Izraeli po thellon lidhjet me separatistët serbë të Bosnjës, ndërsa izolimi ndërkombëtar për shkak të gjenocidit të tij në Gazë po e shtyn të kërkojë aleatë në periferi të Evropës.
Zyrtarët izraelitë hapën të enjten një zyrë të Dhomës Izraelite të Tregtisë në Banja Lukë, qendra e Republikës Srpska.
Udhëheqja nacionaliste e entitetit me shumicë serbe ka ndjekur një agjendë gjithnjë e më separatiste që kërcënon unitetin e Bosnjë dhe Hercegovinës, ndërsa ka nxitur marrëdhënie më të ngushta me Izraelin.
Hapja e Dhomës së Tregtisë shënon një tjetër hap në përpjekjen e Izraelit për ndikim më të madh në Ballkan, në një kohë kur përballet me një izolim ndërkombëtar në rritje.
Kjo gjithashtu reflekton gatishmërinë në rritje të Izraelit për të kultivuar lëvizje politike destabilizuese dhe entitete që kërkojnë autonomi më të madhe apo pavarësi nga shtetet e njohura ndërkombëtarisht.
Ministri izraelit mjaft kontrovers i Diasporës, Amichai Chikli, mori pjesë në ceremoni. Chikli ka mbështetur pastrimin etnik të palestinezëve nga Gaza.
Ambasadorja e Izraelit në Shqipëri dhe Bosnjë dhe Hercegovinë, Galit Peleg, po ashtu mori pjesë dhe mori një medalje nga Presidenti i Republikës Srpska, Sinisa Karan.
Milorad Dodik, ish-presidenti i Republikës Srpska dhe një nga forcat shtytëse pas projektit të saj separatist, iu bashkua atyre. Në vitet e fundit, Dodik ka luajtur një rol qendror në kultivimin e marrëdhënieve të këtij entiteti me Izraelin.
Duke konuşur në ceremoni, Chikli tha se dhoma “duhet të bëhet një pikë kontakti e përhershme për kompanitë izraelite që kërkojnë mundësi në Republikën Srpska dhe në rajonin më të gjerë”.
“Zoti /President/ Dodik, ju dhe e gjithë udhëheqja e Republikës Srpska jeni miq të vërtetë të Izraelit dhe popullit çifut. Tani kemi privilegjin ta çojmë këtë marrëdhënie në një nivel më të lartë dhe ta kthejmë miqësinë tonë në veprim,” tha Chikli, sipas agjencisë së lajmeve të Republikës Srpska.
‘Vazhdimësi e lidhjeve të ngushta me Izraelin’
“Nuk është e qartë se sa dobi ekonomike sjell kjo lëvizje,” tha për Middle East Eye Vuk Vuksanoviq, pedagog i politikës së jashtme dhe grand strategjisë në Departamentin e Studimeve të Luftës në King’s College London.
“Sidoqoftë, kjo tregon një vazhdimësi të lidhjeve të ngushta mes Izraelit dhe Republikës Srpska, të cilat kanë vazhduar gjatë 15 viteve të fundit dhe janë intensifikuar gjatë tre viteve të fundit,” shtoi ai.
Dodik i është përshtatur vazhdimisht audiencës izraelite. Ai e ka përshkruar flamurin palestinez si “flamur terrorist” dhe ka mbështetur pastrimin etnik të palestinezëve nga Gaza.
Në një intervistë me Israel Hayom vitin e kaluar, Dodik tha: “Popullsia armiqësore e Gazës duhet të shkojë ndonjëherë tjetër. Ata treguan natyrën e tyre, ne pamë se çfarë duan t’ju bëjnë juve, edhe pse dora e Izraelit ka qenë gjithmonë e shtrirë për paqe.”
‘Ballkani është në listë si gadishulli evropian më i afërt me Lindjen e Mesme dhe Afrikën e Veriut dhe nuk është keq për Izraelin të ketë një lloj pranie në Ballkan për të kundërshtuar Turqinë’
— Vuk Vuksanoviq, King’s College London
Në shkurt, ai tha për The Jerusalem Post se Republika Srpska ishte “Izraeli i Ballkanit”, duke bërë një paralele politike mes ambicieve separatiste të entitetit serb të Bosnjës dhe Izraelit.
Roli i Republikës Srpska në bllokimin e Bosnjë dhe Hercegovinës për të mbështetur njohjen e Palestinës në Kombet e Bashkuara në vitin 2011 i ka dhënë gjithashtu Dodikut kredi politike në Izrael.
Dodik ka kërkuar lidhje më të ngushta me Presidentin e SHBA-së, Donald Trump, dhe rrethin e tij politik që nga mandati i parë i Trump-it. Kjo përpjekje ka filluar të japë fryte, me një numër në rritje figurash të MAGA-s që shprehin interes për Republikën Srpska.
“Izraeli është shfaqur si një nga mbështetësit kryesorë të Republikës Srpska në arenën ndërkombëtare,” tha Vuksanoviq.
“Në epokën e Trump-it, kjo lidhje është edhe më e fuqishme, pasi Dodik e sheh Izraelin si një portë drejt SHBA-së, një bast ky që ka pasur sukses të pjesshëm, pasi SHBA-ja dhe Izraeli janë shfaqur si bashkëbiseduesit kryesorë ndërkombëtarë të Dodikut, duke e lënë shpesh në hije Moskën,” shtoi ai.
Sipas Vuksanoviqit, izolimi ndërkombëtar në rritje i Izraelit e ka shtyrë atë të kërkojë “partneritete diplomatike dhe sigurie alternative me vende dhe rajone përtej periferisë së tij të drejtpërdrejtë strategjike në Lindjen e Mesme”.
Marrëdhëniet me entitete politike si Republika Srpska kanë marrë një rëndësi më të madhe për Izraelin gjatë gjenocidit në Gazë.
Gjykata Penale Ndërkombëtare ka lëshuar fletëarrestime për Kryeministrin izraelit Benjamin Netanyahu dhe ish-Ministrin e Mbrojtjes Yoav Gallant për krime me dashje dhe krime kundër njerëzimit në enklavë.
Udhëheqësit politikë të Izraelit janë të mirëpritur në pak vende jashtë SHBA-së.
“Ballkani është në listë si gadishulli evropian më i afërt me Lindjen e Mesme dhe Afrikën e Veriut dhe nuk është keq për Izraelin të ketë një lloj pranie në Ballkan për të kundërshtuar Turqinë, dhe në një shkallë më të vogël Iranin,” tha Vuksanoviq.
“Për më tepër, Izraeli dëshiron të sigurohet që të ruajë ndikimin në Evropën Lindore, pasi beson se këtu ka shanset më të mira për të parandaluar BE-në nga marrja e çfarëdo ndryshimi të madh diplomatik në çështjen palestineze,” shtoi ai.
/middleeasteye.net/
