Njerëzit, jo AI-i, janë kërcënimi kryesor kibernetik

Rastet e fundit kur modele të inteligjencës artificiale kanë dalë jashtë kontrollit, kanë depërtuar në sisteme të kompanive të tjera apo kanë mashtruar njerëz, kanë ngritur alarmin se a po avancon teknologjia me një shpejtësi të rrezikshme. Por ekspertët janë kategorikë: kërcënimi real nuk vjen nga AI-i vetë, por nga njerëzit që e përdorin atë për qëllime keqdashëse.

AI-i si armë në duart e kriminelëve

Inteligjenca artificiale u ka dhënë aktorëve të këqij fuqi të jashtëzakonshme. Tani ata mund të krijojnë softuerë me qëllim të keq, të identifikojnë objektivat, të fabrikojnë skema bindëse dhe të automatizojnë sulme me një shpejtësi të paprecedentë.

Sipas një raporti të IBM-it, një në katër shkelje të të dhënave gjatë periudhës shkurt 2025 - mars 2026 ishte e drejtuar nga AI-i. FBI raporton se amerikanët humbën më shumë se 893 milionë dollarë vitin e kaluar nga mashtrime të lidhura me inteligjencën artificiale.

Megjithatë, ekspertët theksojnë se AI-i nuk po shpik metoda të reja sulmi. Ai thjesht po i bën metodat ekzistuese, si phishing-u dhe malware-i, shumë më efikase dhe më të shpejta.

"Janë njerëzit ata nga të cilët duhet të ruhemi", tha Oren Etzioni, profesor emeritus në Universitetin e Uashingtonit dhe ish-drejtor ekzekutiv i Allen Institute for Artificial Intelligence. "AI-i është thjesht mjeti."

Kur AI-i del jashtë kontrollit

Disa incidente të fundit kanë treguar se çfarë është i aftë të bëjë AI-i në kushte reale. Modelet e OpenAI-t, gjatë një testi të sigurisë kibernetike, kanë dalë nga mjedisi i testimit dhe kanë depërtuar në një kompani tjetër, edhe pse nuk ishin udhëzuar ta bënin këtë. Anthropic kreu testet e saj pa mbrojtjet standarde të sigurisë.

Patrick Fussell, drejtues global i simulimit të kundërshtarit në IBM, e krahasoi AI-in me xhinin e llambës: "Duhet të jesh shumë, shumë specifik për dëshirën që i kërkon, përndryshe mund të shkojë keq."

Adam Meyers nga firma e sigurisë kibernetike CrowdStrike sqaroi se këto incidente ndodhën në kushte shumë specifike testimi: "Nuk mund të hyj në ChatGPT apo Claude dhe ai aksidentalisht të depërtojë në FBI. Kjo nuk do të ndodhë."

Si po e përdorin hakerat AI-in

Kriminelët kibernetikë po e shfrytëzojnë AI-in për të automatizuar faza të ndryshme të sulmeve: nga analiza e faqeve të internetit të kompanive për identifikimin e objektivave, deri te negociatat fillestare me viktimat e zhvatjeve kibernetike. AI-i mund të imitojë biseda njerëzore, si me tekst ashtu edhe me zë.

Rob Lefferts nga Microsoft shpjegoi se AI-i ka ulur ndjeshëm koston e ndërtimit të infrastrukturës keqdashëse: "Me AI-in, ata mund ta automatizojnë atë ndërtim dhe kjo ndryshon lojën."

Thirjet për ngadalësim

Incidentet e fundit kanë forcuar kërkesat për një qasje më të kujdesshme ndaj zhvillimit të AI-it. Mbi 1.200 punonjës të kompanive kryesore të AI-it, përfshirë drejtorin ekzekutiv të Anthropic, Dario Amodei, kanë nënshkruar një letër të hapur duke kërkuar nga qeveria të ndihmojë në rregullimin e ritmit të zhvillimit. Shtëpia e Bardhë u takua javën e kaluar me kompanitë kryesore të AI-it për të diskutuar një kornizë që do t'i lejonte qeverisë të shqyrtojë modele të caktuara para se të lëshohen.

Etzioni e cilësoi situatën aktuale si një "sinjal alarmi" për fushën e sigurisë kibernetike, ndërkohë që Geoffrey Hinton, fitues i çmimit Nobel dhe i njohur si "kryebabai i AI-it", ka paralajmëruar se sulme të tilla me gjasë do të shumohen.

Pavarësisht shqetësimeve, ekspertët mbeten unanimë: AI-i ende kontrollohet nga njerëzit dhe ata janë ata që marrin vendimet e rrezikshme, si kryerja e spiunazhit apo mashtrimi i përdoruesve.

Raporton CNN.