BE dhe Britania e Madhe pritet të shtyjnë tarifën 10% për makinat elektrike

Industria europiane e automobilave pritet të përfitojë një lehtësim të rëndësishëm, pasi Bashkimi Europian dhe Britania e Madhe kanë ndërmarrë hapa për të shtyrë vendosjen e tarifave për automjetet elektrike, për të cilat prodhuesit kishin paralajmëruar se do t’i bënin më të cenueshëm ndaj konkurrencës kineze.

Brukseli po konsultohet me industrinë mbi propozimet për të shtyrë tarifën prej 10%, që do të zbatohej për shumicën e automjeteve nga 1 janari, sipas disa personave të njohur me çështjen. Dy prej tyre thanë se Britania e Madhe e mbështet këtë nismë.

Marrëveshja e Brexit, e cila hyri në fuqi në vitin 2021, synonte të nxiste krijimin e një zinxhiri europian furnizimi për bateritë, duke rritur gradualisht pragun e përmbajtjes vendase që duhet të ketë një automjet për t’u përjashtuar nga tarifat.

Por prodhimi i kimikateve dhe baterive nuk është rritur me ritmin e pritur, ndërsa shumë modele vazhdojnë të përdorin paketa baterish dhe lëndë kimike të prodhuara në Azi.

ACEA, organizata lobuese që përfaqëson prodhuesit e automjeteve në BE, tha se rreth 82% e 520 mijë automjeteve elektrike për pasagjerë dhe furgonëve që pritet të shiten në vitin 2027, me një vlerë prej rreth 17.9 miliardë eurosh, do t’u nënshtroheshin tarifave.

Organizata ka kërkuar që zbatimi i kërkesave më të rrepta për montimin e paketave të baterive të shtyhet deri në vitin 2030, ndërsa kërkesa shtesë për përdorimin e materialeve të katodës të prodhuara në Europë, që përdoren në elektroda, të shtyhet deri në vitin 2032.

Anëtarët e ACEA-s shqetësohen se tarifat po i bëjnë automjetet e tyre më pak konkurruese në tregun britanik, ndërkohë që prodhuesit kinezë po rrisin pjesën e tyre të tregut.

Të dyja palët i kishin shtyrë tashmë ndryshimet në të ashtuquajturat “rregulla të origjinës” nga viti 2024 në vitin 2027. Në atë kohë, ato miratuan një akt ligjor që përcaktonte se shtyrja nuk do të përsëritej.

Ndërsa çdo shtyrje e mëtejshme do të mirëpritej nga prodhuesit e automjeteve, industria kimike e BE-së ka lobuar fuqishëm kundër kësaj mase, duke argumentuar se ajo do të dëmtonte kërkesën për produktet e saj.

Kompanitë kanë investuar miliona euro në Europë për prodhimin e materialeve aktive të katodës, metalet kryesore që përbëjnë elektrodën pozitive të baterive të automjeteve elektrike.

Propozimet e Komisionit Europian, të cilat ende mund të ndryshojnë, parashikojnë një shtyrje më të shkurtër nga ajo që kërkon ACEA, në përpjekje për të ruajtur kërkesën për bateritë e prodhuara në BE, thanë dy persona të njohur me çështjen.

Ato përfshijnë një shtyrje të thjeshtë njëvjeçare dhe një plan dyvjeçar që do t’u lejonte prodhuesve të kompensonin automjetet e eksportuara me bateri që nuk përmbushin kërkesat, me modele të shitura në tregun vendas që përdorin bateri në përputhje me rregullat.

Një përfaqësues i industrisë tha se masat ishin të pazakonta, por potencialisht të zbatueshme.

“Po e analizojmë këtë për të parë se si mund ta maksimizojmë përputhshmërinë me rregullat sipas këtij sistemi. Si përshtatet ai me mënyrën se si operojmë?”, tha ai.

Dy zyrtarë britanikë thanë se prisnin të nisnin negociata serioze për shtyrjen e rregullave pas një samiti BE–Britani e Madhe, më 20 nëntor.

Një raport i publikuar këtë muaj për SMMT-në, organizatën që përfaqëson prodhuesit britanikë të automjeteve, konstatoi se, pavarësisht investimeve të vlerësuara në 72 miliardë euro në fabrikat e prodhimit të baterive dhe automjeteve elektrike që nga viti 2017, BE-ja vazhdon të importojë rreth dy të tretat e baterive litium-jon që përdor.

Britania e Madhe, ndërkohë, ka një bazë prodhuese vendase të baterive edhe më të vogël.

Mike Hawes, drejtori ekzekutiv i SMMT-së, tha: “Britania e Madhe dhe BE-ja janë të lidhura nga një tregti vjetore automjetesh prej 80 miliardë eurosh dhe miliona vende pune”.

Ai bëri thirrje për “një zgjidhje pragmatike për rregullat e origjinës të vitit 2027 dhe zinxhirë furnizimi më të fortë e më të integruar”.

Raporti, i përgatitur nga LSE Consulting, theksoi se të dyja juridiksionet duhet të harmonizojnë politikat e tyre për shkak të “varësisë së ndërsjellë”.

BE-ja përbën 60% të eksporteve britanike të automjeteve, ndërsa 30% e eksporteve të automjeteve të BE-së shkojnë drejt Britanisë së Madhe, e cila është blerësi më i madh i automjeteve elektrike të prodhuara në BE.

Raporti bëri thirrje për “fleksibilitet të përshtatshëm” në rregullat e origjinës dhe për një strategji të përbashkët për bateritë./ FT