Kaos në hapësirën ajrore të Europës, alarm për bombë në të paktën 25 fluturime... Detajet

25 alarme të rreme për bomba shkaktuan kaos në hapësirën ajrore evropiane, ashtu siç ndodhi edhe më 3 nëntor, kur shtatë avionë morën njoftime për praninë e eksplozivëve në bord.

Dy alarme të rreme për bomba u raportuan në orët e para të mëngjesit për dy fluturime që ishin nisur nga Dublini dhe Helsinki, me destinacion Romën. Dy njoftime të tjera u regjistruan për një avion të nisur nga Milano drejt Varshavës dhe një tjetër drejt Bukureshtit. Një avion tjetër që ishte nisur nga Varshava u detyrua të kryente ulje emergjente në Bruksel, pas një tjetër alarmi të rremë.

I njëjti njoftim, sërish i rremë, u raportua edhe për tri fluturime të kompanisë Ryanair, të nisura nga Kopenhaga, Madridi dhe Londra Stansted.

Një tjetër alarm i rremë lidhej me një avion të nisur nga Helsinki, i cili u ul normalisht në Varshavë. Për katër fluturime të tjera drejt Pragës, policia konfirmoi marrjen e sinjalizimeve, por theksoi se “kërcënimi kishte besueshmëri të ulët”.

Dy njoftime të tjera u morën në orët e vona të paradites për dy fluturime që po mbërrinin në aeroportin Milano Malpensa. Ndërsa tri sinjalizime të tjera prekën gjashtë fluturime drejt Madridit, katër prej të cilave vinin nga Italia, si dhe një fluturim nga Athina drejt Vjenës.

Skema e sulmeve

Skenari është pothuajse gjithmonë i njëjtë. Një email anonim u dërgohet kompanive ajrore ose shoqërive që menaxhojnë aeroportet, duke paralajmëruar për praninë e një bombe në avionët e kompanive me kosto të ulët, si Ryanair, Wizz Air, Aer Lingus dhe Finnair, apo në avionët e kompanive kombëtare, si LOT Polish Airlines, Iberia, Air Serbia dhe Finnair.

Kërcënimet kanë prekur avionë me destinacion Bullgarinë, Republikën Çeke, Italinë, Rumaninë, Spanjën, Austrinë dhe Belgjikën, të nisur nga Italia, Irlanda, Finlanda, Danimarka, Britania e Madhe, Spanja, Polonia, Serbia dhe Greqia.

Një email në italisht vuri në alarm aeroportin e Romës.

Alarmi për dy fluturimet drejt Romës mbërriti në orët e para të mëngjesit përmes një emaili të dërguar në adresat e ADR-së dhe të kompanive të tjera që operojnë në aeroportin Fiumicino.

Emaili kishte si subjekt “Njoftim për kërcënim” dhe ishte nënshkruar nga një organizatë pak e njohur në Evropë, e quajtur 'Fighters of the Male State'

Ky grup homofob dhe mizogjen, i themeluar në Rusi në vitin 2016 nga Vladislav Pozdnyakov, u shpall i paligjshëm nga gjykatat ruse në vitin 2021. Në të kaluarën, ai ishte bërë i njohur për fushatat e dhunshme të frikësimit, ngacmimit dhe publikimit të të dhënave personale të grave dhe aktivistëve për të drejtat civile.

'Në përmbajtjen e emailit ishte shkruar një mesazh kërcënues:

“Ju jeni të gjithë bashkëpunëtorë të një komploti kriminal. Duam t'ju shkatërrojmë për këtë”.

Më pas, në email raportohej në mënyrë të rreme për praninë e bombave në dy avionë. Autorët pretendonin se qëndronin pas kërcënimeve:

“Ne,  'Fighters of the Male State' me veprimet tona të sotme do të lëmë gjurmë në histori. Regjimi juaj feminist do ta kujtojë këtë përgjithmonë. Shpërthimi do të ndodhë pas 60 minutash. Sot qielli juaj do të jetë i kuq”.

Besueshmëria e këtij pretendimi mbetet ende për t'u verifikuar, veçanërisht duke pasur parasysh emailet e ngjashme të mbërritura në aeroportet e tjera.

Edhe në Malpensa alarmi u shkaktua nga një email

E njëjta skemë vuri në gatishmëri të lartë edhe aeroportin Milano Malpensa. Megjithatë, ende nuk dihet nëse kërcënimi ishte bërë nga e njëjta organizatë.

Zëvendësprefekti i Vareses, Niccolò Cescon, bëri të ditur se gjatë paradites një email në gjuhën italiane mbërriti në një institucion publik në aeroportin Malpensa, duke aktivizuar procedurat e sigurisë, pavarësisht se sinjalizimi konsiderohej “lajm i rremë”.

“Punonjësit e policisë njoftuan ekuipazhet e tri fluturimeve nga Selaniku, Bukureshti dhe Porto. Pasagjerët u zbritën nga avionët deri në përfundimin e kontrolleve, të cilat u kryen në një pistë të sigurt”, deklaroi ai.

Procedurat e emergjencës dhe paniku në avionë

Ende nuk dihet nëse sinjalizime të ngjashme janë dërguar edhe në aeroportet e tjera të nisjes, si Milano, Helsinki, Londra dhe Kopenhaga, apo në ato të mbërritjes, si Roma, Varshava, Praga dhe Brukseli.

Ndërkohë, alarmi vijon të jetë në fuqi. Në të gjithë Evropën janë aktivizuar procedurat e emergjencës, përfshirë ngritjen në ajër të avionëve luftarakë, devijimin e fluturimeve drejt aeroporteve të tjera, evakuimin e pasagjerëve dhe kontrollet e imtësishme të avionëve.

Megjithatë, duket se qëllimi kryesor i këtyre kërcënimeve është krijimi i shqetësimit dhe panikut.

Pasagjeri italian: Kur pamë avionët luftarakë, menduam se kishte bombë

“Kur na njoftuan se avioni duhej të ulej në një aeroport francez për shkak të problemeve teknike, në një moment pamë avionë luftarakë pranë nesh. Aty filluam të mendonim se diçka nuk po shkonte mirë”, rrëfen Nicola Timpone, drejtor i përgjithshëm i Gal 'La Cittadella', i cili ndodhej në bordin e fluturimit Dublin-Romë, të devijuar drejt Francës pas alarmit për bombë.

“Në atë moment kuptuam se mund të bëhej fjalë për një alarm për bombë. Në fund u ulëm në një aeroport ushtarak, të rrethuar nga zjarrfikës, policë dhe shumë ambulanca. Na dërguan në një pistë dytësore, na kërkuan të qëndronim në avion dhe ende jemi këtu, në pritje për të kuptuar se çfarë po ndodh”, shtoi ai.

Borghi: Po zhvillohet një aktivitet i luftës hibride

Deri tani, askush nuk ka dalë me një përfundim përfundimtar, por pas valës së alarmeve për bomba që kanë prekur fluturimet në hapësirën ajrore evropiane duket se mund të fshihet një veprimtari e koordinuar.

Senatori Enrico Borghi, nënkryetar i Italia Viva dhe anëtar i Komitetit Parlamentar për Sigurinë e Republikës (Copasir), deklaroi se:

“Po zhvillohet një aktivitet i planifikuar i luftës hibride, me qëllim krijimin e tensionit psikologjik në shoqëritë tona dhe vënien nën presion të infrastrukturës. Është e qartë se këto alarme, për të cilat kemi kërkuar më shumë përpjekje, strategji dhe një strukturë të posaçme, po konfirmohen”.

Komisioneri i BE-së: Është herët të flitet për sulme të koordinuara

Komisioneri i BE-së për Transportin, Apostolos Tzitzikostas, bëri thirrje për kujdes, duke theksuar se hetimet kombëtare janë ende në zhvillim dhe se është herët për të nxjerrë përfundime mbi një lidhje të mundshme mes incidenteve.

Ai siguroi se u ka kërkuar autoriteteve përkatëse kombëtare të bashkëpunojnë me drejtuesit e aeroporteve, kompanitë ajrore dhe forcat e rendit.

Ndërkohë, duket se ka nisur një hetim i përbashkët ndërkombëtar. Janë aktivizuar kanalet e bashkëpunimit për të identifikuar serverët përmes të cilëve janë dërguar emailet me kërcënimet për bomba në avionë, si dhe adresat IP për të zbuluar autorët.

Sipas të dhënave të deritanishme, emailet dyshohet se janë dërguar nga adresa të komprometuara ose përmes shërbimeve që garantojnë anonimitetin, si Proton Mail.

Vala e alarmeve të rreme nisi më 18 tetor

Alarmi i parë u regjistrua më 18 tetor për një fluturim të Austrian Airlines nga Tel Avivi drejt Vjenës, i cili u devijua drejt Sofjes pasi u raportua për një bombë në bord, teksa avioni po fluturonte mbi Rumani.

Avionët luftarakë u ngritën në ajër për ta shoqëruar deri në Sofje, ku kontrollet dhe inspektimet e sigurisë nuk zbuluan asnjë kërcënim real.

Ndërsa më 3 nëntor, shtatë sinjalizime të ndryshme sigurie shkaktuan kaos në hapësirën ajrore evropiane. Sot numri i tyre arriti në 12. A kemi të bëjmë me një përshkallëzim?

Rastet e regjistruara në Itali

Gjashtë nga incidentet lidhen me Italinë, katër prej tyre me fluturime në mbërritje dhe dy me avionë të nisur nga aeroportet italiane.

Dy fluturimet e para të prekura nga vala e alarmeve, të paralajmëruara përmes një emaili në gjuhën italiane, ishin një avion i Finnair, i nisur nga Helsinki, dhe një i Aer Lingus, i nisur nga Dublini, të dy me destinacion Romën.

Avioni i parë u ul në Fiumicino, i shoqëruar nga avionë luftarakë italianë, por kontrollet nuk zbuluan asnjë eksploziv në bord.

I njëjti rezultat u regjistrua edhe pas uljes emergjente në Evreux-Fauville të Francës, ku avioni u shoqërua nga një avion luftarak francez i tipit Rafale, pasi kishte fluturuar disa herë mbi veriun e Francës.

Nga aeroporti Milano Malpensa ishte nisur edhe një avion i Wizz Air drejt Varshavës, i cili u devijua drejt Vjenës pas marrjes së një kërcënimi për bombë gjatë fluturimit. Kompania konfirmoi se edhe në këtë rast bëhej fjalë për alarm të rremë.

Të njëjtin rezultat patën edhe kontrollet në Rumani për avionin e Wizz Air, të nisur nga Milano me 182 pasagjerë dhe shtatë anëtarë të ekuipazhit.

Në Milano u ulën edhe dy avionë të tjerë, një i Aegean Airlines dhe një i Ryanair, për të cilët ishte raportuar prania e bombave në bord.

Ndërkohë, katër nga gjashtë avionët drejt Madridit, për të cilët u dha alarmi, ishin nisur nga Milano dhe Roma.

Asnjë bombë në katër avionët drejt Pragës

Në Pragë, policia njoftoi për kërcënimet përmes një mesazhi të publikuar edhe në rrjetet sociale, ku bëhej e ditur se autoritetet po përgatiteshin për mbërritjen e katër avionëve të prekur nga alarmet për bomba.

“Vlerësojmë se niveli i rrezikut është i ulët”, thuhej në njoftim, ndërsa policia theksonte se kërcënimi nuk do të nënvlerësohej dhe se ishin aktivizuar të gjitha masat e nevojshme të sigurisë.

Pas kontrolleve, nuk u konstatua asnjë kërcënim.

Kontrollet rezultuan negative edhe në Bullgari

Ministria bullgare e Transportit konfirmoi alarmet për bomba në tri fluturime të Ryanair drejt vendit.

Dy avionë, një i nisur nga Madridi dhe një nga Kopenhaga, u ulën në aeroportin Vasil Levski të Sofjes. Avioni i tretë, i nisur nga Londra, u ul në aeroportin e Plovdivit.

Forcat ajrore bullgare konfirmuan se avionët luftarakë MiG-29 u ngritën nga baza ajrore Graf Ignatievo për të shoqëruar fluturimet, njëri prej të cilëve u ul në Plovdiv dhe dy të tjerët në Sofje.

Pas uljes, u kryen të gjitha kontrollet e parashikuara nga procedurat e sigurisë, por nuk u konstatua asnjë problem.

Gjithçka nën kontroll në fluturimin Varshavë-Bruksel

Për fluturimin Varshavë-Bruksel, kompania LOT Polish Airlines bëri të ditur se ishte vetë ekuipazhi ai që kreu një kontroll në bord, pasi mori njoftimin për një kërcënim të mundshëm ndaj sigurisë.

“Nuk u gjet asnjë objekt i dyshimtë. Avioni u ul në aeroportin e Brukselit, ku autoritetet kryen një tjetër kontroll të mjetit fluturues, pa konstatuar praninë e ndonjë objekti të rrezikshëm apo të dyshimtë”, njoftoi kompania.

Kërcënime edhe për një fluturim drejt Vjenës dhe tri drejt Madridit

Një tjetër alarm i rremë për bombë preku fluturimin AY 1471 të Finnair, nga Helsinki drejt Vjenës. Avioni u ul në mënyrë të sigurt në kryeqytetin austriak.

Ndërsa për tri fluturime drejt Madridit nuk u konstatua asnjë kërcënim real. Dy prej tyre ishin të kompanisë Iberia, e cila konfirmoi marrjen e sinjalizimeve.

Në gatishmëri edhe Air Serbia

Alarmi u aktivizua edhe në Rumani, ku ishte drejtuar një avion i Air Serbia, i nisur në mëngjes nga Beogradi.

Edhe në këtë rast, sinjalizimi rezultoi i rremë.

Alarmet e së martës

Të martën, rreth dhjetë fluturime në Evropë ishin përfshirë në alarme për bomba, por kontrollet e autoriteteve nuk zbuluan asnjë pajisje të dyshimtë në bord.

Të paktën katër fluturime të Ryanair u prekën nga këto sinjalizime, mes tyre edhe një tjetër avion në linjën Dublin-Romë, si dhe disa fluturime të kompanive SAS, LOT dhe Wizz Air.

Alarmet shkaktuan kontrolle të shtuara sigurie, devijime të fluturimeve dhe mbyllje të përkohshme të aeroporteve. Në aeroportin Fiumicino të Romës, dy avionë të Ryanair iu nënshtruan kontrolleve të imtësishme pas një njoftimi anonim.

Një avion i kompanisë LOT, i nisur nga aeroporti London Heathrow, u devijua të martën nga aeroporti Chopin i Varshavës drejt aeroportit Modlin të Varshavës.

Në Bullgari u kontrolluan gjithashtu dy avionë që po mbërrinin në Sofje. Sipas policisë kufitare, sinjalizimet për ta ishin dërguar me email në Ministrinë e Brendshme.

Një ditë më parë, një avion i Wizz Air, i nisur nga aeroporti London Luton drejt Sofjes, ishte detyruar të kryente një ulje emergjente në Budapest, i shoqëruar nga dy avionë luftarakë hungarezë. /La Repubblica/