Partia e ekstremit të djathtë Alternativa për Gjermaninë (AfD) pritet të dalë forcë e parë në zgjedhjet shtetërore në Saksoni-Anhalt, me sondazhet e fundit që e rendisin në rreth 41% të votave. Një rezultat i tillë mund të ketë pasoja të rëndësishme për politikën gjermane dhe të rrisë presionin mbi kancelarin Friedrich Merz.
Rreth 1.7 milionë qytetarë kanë të drejtë vote në këtë land të Gjermanisë lindore. Qendrat e votimit janë hapur në orën 08:00 dhe do të mbyllen në orën 18:00, ndërsa sondazhet e para pas mbylljes së tyre pritet të japin një panoramë të rezultatit.
Nëse AfD arrin shumicën absolute, ajo do të mund të formojë për herë të parë një qeveri shtetërore. Një zhvillim i tillë do të ishte historik si për vetë partinë, ashtu edhe për politikën gjermane të pasluftës.
Sondazhi i fundit i transmetuesit publik ZDF e vendoste AfD-në në 41%, ndërsa CDU-në e kancelarit Friedrich Merz në 23%. Pas tyre renditeshin Die Linke me 11.5%, Social Demokratët me 8.5% dhe të Gjelbrit me 6%. Dy parti të tjera nuk arrinin pragun prej 5% të nevojshëm për të siguruar përfaqësim në parlamentin e landit.
AfD ka përfituar nga pakënaqësia e qytetarëve për ekonominë, emigracionin dhe politikat e qeverisë qendrore. Megjithatë, edhe nëse partia fiton bindshëm, formimi i qeverisë mund të jetë i vështirë, pasi partitë kryesore gjermane kanë refuzuar kategorikisht të bashkëpunojnë me të.
CDU dhe partitë e tjera kryesore kanë ruajtur të ashtuquajturën “Brandmauer”, ose “mur mbrojtës”, që nënkupton refuzimin e koalicioneve me AfD-në.
Partia në Saksoni-Anhalt është klasifikuar si “ekstremiste e krahut të djathtë” nga autoriteti gjerman i inteligjencës së brendshme.
CDU, e cila aktualisht qeveris landin, shpreson të ndërtojë një koalicion me disa parti për të ruajtur pushtetin, pavarësisht diferencës së madhe me AfD-në në sondazhe.
Ulrich Siegmund, kandidati i AfD-së
Kandidati kryesor i AfD-së në këto zgjedhje është Ulrich Siegmund, 35 vjeç, i cili është bërë një figurë e njohur e partisë edhe përmes rrjeteve sociale, veçanërisht TikTok-ut.
Siegmund ka deklaruar se do të marrë drejtimin e landit vetëm nëse AfD siguron shumicën absolute dhe ka përjashtuar mundësinë e një koalicioni me partitë e tjera.
Para qendrës së votimit, ai shprehu optimizëm për rezultatin dhe tha se shpresonte që partia të arrinte rreth 45% të votave.
Programi i tij përfshin politika më të ashpra ndaj emigracionit, përfshirë një ofensivë për “rimigrim” dhe dëbime. Ai ka premtuar gjithashtu ndalimin e flamujve të ylberit në shkolla, kufizimin e ndërtimit të parqeve të reja me erë dhe ndryshime simbolike në identitetin e landit.
Një test i rëndësishëm për Friedrich Merz
Votimi në Saksoni-Anhalt shihet si një test i rëndësishëm për kancelarin Friedrich Merz dhe qeverinë e tij.
Merz është përballur me kritika për ecurinë e ekonomisë gjermane dhe për pamundësinë e qeverisë për të ulur ndjeshëm mbështetjen ndaj AfD-së.
Një fitore e thellë e së djathtës ekstreme do të shtonte presionin ndaj kancelarit, veçanërisht pasi AfD ka kaluar CDU-në edhe në disa sondazhe kombëtare.
Rezultati në Saksoni-Anhalt mund të shërbejë kështu si një tregues i rëndësishëm për drejtimin e politikës gjermane në vitet e ardhshme. Një performancë shumë e fortë e AfD-së do të forconte pretendimin e saj për një rol më të madh në politikën kombëtare dhe do t’i jepte partisë një shtysë të rëndësishme përpara zgjedhjeve federale të vitit 2029, ku ajo synon një rezultat edhe më të fortë.
Për CDU-në dhe kancelarin Merz, ndërkohë, zgjedhjet përfaqësojnë një sfidë të drejtpërdrejtë: si të ruajnë kontrollin politik dhe të frenojnë rritjen e AfD-së, pa shkelur vijën e kuqe të vendosur ndaj bashkëpunimit me të.
Nëse sondazhet konfirmohen në kutitë e votimit, Saksoni-Anhalt mund të bëhet një nga pikat më të rëndësishme të debatit politik gjerman, duke e vendosur edhe një herë në qendër të vëmendjes rritjen e së djathtës ekstreme dhe të ardhmen e “Brandmauer”-it në Gjermani.