Maqedonia ka bërë gjithçka që Bashkimi Evropian i ka kërkuar për të përparuar drejt anëtarësimit dhe bllokada bullgare po krijon një precedent të keq për të gjithë rajonin, tha ish-Përfaqësuesi Special i SHBA-së për Ballkanin Perëndimor, Matthew Palmer.
Palmer, në një intervistë me RTVM, thotë se mosmarrëveshjet dypalëshe nuk duhet të pengojnë procesin e pranimit dhe pret një rol më aktiv nga Brukseli dhe shtetet anëtare kryesore.
“Ajo që mund të them është se Maqedonia e Veriut ka bërë gjithçka që Bashkimi Evropian i ka kërkuar për të ecur përpara me anëtarësimin. Mendoj se është jashtëzakonisht e pafat që Bullgaria është në një pozicion për të bllokuar atë proces për Shkupin. Kjo vendos një precedent të keq për rajonin”, tha Palmer.
Sipas tij, pasojat e bllokadës po ndihen edhe nga vendet e tjera kandidate, të cilat po ndjekin përvojën maqedonase dhe po pyesin veten se me çfarë kushtesh shtesë mund të përballen.
“Beogradi po ndjek përvojën e Shkupit dhe po pyet veten se çfarë mund të kërkojnë Zagrebi ose Bukureshti në procesin e pranimit. Kjo i dekurajon vendet kandidate nga zbatimi i reformave të nevojshme”, paralajmëroi ai.
Palmer shprehu shpresën se Bullgaria do të tregonte përmbajtje dhe Bashkimi Evropian do të këmbëngulte që çështjet dypalëshe të mos e ngarkojnë zgjerimin. Duke folur për ndihmën e mundshme amerikane, ai kujtoi se ishte personalisht i përfshirë në përpjekjet e mëparshme për të kapërcyer bllokadën, kur kërkesat bullgare filluan të pengonin rrugën evropiane të Shkupit.
"Ne bëmë gjithçka që mundëm për të hequr bllokadën. Nuk është një proces i thjeshtë, por besoj se Sofja përfundimisht do ta kuptojë se është në interesin e Bullgarisë që Maqedonia e Veriut të jetë partneri i saj evropian", tha Palmer.
Ai pret që Shtetet e Bashkuara të vazhdojnë të mbështesin të dyja palët, por theksoi se nevojitet edhe një angazhim më i madh nga institucionet dhe kryeqytetet evropiane.
Sipas Palmer, vendet kandidate duhet të vlerësohen në bazë të reformave, dhe jo në bazë të çështjeve historike dhe të identitetit. Megjithatë, ai theksoi se në praktikë BE-ja vështirë se mund të imponojë një qasje të tillë pa mbështetjen aktive të anëtarëve me ndikim.
"Prandaj, shtetet anëtare kryesore duhet të ndihmojnë që procesi të jetë i drejtë, transparent dhe në interes të të gjithë palëve të interesuara. Këtu po mendoj për Francën, Gjermaninë dhe Italinë, të cilat duhet të marrin një rol aktiv dhe të mbrojnë integritetin e procesit", tha ai.
Palmer nuk propozoi një model specifik për një marrëveshje midis Shkupit dhe Sofjes, por vlerësoi se ka qasje të shumta të mundshme dhe hapësirë për "diplomaci krijuese". Ai pret një angazhim të tillë nga të dy vendet, nga Brukseli, nga kryeqytetet kryesore evropiane dhe nga Uashingtoni./Telegrafi/
