhe sovranitetin e Bosnjë-Hercegovinës, jo vetëm interesat e pjesëve të veçanta të vendit apo të forcave të caktuara politike.

DW: Pra, mbeteni optimiste për gjithë idenë e zgjerimit?

Marta Kos: Po, jam optimiste për zgjerimin. Ky vit është vërtet viti i zgjerimit dhe veçanërisht kjo vjeshtë, që sapo ka nisur, do të jetë vjeshta e zgjerimit. Pse? Sepse gjatë nëntë muajve të parë të këtij viti kemi hapur ose mbyllur më shumë kapituj negociues se në çdo vit tjetër të 25 viteve të fundit. Për herë të parë që nga anëtarësimi i Kroacisë në vitin 2013, kemi Malin e Zi me një perspektivë reale për t'u bërë anëtar i BE-së.

Po ashtu Shqipëria po përparon shumë mirë, ndërsa për Moldavinë dhe Ukrainën shpresojmë të hapim të gjitha grupkapitujt brenda këtij viti. Këto janë vendet që po udhëheqin procesin dhe mendoj se nuk kemi parë një dinamikë të tillë që nga koha kur Kroacia iu bashkua Bashkimit Evropian./DW

marta kos

Sondazh

Poll

Rama prezanton 5 projektet për “Tirana Fountain Tower”: Absurde kur na thonë se nxjerrim njerëz...

Rama prezanton 5 projektet për “Tirana Fountain Tower”: Absurde kur na thonë se nxjerrim njerëz...

Rama mbron projektet me arkitektë të huaj: Shqipëria ende s’i ka kapacitetet për të ndërtuar kulla

Kryeministri Edi Rama pritet me protestë gjatë inaugurimit pranë kardiokirurgjisë...

Dyshohet se i dërgonte mesazhe nxënëses 13-vjeçare/ Prokuroria kërkon arrest me burg për mësuesin

Monika Kryemadhi para SPAK: Të ndihesh më i dhunuar nga video të tilla sesa nga taksat e larta...

Rama: Do të ishte komunizëm! Askush nuk merret në mbrojtje kur vjen puna për tu përballur me pasojat

Presidentja e Komisionit Europian: Lufta kundër korrupsionit është thelbi

Rama sulmon mediat: Materialet sensitive t'i lihen gjykatës dhe jo leximeve sporadike

"Nuk na duhet të bëjmë të fortin"/ Rama për procesin e integrimit: Duhet të ndihemi të privilegjuar

Von der Leyen: Me mbështetjen tonë u rindërtuan dhe rikonstruktuan 63 shkolla

Von der Leyen në konferencë me Ramën: Do të përcaktohen edhe udhërrëfyesit për Shqipërinë

Shqipëria e "zhytur" në skandale, Rama: Sistemi po e lufton korrupsionin

"Duhet dialog me shoqërinë..."/ Von der Leyen- Ramës: Reformat të zbatohen, jo vetëm të miratohen

"Duhet dialog me shoqërinë..."/ Von der Leyen- Ramës: Reformat të zbatohen, jo vetëm të miratohen

"Informova Von der Leyen për Zvërnecin"/ Rama: Do ndezim Pasqyrën me dokumentet

Rama në konferencë me Von der Leyen: Vullnet i hekurt për të çuar përpara procesin

Takimi i Ramës me Von der Leyen/ Protestë në Bulevard, shoqërohet një person

Von der Leyen mbërrin në Kryeministri/ Pritet me ceremoni zyrtare nga Rama, qytetarët protestë

Takimi i Ramës dhe Von der Leyen, protestuesit shpërndahen në grupe, policia 'blindon' zonën

Vizita e Von der Leyen shkakton kaos në Tiranë, policia vazhdon të shtyjë protestuesit

Vijojnë përplasjet para kryeministrisë, policia shtyn me forcë protestuesit

Protestuesit ndezin flakadanë, përplasje edhe me efektivë të policisë

Presidentja e KE pritet nga Rama me ceremoni zyrtare, qytetarët protestë nga ana tjetër

Protesta para Kryeministrisë, qytetarët përplasen me policinë: Polici ktu na ke, ti mbron krimin

Vatër zjarri në Fllakë të Durrësit, flakët përfshijnë një pikë skrapi

Von der Leyen në Tiranë/Qytetarët mblidhen në protestë pranë Kryeministrisë, nisin shoqërimet e para

Fermeri

Zjarr masiv në Verbas të Patosit, flakët rrezikojnë banesat dhe bizneset

Bie zjarr pranë Parkut të Apolonisë në Fier, digjen disa ullinj ndërsa flakët u afrohen banesave

Nis pastrimi i liqenit të Kasharajt, nën hetimi administratori i firmës që po rehabiliton digën

Rama për ndryshimet në Kodin e Procedurës Penale: Drejtësia mos frikësojë të pafajshmit

"Jo kontroll celularëve pa autorizim"/ Rama: Ndalohen përgjimet e të dhënave identifikuese

Drafti i Kodit të Procedurës Penale, Rama: Avokati nuk është dekor, deklarimet nën torturë...

Ndryshimet në Kodin e Procedurës Penale, Rama: Për veprat me dënim nën 5 vite nuk do të ketë...

Ndryshimet në Kod, Rama mesazh prokurorëve dhe gjykatësve: Paraburgimi duhet të jetë masa e fundit!

Reforma në Drejtësi, Rama: 62% e njerëzve në burgje, janë në paraburgim!

Rama për Reformën në Drejtësi: Kemi parë forcën, por edhe dobësitë përballë realitetit

Ish-drejtuesi i Policisë së Durrësit, del nga SPAK: Nuk e di pse kisha një parandjenjë që do...

Paraqitet në SPAK ish-drejtuesi i Policisë së Durrësit, Vilson Bala, do të pyetet për çështjen Agasi

Shpërthim me lëndë plasëse në derën e një lokali në Fllakë, nuk ka të lënduar

Mashtronin qytetarë të BE-së përmes platformave online, arrestohen katër persona në Tiranë

Zjarr në Gjirokastër, flakët u drejtohen banesave dhe magazinave

"Ju erdhi fundi"/ Vijon marshimi i protestuesve nëpër Tiranë: Rama jep dorëheqjen

Mbyllen fjalimet te Kryeministria, nis marshimi në rrugët e Tiranës

122 ditë protestë/ Aktivisti Ilir Xhemalaj: Studentët të bashkohen, të rrëzojmë këtë regjim

Aktivisti Arben Kola thirrje studentëve: Bashkohuni në shesh, merrni udhëheqjen e vendit

Aktivistja lexon kërkesat: Kërkojmë anulimin e ndryshimeve të bëra në ligjin për zonat e mbrojtura

Berisha takon përfaqësuesit e lartë të Kosovës në Strasburg: Rama po bën spastrim etnik në Shqipëri

“Pa rini nuk ka Shqipëri”/ Nis marshimi drejt Kryeministrisë: Rama jepe dorëheqjen!

Bie zjarr në kodrat me ullishte në Gorishovë, flakët favorizohen nga era e fortë