BE forcon kufijtë kundër emigracionit, Frontex do të ketë 30 mijë efektivë dhe njësi ndërhyrjeje brenda 24 orëve

Bashkimi Evropian po përgatitet të forcojë ndjeshëm kontrollin e kufijve të jashtëm, duke propozuar pothuajse trefishimin e forcave të Frontex-it dhe zgjerimin e kompetencave të agjencisë për të menaxhuar flukset migratore dhe riatdhesimin e emigrantëve të paligjshëm.

Komisioni Evropian ka propozuar që trupa e përhershme e Agjencisë Evropiane të Rojës Kufitare dhe Bregdetare të arrijë në 30 mijë efektivë gjatë viteve të ardhshme, nga objektivi aktual prej 10 mijë efektivësh që ishte parashikuar të realizohej deri në vitin 2027.

Nisma vjen pas krizës së rëndë migratore në enklavën spanjolle të Ceutës, ku sipas të dhënave të raportuara, rreth 80 mijë persona kaluan kufirin nga Maroku drejt territorit spanjoll gjatë një periudhe të shkurtër në korrik. Kriza u shoqërua me pasoja tragjike, me të paktën 140 viktima të raportuara.

Një nga ndryshimet kryesore që propozon Brukseli është krijimi i një force të posaçme reagimi të shpejtë, e aftë të dislokohet në kufijtë e një shteti anëtar brenda 24 orëve nga shpërthimi i një krize migratore.

Paralelisht, Komisioni kërkon t’i japë Frontex-it kompetenca më të gjera në organizimin e operacioneve të riatdhesimit. Sipas propozimit, agjencia mund të koordinojë kthimin e emigrantëve edhe nga një shtet jashtë Bashkimit Evropian drejt një vendi tjetër jashtë bllokut, në rastet kur ekzistojnë marrëveshjet përkatëse.

Kjo dispozitë mund t’u hapë rrugë planeve të Gjermanisë dhe vendeve të tjera evropiane për ngritjen e qendrave të riatdhesimit jashtë territorit të BE-së, të njohura si return hubs. Në këto struktura mund të transferohen persona të cilëve u është refuzuar qëndrimi në Bashkimin Evropian, por që nuk mund të kthehen menjëherë në vendet e origjinës.

Një tjetër element i rëndësishëm është përdorimi i teknologjisë për të parashikuar lëvizjet migratore. Komisioni propozon ngritjen e një qendre monitorimi online, e cila do të analizojë informacionet publike në rrjetet sociale për të identifikuar sinjalet e një rritjeje të mundshme të flukseve drejt kufijve evropianë.

Megjithatë, zgjerimi i Frontex-it pritet të rikthejë debatin mbi respektimin e të drejtave të njeriut. Agjencia është përballur vazhdimisht me kritika dhe akuza për përfshirje ose mosparandalim të kthimeve të detyruara të emigrantëve në kufijtë e BE-së.

Për këtë arsye, forcimi i kapaciteteve operative pritet të shoqërohet edhe me diskutime mbi mekanizmat e mbikëqyrjes dhe garantimin e respektimit të së drejtës ndërkombëtare.

Propozimi i Komisionit Evropian nuk hyn menjëherë në fuqi. Ai duhet të shqyrtohet dhe miratohet nga Parlamenti Evropian dhe shtetet anëtare të Bashkimit Evropian.

Nëse miratohet, reforma do të përfaqësojë një nga zgjerimet më të mëdha të kapaciteteve të Frontex-it, duke i dhënë agjencisë një rol më të rëndësishëm në kontrollin e kufijve, menaxhimin e krizave migratore dhe organizimin e riatdhesimeve.