Vezët janë një nga ushqimet më ushqyese dhe më të përdorura në mëngjes. Ato janë burim i shkëlqyer proteinash, vitaminash dhe mineralesh që ndihmojnë në funksionimin normal të organizmit. Megjithatë, mënyra e përgatitjes mund të ndikojë në vlerat ushqyese dhe në përfitimet shëndetësore të tyre. Sipas ekspertëve të ushqyerjes, vezët e ziera kanë një avantazh të vogël ndaj atyre të fërguara, kryesisht sepse përgatiten pa shtuar vaj apo gjalpë dhe përmbajnë më pak kalori.
1. Vezët e ziera kanë më pak kalori
Një nga përparësitë kryesore të vezëve të ziera është se nuk kanë nevojë për yndyrë shtesë gjatë gatimit. Ndërsa vezët e fërguara zakonisht përgatiten me gjalpë, vaj ose pana, të cilat rrisin përmbajtjen kalorike dhe sasinë e yndyrave të ngopura. Megjithatë, kjo nuk do të thotë se vezët e fërguara janë të pashëndetshme. Për t’i bërë më të shëndetshme, mund të përdorni:
- Vaj ulliri, avokadoje ose kanoleje në vend të gjalpit.
- Perime si spinaqi, domatet, kërpudhat, specat dhe qepët.
- Një tigan që nuk ngjit, për të reduktuar sasinë e vajit.
- Shtimi i perimeve rrit përmbajtjen e fibrave, vitaminave, mineraleve dhe antioksidantëve.
2. Si ndikon mënyra e gatimit në vlerat ushqyese?
Si vezët e ziera, ashtu edhe ato të fërguara përmbajnë proteina me cilësi të lartë, vitamina A, D, E, B12, folat, kolinë dhe antioksidantë si luteina dhe zeaksantina, të cilët janë të rëndësishëm për shëndetin e syve. Megjithatë, disa studime sugjerojnë se zierja mund të ruajë më mirë disa lëndë ushqyese të ndjeshme ndaj temperaturave të larta, veçanërisht luteinën dhe zeaksantinën, krahasuar me përgatitjen në tigan. Një tjetër avantazh është kontrolli i porcioneve. Një vezë e zier përfaqëson një porcion të përcaktuar, ndërsa vezët e fërguara mund të përgatiten me sasi të ndryshme vezësh dhe yndyrash.
3. Po kolesteroli, a duhet të shqetësohemi?
Vezët përmbajnë kolesterol, por për shumicën e të rriturve të shëndetshëm ato mund të jenë pjesë e një regjimi ushqimor të ekuilibruar. Më shumë rëndësi për shëndetin e zemrës ka sasia e yndyrave të ngopura që konsumojmë dhe cilësia e përgjithshme e ushqyerjes. Gjithashtu, gatimi në temperatura shumë të larta mund të favorizojë formimin e produkteve të oksidimit të kolesterolit. Zierja, si metodë gatimi me nxehtësi të lagësht, mund të kufizojë këtë proces krahasuar me skuqjen në temperatura të larta.