Çdo gjeneratë hyn në tregun e punës me një ide të ndryshme për atë që duhet të pranojë dhe sa duhet të sakrifikojë për një vend pune.
Për gjeneratat e mëparshme, të pasurit e një rroge ishte shpesh arsye e mjaftueshme për të duruar shumëçka. Nuk vihej gjithmonë në pikëpyetje nëse një kërkesë ishte e drejtë apo nëse puna po ndikonte në jetën personale.
Gjenerata Z, megjithatë, duket se po vendos kufij të tjerë. Për ta, shëndeti mendor, koha personale dhe ekuilibri mes punës dhe jetës nuk janë luks, por pjesë e rëndësishme e mënyrës se si duhet të funksionojë një vend pune.
1. Të besojnë se qëndrimi vonë të bën automatikisht punonjës më të mirë
Për shumë punonjës të gjeneratave të mëparshme, të qëndruarit në zyrë përtej orarit ishte shenjë përkushtimi. Ekzistonte ideja e pashprehur se, nëse largoheshe më vonë se të tjerët, shefi do ta shihte këtë si provë se ishe më punëtor dhe më i përkushtuar.
Gjenerata Z është më e prirur ta vërë në pikëpyetje këtë bindje.
Nëse puna mund të përfundojë brenda orarit të përcaktuar, pse duhet të sakrifikosh mbrëmjen vetëm për të provuar se e merr seriozisht punën?
Kjo nuk do të thotë domosdoshmërisht se të rinjtë janë dembelë. Thjesht kanë një tjetër përkufizim të produktivitetit.
Mund të jesh jashtëzakonisht produktiv gjatë tetë orëve të punës dhe sërish të besosh se, pas tyre, dita e punës duhet të përfundojë. Nëse një afat i rëndësishëm kërkon vërtet orë shtesë, ata mund të jenë të gatshëm të bëjnë përpjekje, por nuk e shohin kohën e papaguar si provë të karakterit apo përkushtimit të tyre.
2. Të shtiresh sikur të jesh i palumtur në punë është pjesë e karakterit
Për gjeneratat e mëparshme, jeta e të rriturve shpesh nënkuptonte të pranoje një dozë të caktuar pakënaqësie për të siguruar jetesën.
Orë të gjata pune, punë shtesë dhe sakrifica personale konsideroheshin pjesë e rrugëtimit drejt suksesit.
Gjenerata Z nuk pret që çdo punë të jetë argëtuese. Ata e dinë se çdo profesion ka detyra të mërzitshme, kolegë të bezdisshëm, afate dhe përgjegjësi të shumta.
Por ndryshimi qëndron te fakti se nuk besojnë se vuajtja duhet të jetë pjesë e pandashme e punës.
Nëse një vend pune nuk ofron fleksibilitet, respekt apo një ekuilibër të arsyeshëm mes punës dhe jetës, ata janë më të gatshëm të kërkojnë një mundësi tjetër.
Për gjeneratat e mëparshme, kjo mund të duket si mungesë durimi. Për Gjeneratën Z, është thjesht refuzimi për ta konsideruar vuajtjen si virtyt.
3. Të pranojnë mungesën e respektit vetëm sepse vjen nga një epror
Në të kaluarën, hierarkia në vendin e punës ishte shumë më e fortë. Shefi ishte shefi dhe vendimet e tij nuk viheshin lehtësisht në diskutim.
Nëse drejtuesi sillej keq, punonjësi shpesh e duronte, sepse kështu funksiononte marrëdhënia e punës.
Gjenerata Z ka një qasje tjetër ndaj autoritetit. Ata priren të besojnë se respekti duhet të jetë i ndërsjellë.
Kjo nuk do të thotë se presin të trajtohen njësoj si drejtori i kompanisë. Por nuk janë të gatshëm të pranojnë të bërtitura, poshtërime apo sjellje fyese vetëm sepse vijnë nga dikush në një pozicion më të lartë.
Nëse drejtuesi u jep një vërejtje, ata mund ta pranojnë. Nëse u shpjegon pse diçka duhet ndryshuar, janë të gatshëm të dëgjojnë. Por nëse dikush i trajton keq, ka më shumë gjasa të vendosin kufij.
Kjo qasje mund të krijojë përplasje me kolegët e gjeneratave të tjera, por për Gjeneratën Z profesionalizmi nuk duhet të nënkuptojë nënshtrim.
4. Të konsiderojnë të detyrueshme përgjigjet ndaj mesazheve pas orarit
Dikur, kur largoheshe nga puna, largoheshe vërtet nga puna.
Me telefonat inteligjentë dhe kompjuterët, kufiri mes orarit të punës dhe kohës personale është bërë shumë më i paqartë. Një mesazh nga shefi mund të mbërrijë gjatë darkës, në fundjavë apo vonë në mbrëmje.
Gjenerata Z është më e vetëdijshme për mënyrën se si kjo teknologji mund të ndikojë në jetën personale.
Ata e dinë se mjafton të përgjigjesh disa herë pas orarit që kjo të kthehet shpejt në një pritshmëri të përhershme.
Prandaj, shumë prej tyre janë më të gatshëm t’i lënë pa përgjigje njoftimet që vijnë jashtë orarit, për sa kohë që nuk bëhet fjalë për një urgjencë të vërtetë.
Për dikë që ka kaluar dekada duke besuar se një punonjës i mirë duhet të jetë gjithmonë i disponueshëm, kjo mund të duket e çuditshme.
Për Gjeneratën Z, kufiri është i thjeshtë: kur përfundon puna, fillon koha personale.
5. Të sakrifikojnë të gjithë jetën personale për të provuar besnikërinë ndaj kompanisë
Për shumë punonjës të gjeneratave të mëparshme, besnikëria ndaj kompanisë ishte një vlerë e rëndësishme.
Disa qëndronin në të njëjtën kompani për dekada, punonin fort dhe bënin sakrifica personale me shpresën se një ditë kjo do të shpërblehej.
Por gjërat nuk përfundonin gjithmonë kështu.
Gjenerata Z, duke parë përvojat e gjeneratave para saj, është më pak e interesuar ta provojë besnikërinë përmes sakrificës personale.
Ata nuk ndihen domosdoshmërisht fajtorë nëse ndërrojnë punë për një pagë më të mirë apo zgjedhin një karrierë tjetër që u ofron një ekuilibër më të mirë.
Për ta, marrëdhënia me punëdhënësin është më shumë një shkëmbim sesa një angazhim për gjithë jetën.
Sigurisht, edhe Gjenerata Z është e gatshme të bëjë më shumë sesa kërkohet kur mendon se përpjekja e saj vlerësohet dhe shpërblehet. Por nuk është e gatshme të sakrifikojë gjithçka pa parë një arsye konkrete se përse ia vlen.
6. Të mendojnë se rraskapitja është çmimi i suksesit
Për shumë njerëz të gjeneratave të mëparshme, lodhja ishte pothuajse një simbol suksesi.
Sa më shumë punë të bëje, sa më pak pushime të merrje dhe sa më shumë të sakrifikoje jetën personale, aq më i përkushtuar dukej.
Gjenerata Z po e sfidon fort këtë mënyrë të të menduarit.
Ata i kushtojnë më shumë rëndësi shëndetit mendor, pushimit dhe ekuilibrit mes punës dhe jetës. Nuk duan ta çojnë veten deri në rraskapitje vetëm për të dëshmuar se janë ambiciozë.
Për ta, suksesi nuk matet me sasinë e jetës që ke sakrifikuar për karrierën.
Në fund të fundit, Gjenerata Z nuk po thotë se nuk dëshiron të punojë apo të ketë sukses. Thjesht nuk beson se duhet të shkatërrosh jetën personale për ta arritur atë sukses.