Miliarderi Elon Musk është rikthyer në krye të listës së donatorëve më të mëdhenj të Partisë Republikane në Shtetet e Bashkuara. Pas qindra milionë dollarëve që shpenzoi për të mbështetur rikthimin e Donald Trump në Shtëpinë e Bardhë, ai ka vendosur të financojë sërish republikanët, këtë herë për zgjedhjet e nëntorit për Kongresin amerikan.
Sipas një investigimi të gazetës The New York Times, njeriu më i pasur në botë është shndërruar, pa shumë publicitet, në donatorin më të madh të njohur të zgjedhjeve të mesmandatit. Kontributet e tij konsiderohen ndër më të mëdhatë në historinë e financimit politik amerikan.
Që prej fillimit të korrikut, Musk ka dhuruar më shumë se 276 milionë dollarë për organizatat republikane dhe komitetet e pavarura të veprimit politik, të njohura si super PAC. Fondet po përdoren për një fushatë të gjerë mobilizimi të votuesve, në një kohë kur sondazhet tregojnë se republikanët përballen me konkurrencë të fortë nga demokratët, edhe në shtete ku tradicionalisht kanë pasur mbështetje të qëndrueshme.
Komitetet super PAC janë organizata që, sipas legjislacionit amerikan, mund të mbledhin shuma të pakufizuara parash nga individë dhe organizata për të financuar reklama dhe aktivitete të tjera elektorale në mënyrë të pavarur nga fushatat zyrtare të kandidatëve.
158 milionë dollarë për garën në Senat
Vëmendja kryesore e Musk është përqendruar te ruajtja e shumicës republikane në Senat. Sipas të dhënave që përfaqësuesit e tij i kanë dorëzuar The New York Times, gjatë verës ai ka dhuruar 158 milionë dollarë për Senate Leadership Fund, organizatën kryesore që mbështet kandidatët republikanë për Senatin.
Informacionet u vunë në dispozicion të gazetës përpara përfundimit të afatit të raportimit të donacioneve pranë autoriteteve federale, të enjten, dhe bëhen publike për herë të parë.
Musk ka investuar gjithashtu mbi 76 milionë dollarë në America PAC, organizatën që themeloi në vitin 2024 për të mobilizuar elektoratin republikan.
Këto fonde janë përdorur për ngritjen e një rrjeti të gjerë elektoral, që synon të arrijë votuesit republikanë të cilët zakonisht janë më të vështirë për t’u kontaktuar.
Organizata është aktive në shtatë gara vendimtare për Senatin dhe në më shumë se 30 përballje elektorale për Dhomën e Përfaqësuesve.
Gjatë ciklit zgjedhor 2025–2026, Musk ka dhuruar rreth 366 milionë dollarë për komitetet federale, duke tejkaluar shumën prej afro 290 milionë dollarësh që shpenzoi në zgjedhjet e vitit 2024 për të ndihmuar Trump dhe republikanët të riktheheshin në pushtet.
Sipas personave të njohur me financimet e tij, miliarderi ka dhënë edhe kontribute të tjera që nuk janë bërë publike gjatë të dyja cikleve zgjedhore.
Financimet e fundit synojnë t’u sigurojnë republikanëve një avantazh ekonomik në zgjedhjet e nëntorit, përmes reklamave dhe fushatave të komunikimit. Një rol të rëndësishëm po luan edhe organizata politike e lidhur me Trump, e cila ka intensifikuar reklamat në media gjatë javëve të fundit.
Rikthimi në politikë pas përplasjes me Trump
Shumat e mëdha të dhuruara nga Musk kanë shtuar shqetësimin në kampin demokrat, pasi asnjë prej donatorëve miliarderë të kësaj partie nuk ka kontribuar me fonde të krahasueshme.
Njëkohësisht, financimet tregojnë se pronari i Tesla dhe SpaceX synon të vazhdojë përfshirjen në politikën amerikane, pavarësisht deklaratave të mëparshme se do ta kufizonte këtë aktivitet.
“Sa i përket shpenzimeve politike, do ta reduktoj ndjeshëm përfshirjen time në të ardhmen”, kishte deklaruar Musk në maj të vitit 2025.
Pas përplasjes publike me Donald Trump vitin e kaluar, miliarderi ka mbajtur një profil më të ulët politik. Ai nuk është shfaqur më me të njëjtin intensitet në tubimet elektorale, ku më parë tërhiqte vëmendjen edhe me paraqitjet e tij të pazakonta.
Për disa muaj, Musk pati ndikim të konsiderueshëm në Shtëpinë e Bardhë, duke mbikëqyrur programin e administratës Trump për reduktimin e shpenzimeve qeveritare.
Megjithatë, pas përfundimit të angazhimit të tij, marrëdhëniet mes dy burrave u përkeqësuan. Musk kritikoi ashpër projektligjin fiskal të Trump dhe kërcënoi se do të krijonte një parti të re politike.
Së fundmi, marrëdhëniet mes tyre duket se janë përmirësuar. Trump dhe Musk janë fotografuar së bashku në disa aktivitete, ndërsa miliarderi ishte i ftuar edhe në darkën e organizuar në Shtëpinë e Bardhë për nder të presidentit kinez Xi Jinping, më 25 shtator 2026.
Musk kandidat për president në vitin 2028?
Sipas The New York Times, financimet e fundit dëshmojnë angazhimin e vazhdueshëm të Musk ndaj së djathtës amerikane dhe kanë nxitur diskutime mbi rolin e tij në zgjedhjet presidenciale të vitit 2028.
Miliarderi ka konfirmuar se organizata e tij America PAC do të vazhdojë aktivitetin deri në atë periudhë, duke sinjalizuar se synon të mbetet një aktor i rëndësishëm në politikën amerikane.
Megjithatë, vazhdimi i financimeve politike nuk nënkupton se Musk mund të kandidojë për president të SHBA-së. Kushtetuta amerikane kërkon që presidenti të jetë shtetas amerikan që nga lindja, ndërsa Musk ka lindur në Afrikën e Jugut dhe është natyralizuar më vonë si shtetas amerikan. Për rrjedhojë, sipas rregullave aktuale kushtetuese, ai nuk ka të drejtë të kandidojë për këtë post.
Pavarësisht kësaj, shumat rekord që po investon tregojnë se Musk synon të ruajë ndikimin e tij në Partinë Republikane dhe në zhvillimet politike amerikane edhe përtej zgjedhjeve të nëntorit.
