Bashkimi Evropian ka nisur shqyrtimin e ndërhyrjeve të mundshme në internet dhe fushatave të dezinformimit nga vende jashtë bllokut, të cilat dyshohet se mund të kenë ndikuar në nxitjen e protestave të dhunshme në Francë dhe në vende të tjera anëtare.
Sipas një raportimi të Financial Times, që citon zyrtarë të sigurisë, llogari të lidhura me rrjete pro-ruse dhe të ekstremit të djathtë kanë shpërndarë video me përmbajtje të dhunshme për të thelluar kaosin social, ndërsa mes vendeve të dyshuara për ndërhyrje përmenden edhe Irani e Algjeria.
I gjithë procesi po fokusohet te niveli i bashkëpunimit dhe reagimit nga vetë rrjetet sociale. Një zyrtar i BE-së deklaroi për gazetën britanike se “ne duam të dimë se sa bashkëpunuese janë platformat”, duke nëvizuar se “është e mundur që fushatat ruse të dezinformimit të jenë duke u zhvilluar, por platformat nuk duhet t’i amplifikojnë ato në mënyrë algoritmike”.
Trazirat në Evropë dhe narrativa e “luftës hibride”
Shqetësimi për ndikimin e platformave digjitale është shtrirë edhe në vende të tjera të rajonit. Duke iu referuar protestave të dhunshme të zhvilluara në Itali gjatë fundjavës, Ministri italian i Mbrojtjes, Guido Crosetto, i atribuoi trazirat “një lufte hibride që dikush po zhvillon kundër kombeve tona përmes mjeteve jokonvencionale si TikTok, mediat sociale dhe YouTube”.
Ekspertët e sigurisë kibernetike dhe shërbimet diplomatike e rendisin Francën si territorin e dytë më të shënjestruar në Evropën kontinentale, pas Ukrainës, sa i përket manipulimit të informacionit të sponsorizuar nga shtete të jashtme. Për këtë arsye, Komisioni Evropian ka intensifikuar takimet zyrtare me autoritetet franceze si Arcom (organi mbikëqyrës i medias), si dhe me përfaqësues të zbatimit të rregullave digjitale nga të gjitha shtetet anëtare.
Gjatë këtyre diskutimeve u vu theksi te platformat si X (ish-Twitter), ku është reaguar për lejiim e përhapjes virale të mesazheve raciste dhe nxitëse. Zëdhënësi i Komisionit Evropian, Thomas Regnier, sqaroi se pse Brukseli është gati të ndërhyjë nëse rreziku bëhet sistematik:
“Platformat duhet të sigurohen që algoritmet e tyre të mos keqpërdoren në një kontekst të tillë. Kjo përfshin çdo përpjekje për të amplifikuar dhunën dhe incidentet e tilla.”
Amplifikimi online vs. organizimi në terren
Pavarësisht rritjes së aktivitetit të llogarive me ndikim të jashtëm, analistët theksojnë dallimin mes përhapjes së përmbajtjeve në rrjet dhe nxitjes direkte në rrugë. David Colón, studiues në Sciences Po i specializuar në dezinformim, vërejti se ndikuesit pro-Kremlinit të lidhur me fushatën “Stuhia-1516” dhe rrjetin “Matryoshka” “i amplifikuan ngjarjet dhe përhapën një sërë narrativash të rreme”. Megjithatë, ai saktësoi se aktorët pro-rusë “nuk ishin pas demonstratës, as nuk patën ndikim në rrjedhën e ngjarjeve”.
Paralelisht, qeveritë evropiane i kanë udhëzuar agjencitë e inteligjencës të verifikojnë nëse ka pasur ndërhyrje direkte fizike apo organizative në terren. Sidoqoftë, një zyrtar i lartë i inteligjencës evropiane konfirmoi se deri tani nuk ka prova konkrete për provokime direkte në rrugë nga agjentët rusë, duke e cilësuar aktivitetin e tyre kryesisht të kufizuar në reagime dhe amplifikim online, ndërsa hetimet në Francë mbeten ende në fazë fillestare.
