260 vite nga lindja e John Dalton, pionierit të teorisë atomike

6 September, 2026 - 23:15

Më 6 shtator 1766 lindi John Dalton, kimisti, fizikanti dhe meteorologu anglez që la gjurmë të rëndësishme në zhvillimin e shkencës moderne.

I lindur në Eaglesfield, në Cumberland të Anglisë, Dalton u rrit në një familje të thjeshtë kuakere dhe që në moshë të re nisi të punonte si mësues. Interesi i tij për matematikën, fizikën dhe meteorologjinë u zhvillua veçanërisht gjatë viteve të tij në Kendal dhe më vonë në Mançester.

Dalton u bë i njohur sidomos për zhvillimin e teorisë atomike në kimi, duke kontribuar në mënyrën se si shkenca kuptonte përbërjen dhe sjelljen e materies. Ai ishte gjithashtu ndër studiuesit e parë që analizoi në mënyrë shkencore verbërinë e ngjyrave, një çrregullim që më vonë u bë i njohur si daltonizëm.

Për më shumë se pesë dekada, Dalton mbajti një ditar meteorologjik, ku regjistroi mbi 200 mijë vëzhgime. Puna e tij në këtë fushë kontribuoi gjithashtu në zhvillimin e njohurive mbi atmosferën dhe fenomenet meteorologjike.

John Dalton u nda nga jeta më 27 korrik 1844 në Mançester, në moshën 77-vjeçare. Vdekja e tij u përcoll me nderime të mëdha. Trupi i tij qëndroi për katër ditë në Manchester Town Hall, ku mijëra njerëz shkuan për t’i bërë homazhe.

Sot, Dalton kujtohet si një nga shkencëtarët që ndihmuan në formësimin e kimisë moderne dhe në zgjerimin e njohurive mbi atmosferën dhe shikimin njerëzor./KultPlus.com

Të ngjashme