OKB: Mbi 5 mijë njerëz u vranë dhe plagosën në Haiti për shkak të dhunës së bandave këtë vit

Më shumë se 5,700 njerëz janë vrarë ose plagosur nga bandat ose gjatë operacioneve kundër tyre midis 1 janarit dhe 11 shtatorit 2026, thanë Kombet e Bashkuara.

Komisioneri i Lartë i OKB-së për të Drejtat e Njeriut, Volker Türk, shtoi se më shumë se 230 persona janë rrëmbyer gjithashtu.

Rreth 1,000 gra dhe vajza janë përdhunuar, por Türk vuri në dukje se shifra aktuale është "me shumë mundësi shumë më e lartë".

Bandat kanë ushtruar shkallë të ndryshme pushteti në Haiti për dekada të tëra. Shpërthimi më i fundit i përhapur i dhunës midis bandave është nxitur nga vrasja e Presidentit Jovenel Moïse më 7 korrik 2021.

Në një përditësim mbi situatën në kombin e Karaibeve të premten, Türk shtoi se më shumë se 50% e viktimave ndodhën në kontekstin e operacioneve të sigurisë kundër bandave, me qindra të plagosur "nga plumba të humbur dhe dronë shpërthyes".

Dhuna e bandave kishte qenë tashmë e përhapur nën drejtimin e Moïse-it, por vakumi i pushtetit i krijuar nga vrasja e tij u lejoi grupeve të dhunshme të pushtonin më shumë territor dhe të bëheshin më me ndikim.

Türk tha se bandat “vazhdojnë të përshtaten dhe të zgjerohen”, me prova të mbledhura nga OKB-ja që tregojnë “një strategji për kapjen e territorit të ri dhe rrugëve kryesore të transportit, duke kërcënuar stabilitetin”.

Numri i ekzekutimeve të kryera nga njësi të specializuara policore ka rënë në muajt e fundit, tha ai, por njerëzit që dyshohet se janë të lidhur me bandat vazhdojnë të përballen me një rrezik të lartë të ekzekutimeve të shpejta.

Komisioneri i lartë shtoi se rekrutimi i fëmijëve në banda është "pothuajse trefishuar", pasi për shumë të mitur, bashkimi me një bandë "mund të jetë e vetmja mënyrë mbijetese".

"Asnjë fëmijë nuk duhet të detyrohet të zgjedhë midis jetës së tij dhe sigurisë së fqinjëve të tij", tha Türk.

Haiti po përgatitet të mbajë zgjedhjet e para presidenciale dhe legjislative që nga viti 2016, më 13 dhjetor.

Megjithatë, Türk tha se është “e vështirë të imagjinohet se kushtet për të mbajtur zgjedhje të besueshme mund të përmbushen këtë vit”, duke pasur parasysh situatën aktuale.

Një forcë policore shumëkombëshe ka vepruar në Haiti që nga viti 2025 për të luftuar dhunën në rritje të bandave në vendin e shkatërruar nga konflikti, por ka pasur vështirësi të hyjë në zonat ku bandat kanë ndikim.