Ministrja e Energjetikës, Minierave dhe Burimeve Minerale e Maqedonisë së Veriut, Sanja Bozhinovska, ka paraqitur afatet për dy projektet kyçe të interkoneksionit të gazit me vendet fqinje. Sipas saj, segmenti maqedonas i interkonektorit me Greqinë pritet të përfundojë deri në mesin e vitit 2027.
Lidhja me Serbinë është planifikuar për vitin 2028. Afatet u bënë të ditura gjatë takimit ministror të Nismës për Ndërlidhje Energjetike të Evropës Qendrore dhe Juglindore (CESEC). Takimi u mbajt në Zagreb, me pjesëmarrjen e ministrave të rajonit dhe përfaqësuesve të institucioneve evropiane.
Bozhinovska i vlerësoi të dy projektet si hapa të rëndësishëm për forcimin e pozitës së vendit në rrjetin rajonal të gazit. Ajo theksoi edhe lidhjen e tyre me Korridorin Vertikal të Gazit. Sipas ministres, ndërtimi i interkoneksioneve të reja krijon parakushte teknike për qasje në më shumë burime dhe drejtime furnizimi me gaz natyror.
Kjo zvogëlon varësinë nga një drejtim dominues furnizimi. Ajo theksoi se siguria energjetike sot është domosdoshmëri dhe jo vetëm përcaktim strategjik. Ministrja nënvizoi rëndësinë e bashkëpunimit rajonal dhe investimeve me kohë në infrastrukturën energjetike.
Interkonektori me Greqinë konsiderohet veçanërisht i rëndësishëm. Ai duhet të mundësojë një drejtim shtesë furnizimi për tregun maqedonas. Kjo përfshin edhe qasje të mundshme në gazin natyror që arrin përmes infrastrukturës greke të gazit dhe terminaleve të gazit natyror të lëngshëm (LNG).
Nga ana tjetër, lidhja e planifikuar me Serbinë synon të forcojë më tej integrimin rajonal. Ajo synon të krijojë kushte për fleksibilitet më të madh në transportin dhe furnizimin me gaz natyror. Në takimin e Zagrebit, përveç ndërlidhjes infrastrukturore, ministrat diskutuan edhe për modernizimin dhe integrimin e tregjeve energjetike.
Diskutuan edhe për përshpejtimin e investimeve në burimet e ripërtëritshme të energjisë. U trajtua edhe zhvillimi i teknologjive të reja që mund të kontribuojnë në tranzicionin energjetik. Vëmendje e veçantë iu kushtua mundësive për përdorimin e hidrogjenit si energjent në sistemin energjetik të së ardhmes.
Në këtë drejtim, Bozhinovska informoi se Maqedonia e Veriut tashmë e ka përgatitur studimin e saj të parë kombëtar për hidrogjenin. Me këtë vendoset baza për shqyrtimin e mëtejshëm të potencialit për prodhimin, transportin dhe përdorimin e këtij energjenti. Ministrja theksoi se zhvillimi i infrastrukturës së re energjetike duhet të shoqërohet me reforma dhe masa për rritjen e rezistencës së sistemit energjetik ndaj ndryshimeve klimatike.
Sipas saj, investimet e ardhshme duhet të orientohen jo vetëm në rritjen e kapaciteteve dhe përmirësimin e lidhshmërisë rajonale. Ato duhet të orientohen edhe në krijimin e një sistemi energjetik më të sigurt, më fleksibël dhe më të qëndrueshëm. Qëllimi përfundimtar i projekteve infrastrukturore dhe reformave është sigurimi i furnizimit stabil dhe të sigurt me energji për qytetarët.
Synohet edhe krijimi i kushteve më të favorshme dhe më të parashikueshme për funksionimin e kompanive vendore. Me përfundimin e planifikuar të interkonektorit me Greqinë në vitin 2027 dhe lidhjen me Serbinë në vitin 2028, Maqedonia e Veriut synon ta forcojë rolin e saj në infrastrukturën energjetike rajonale. Gjithashtu, synon ta zvogëlojë cenueshmërinë ndaj ndërprerjeve apo çrregullimeve të mundshme në furnizimin me gaz natyror.