“Qeveria po përpiqet të fitojë kohë, por protestat do të rikthehen”

Flet Ermal Hasimja, Politolog dhe pedagog

Qeveria po përpiqet të fitojë kohë përballë protestave, por kjo strategji nuk pritet të sjellë zgjidhjen e krizës politike, vlerëson pedagogu dhe politologu Ermal Hasimja.

Në një intervistë për “Monitor”, ai argumenton se reagimet e kryeministrit Edi Rama nuk dëshmojnë një strategji të qartë, por janë më tepër përgjigje të momentit, që po shkojnë drejt përdorimit të forcës policore dhe frikësimit të protestuesve.

Sipas z. Hasimja, edhe nëse qeveria arrin t’i zbehë përkohësisht protestat, pakënaqësia do të rishfaqet në një moment tjetër.

Ai thekson se përballja me pushtetin ka rritur ndërgjegjësimin politik dhe vendosmërinë e brezit të ri, i cili nuk është i gatshëm të pranojë injorimin e kërkesave të tij. Ai e krahason qeverinë me një njeri të ngecur në rërë lëvizëse, duke vlerësuar se nervozizmi, agresiviteti dhe përdorimi i forcës janë shenja të humbjes së aftësisë për të siguruar mbështetjen e opinionit publik.

Si e vlerësoni menaxhimin e krizës politike nga qeveria?

Mendoj se qeveria e ka të pamundur të zgjidhë krizën, sepse kërkesat e protestës nuk lidhen me kushte specifike, por me dorëheqjen e kryeministrit. Rrjedhimisht, ky i fundit po përpiqet ta menaxhojë situatën, më shumë për të fituar kohë, ndoshta nën shembullin e Vuçiçit në Serbi, që ia doli t’u rezistojë për dy vjet protestave të studentëve.

Gjithashtu, nuk duket se ai ka një strategji të qartë për këtë, sepse reagimet e tij duken më tepër si reflekse të momentit, që shkojnë gjithnjë e më shumë drejt përdorimit të dhunës policore dhe frikësimit të protestuesve.

Si ndikon përballja me dhunën gjatë protestave në formimin demokratik të të rinjve?

Ky është një brez që nuk e njeh dhunën dhe përplasjen fizike, sepse nuk ka përjetuar protestat e viteve ’90 dhe ka qenë në moshë fëmijërore në 2011.

Këto protesta e kanë politizuar, në kuptimin pozitiv, këtë brez, sepse e kanë mësuar me idenë që duhet luftuar për idetë dhe të drejtat dhe jo t’i konsiderosh si të mirëqena. Nga kjo pikëpamje, edhe reagimi i qeverisë dhe policisë ka shërbyer si një shkollë politike.

Si reagojnë të rinjtë kur institucionet nuk i dëgjojnë ose u përgjigjen me ndëshkime?

Është e qartë që reagimi i të rinjve ndaj injorimit ose reagimit të dhunshëm ndaj shqetësimeve të të rinjve është i fortë dhe serioz. Pra, nuk janë aq të gatshëm për të duruar sa brezi i mëparshëm.

A i bën menaxhimi i protestave të rinjtë më të vendosur apo më mosbesues?

Mendoj se reagimi i qeverisë rrit vendosmërinë e të rinjve protestues. Vetëm një diktaturë e plotë do ta nënshtronte (përkohësisht) revoltën e tyre. Por besoj se shoqëria nuk do ta gëlltiste atë.

Rrjedhimisht, mendoj se përpjekja e qeverisë është e kotë. Edhe nëse ia del ta ftohë përkohësisht protestën, ajo do të rindizet në një moment tjetër.

Mosbesimi ndaj qeverisë që prodhon reagimi i dhunshëm dhe injorimi është i shëndetshëm. Qeverisjet autoritare instalohen pikërisht kur nuk ka reagim. Me sa duket, brezi i ri nuk ka ndër mend të mos reagojë.

A mund të quhet e suksesshme një qeveri që ruan pushtetin, por humbet besimin publik?

Duket se qeveria nuk synon më t’i bindë qytetarët për ndershmërinë apo përgjegjshmërinë e saj. Mendoj se gjërat janë të qarta për të gjithë. Qeveria synon të qëndrojë në pushtet duke përfituar nga sistemi zgjedhor, opozita e dobët, bashkëpunimi me krimin e organizuar dhe vënia e shtetit në funksion të partisë.

Si ndikon kriza politike në vendimin e të rinjve për të emigruar?

Po ju them një rast të thjeshtë. Këto ditë kam takuar ish-studentë të mi, të cilët më thonë se ishin bërë gati për të emigruar, por tani kishin ndryshuar mendim dhe kishin vendosur të qëndrojnë, sepse janë frymëzuar nga shpresa për një ndryshim të madh që mund të sjellë protesta.

Cilat janë shenjat që qeveria po humbet aftësinë për ta menaxhuar krizën?

Qeveria aktuale është si ai njeriu që ka ngecur në një gropë me rërë lëvizëse. Nëse rri në vend, zhytet ngadalë, por nëse lëviz për të shpëtuar, zhytet edhe më shpejt. Nervozizmi dhe agresiviteti janë shenjat e para që duken hapur.

Përdorimi i dhunës dhe frikësimit janë shenjë e humbjes së aftësisë për të pasur përkrahjen e opinionit.

Çfarë roli duhet të luajnë universitetet dhe akademikët në mbrojtjen e parimeve demokratike?

Universiteti është shtëpia e intelektualëve. Intelektuali ka përgjegjësi publike për shkak të formimit të tij dhe statusit social. Intelektuali nuk është thjesht qenie biblioteke, por mbi të gjitha dikush që shfrytëzon dijet për të prodhuar ide e qëndrime në të mirën e shoqërisë.

LEXONI EDHE:

Kriza politike, nga auditorët në rrugë, revolta që po vë në provë qeverinë

Afrim Krasniqi: Kriza politike do të zgjasë, zgjidhja varet nga përgjigjja e SPAK-ut