Zgjedhjet e 3 nëntorit për Kongresin amerikan po shihen si një provë e rëndësishme për presidentin Donald Trump dhe Partinë Republikane. Sondazhet kombëtare, analizat elektorale dhe tregjet e parashikimeve po sinjalizojnë një garë të fortë për kontrollin e Kongresit, me demokratët që synojnë të fitojnë shumicën në të dyja dhomat.
Megjithatë, sa të besueshme janë këto parashikime? Përgjigjja do të bëhet e qartë vetëm pas numërimit të votave, kur mund të krahasohen rezultatet reale me vlerësimet e sondazheve dhe platformat si Polymarket e Kalshi.
Sondazhet kanë treguar edhe më parë kufizime, veçanërisht në zgjedhjet presidenciale të vitit 2016, kur nuk arritën të parashikonin saktë rezultatin në disa shtete vendimtare. Një tjetër sfidë ka qenë matja e mbështetjes për Donald Trump. Ndërkohë, përdorimi gjithnjë e më i madh i tregjeve të parashikimeve ka shtuar një element të ri në analizën e garave politike.
Dhoma e Përfaqësuesve, demokratët synojnë të përmbysin shumicën
Në garën për Dhomën e Përfaqësuesve, vlerësimet e Cook Political Report tregojnë se demokratët kanë mundësi të fitojnë vende të mjaftueshme për të marrë kontrollin e saj.
Në analizën e publikuar më 9 tetor, ky institut parashikonte që demokratët të siguronin nga 9 deri në 19 vende më shumë, duke arritur në një total prej 224 deri në 234 përfaqësuesish. Raporti kishte zhvendosur në favor të tyre vlerësimet për 18 gara elektorale.
Ndryshimet në vlerësimet elektorale përfshijnë edhe zona ku republikanët kishin fituar me diferenca të konsiderueshme në zgjedhjet e vitit 2024. Një prej tyre është zona e parë elektorale e Montanës, ku Trump kishte fituar me 12 pikë diferencë.
Këto vlerësime nuk nënkuptojnë se demokratët do t’i fitojnë patjetër këto zona, por tregojnë se konkurrenca po zgjerohet edhe në territore që më parë konsideroheshin më të sigurta për republikanët.
Edhe shpërndarja e fondeve për fushatën jep sinjale për vështirësitë e republikanëve. Në mesin e tetorit, strukturat financiare të partisë ndryshuan planet e reklamimit në disa zona konkurruese, duke përqendruar burimet në gara të tjera. Demokratët, nga ana tjetër, po përpiqeshin të siguronin fonde shtesë për të zgjeruar konkurrencën.
Senati, gara më e vështirë për demokratët
Ndryshe nga Dhoma e Përfaqësuesve, beteja për Senatin mbetet më e ndërlikuar. Shtatë gara, në Alaska, Iowa, Kansas, Maine, Michigan, Ohio dhe Texas, konsiderohen veçanërisht konkurruese nga Cook Political Report.
Gjashtë prej këtyre vendeve mbahen aktualisht nga republikanët, ndërsa Michigan nga demokratët. Për të marrë shumicën në Senat, demokratët duhet të fitojnë të paktën katër vende nga republikanët dhe të ruajnë atë që kanë në Michigan.
Sipas të dhënave të tregjeve të parashikimeve më 20 tetor, Polymarket u jepte demokratëve rreth 64% mundësi për të marrë kontrollin e Senatit, ndërsa Kalshi rreth 62%. Këto shifra përfaqësojnë pritshmëritë e pjesëmarrësve në tregje dhe jo rezultate të konfirmuara apo parashikime të sigurta.
Avantazhi i demokratëve në sondazhet kombëtare nuk përkthehet automatikisht në fitore në Senat. Kjo dhomë vendoset përmes garave të veçanta në secilin shtet, ku ndikojnë përbërja e elektoratit, popullariteti i kandidatëve dhe zhvillimet lokale.
Pjesëmarrja në votime, një faktor vendimtar
Një tjetër element që mund të ndikojë në rezultat është pjesëmarrja e votuesve. Analizat e zgjedhjeve paraprake kanë evidentuar shenja të mobilizimit më të madh të demokratëve në disa shtete, një zhvillim që mund të ketë rëndësi në garat e ngushta.
Megjithatë, pjesëmarrja në zgjedhjet paraprake nuk është domosdoshmërisht tregues i drejtpërdrejtë i asaj që do të ndodhë në zgjedhjet e përgjithshme. Pakënaqësia ekonomike, kostoja e jetesës dhe politikat e emigracionit mbeten ndër çështjet që mund të ndikojnë në vendimin e votuesve.
Miratimi i Trump-it në nivele të ulëta
Një nga treguesit që po ndiqet me vëmendje është niveli i miratimit të presidentit Donald Trump. Sondazhi Reuters/Ipsos i publikuar më 19 tetor e vlerësonte atë në 31%, niveli më i ulët gjatë dy mandateve të tij. Në të njëjtin sondazh, demokratët kryesonin me 47% kundrejt 35% të republikanëve në pyetjen se cilën parti do të mbështesnin votuesit në zgjedhjet për Kongresin. <Cite refs={[“turn956380search2″,”turn956380search13”]}/>
Kostoja e jetesës është një tjetër pikë e dobët për administratën. Një sondazh i Reuters/Ipsos, i zhvilluar në fund të gushtit, tregonte se 47% e votuesve të regjistruar e konsideronin këtë çështjen më të rëndësishme për votën e tyre.
Këto të dhëna tregojnë pakënaqësi ndaj drejtimit të vendit dhe një avantazh të demokratëve në preferencën kombëtare, por nuk përcaktojnë vetë se kush do të fitojë në secilën zonë apo shtet.
A mund të parashikojnë më saktë platformat e basteve politike?
Polymarket dhe Kalshi janë bërë pjesë e rëndësishme e diskutimit për zgjedhjet amerikane. Ndryshe nga sondazhet, të cilat matin preferencat e një kampioni votuesish, këto platforma pasqyrojnë pritshmëritë e pjesëmarrësve që vendosin para mbi një rezultat të mundshëm.
Për këtë arsye, probabilitetet e tyre mund të ndryshojnë nga një ditë në tjetrën dhe nuk duhen ngatërruar me përqindjen e votave që pritet të marrë një kandidat.
Në disa gara për Senatin, platformat u jepnin më shumë mundësi për fitore kandidatëve demokratë Abdul El-Sayed në Michigan dhe Mary Peltola në Alaska, ndërsa vlerësimet për Sherrod Brown në Ohio, James Talarico në Texas dhe Troy Jackson në Maine ishin të ndryshme.
Krahasimi mes sondazheve dhe tregjeve të parashikimeve do të jetë një nga aspektet interesante pas zgjedhjeve: jo vetëm për të parë kush parashikoi më saktë kontrollin e Kongresit, por edhe për të kuptuar se cilët faktorë u matën drejt dhe ku pati gabime.
Në fund, votat do të përcaktojnë nëse republikanët do të ruajnë shumicën në Kongres apo nëse demokratët do të arrijnë ta ndryshojnë balancën e pushtetit gjatë dy viteve të fundit të mandatit të Trump-it.

