Nëse nga 1 janari 2027 do të hyjë në fuqi rritja e TVSH-së standarde nga 20% në 21%, qytetarët që përdorin transportin publik pritet të përballen me rritje të çmimit të biletave.
Paralajmërimi u bë nga kryetari i Shoqatës Kombëtare të Transportit Qytetas, Kostandin Foni, gjatë dëgjesës në Komisionin për Ekonominë, Punësimin dhe Financat, ku përfaqësuesit e sektorit paraqitën shqetësimet dhe propozimet e tyre për Paketën Fiskale 2027.
Foni argumentoi se TVSH-ja është pjesë e formulës së llogaritjes së çmimit të biletës, i cili përcaktohet me vendim të këshillit bashkiak. Për këtë arsye, ndryshimi i normës standarde të TVSH-së nga 20% në 21% do të kërkojë rishikimin e çmimit përfundimtar të biletës.
Sipas tij, operatorët e transportit publik nuk mund të ndërhyjnë në mënyrë të njëanshme në çmimin e biletës, pasi ai nuk përcaktohet lirisht nga tregu, por miratohet nga autoritetet vendore.
Për këtë arsye, shoqata kërkon që transporti publik të përfshihet në kategoritë që përfitojnë normën e reduktuar të TVSH-së prej 6%. Sipas Fonit, kjo lehtësi fiskale do t’u krijonte operatorëve mundësi financiare për të investuar në flotën e autobusëve dhe për të rinovuar mjetet e transportit.
“Shoqatat e transportit ndër vite kanë shprehur shqetësimin për barrën fiskale që rëndon këtë sektor. Ky shërbim nuk funksionon sipas një çmimi të lirë tregu, por me një çmim të përcaktuar me vendim të këshillit bashkiak. Për këtë arsye, operatorët nuk mund të ndërhyjnë në mënyrë të njëanshme për ndryshimin e çmimit.
Rritja e TVSH-së do të sjellë nevojën që këshilli bashkiak të ndërhyjë për rishikimin e çmimit të biletës. Formula e llogaritjes së çmimit përfundimtar është e bazuar në TVSH-në 20%, ndërsa me kalimin në 21% do të ndryshojë edhe çmimi i biletës.
Nisur nga kjo, ne kërkojmë që operatorët e transportit publik të përfshihen në kategoritë që përfitojnë normën e reduktuar të TVSH-së prej 6%. Kjo lehtësi do t’u jepte mundësi financiare operatorëve për të ndërhyrë në flotën e autobusëve dhe për të kryer investime në rinovimin e saj.
Edhe legjislacioni europian lejon aplikimin e normave të reduktuara të TVSH-së për transportin e udhëtarëve. Vendet e rajonit aplikojnë norma prej 6%, ndërsa Kosova i ka përjashtuar biletat nga TVSH-ja”, pohoi ai.
Të njëjtin shqetësim ngriti edhe kryetari i Shoqatës së Transportit Urban dhe Ndërqytetës, Dashnor Memaj, i cili kërkoi trajtim të transportit publik me norma të reduktuara të TVSH-së, në linjë me praktikat e vendeve të Bashkimit Europian.
Sipas Memajt, transporti publik është një shërbim që përdoret gjerësisht nga shtresat e mesme dhe kërkon vëmendje të veçantë nga institucionet. Ai paralajmëroi se rritja e TVSH-së në 21% do të përkthehet në kosto më të larta për operatorët dhe, rrjedhimisht, në rishikimin e çmimit të biletës.
“Duke qenë se transporti publik është një shërbim që përdoret nga shtresat e mesme, kërkojmë që edhe vëmendja e institucioneve ndaj këtij sektori të jetë në përputhje me rëndësinë që ai ka.
Kërkojmë të zbatohet ajo që aplikohet në vendet e Bashkimit Europian, ku transporti trajtohet me norma të reduktuara të TVSH-së, nga 6% deri në 8%, njësoj si disa produkte të shportës.
Nëse ndryshon TVSH-ja, do të ndryshojë edhe çmimi i biletës. Rritja e TVSH-së në 21% përkthehet gjithashtu në kosto më të larta për operatorët e transportit publik”, tha Memaj.
Një tjetër shqetësim i ngritur nga Memaj lidhet me uljen e pragut të regjistrimit në TVSH në 5 milionë lekë.
“Ulja e TVSH-së nga 21% në 6% do të kishte një ndikim të përgjithshëm prej rreth 4 eurosh bruto. Ne e dimë që pragu i regjistrimit në TVSH do të ulet në 5 milionë lekë, çka do të bëjë që automatikisht rreth 90% e subjekteve që operojnë në sektorin e transportit ndërqytetës të përfshihen në skemën e TVSH-së. Për më tepër, ulja e pragut do të rrisë të ardhurat e tatueshme që i nënshtrohen tatimit 15%. Edhe nëse informaliteti ulet në nivelin zero, efekti i kësaj mase në tërësinë e sektorit do të jetë i papërfillshëm.”
Gjithashtu, ndryshimet në taksën e qarkullimit dhe transferimi i saj te taksa e mjeteve nuk sjellin një ulje të ndjeshme të kostove për sektorin. Memaj kërkoi që këto ndryshime të shqyrtohen duke marrë në konsideratë ndikimin e tyre te operatorët e transportit publik./ Monitor
