Alma Hoxha
Kur përndjekja ndaj një feje dhe besimtarëve të saj kalon në fazë obsesive, ajo merr përmasa klinike dhe rrezikshmëri të lartë sociale. Obsesioni tregon se sjellja ka dalë jashtë kontrollit të një kritike apo paragjykimi të zakonshëm dhe është shndërruar në një fiksim shkatërrues.
Natyra klinike (Erotomania, Monomania ose Fiksione Paranoiake):
Në psikiatri dhe psikologji, fiksimi i vazhdueshëm dhe i pavullnetshëm pas një objekti, ideje apo grupi specifik – i shoqëruar me shtysën e pakontrollueshme për të kontrolluar, sulmuar ose zakonisht për të shkatërruar atë, lidhet shpesh me çrregullime të personalitetit (si ai paranoiak apo antisocial) ose me ideacione fikse. Këta individë shpesh zhvillojnë një lloj “monomanie,” ku e gjithë energjia e tyre mendore përqendrohet te urrejtja.
Përshkallëzimi i rrezikut:
Përndjekja obsesive nuk mbetet vetëm në nivelin e fjalëve në internet, por ka tendencë të kalojë në botën reale përmes:
Harrimit të kufijve personalë, përgjimit, gjurmimit të vendeve të adhurimit ose ngacmimit direkt të individëve në jetën e përditshme, humbjes së kontaktit me realitetin, krijimit të skenarëve komplotistë ose bindjes se ata janë në një “mision” për të eliminuar grupin në fjalë.
Nevoja për ndërhyrje:
Për shkak të natyrës së tyre të pandalshme, këto raste kërkojnë jo vetëm reagim të rreptë ligjor për mbrojtjen e viktimave dhe ndëshkimin e krimeve të urrejtjes, por shpesh edhe vlerësim dhe trajtim të detyrueshëm psikiatrik, pasi individi përbën rrezik si për shoqërinë ashtu edhe për veten e tij.
Kur përndjekja obsesive dhe gjuha e urrejtjes ndaj një feje dhe besimtarëve të saj kalojnë në fazën e kërcënimeve reale dhe veprimeve në terren, mekanizmat ligjorë aktivizohen përmes fazave të hetimit dhe procedimit penal?
Kualifikimi ligjor i veprave penale:
Këto veprime nuk trajtohen thjesht si fyerje të thjeshta, por ngrihen në nivelin e veprave penale të rënda, ku përfshihen:
•Nxitja e urrejtjes, përçarjes ose mosmarrëveshjeve: •Veprime që synojnë nxitjen e dhunës ose urrejtjes publike mbi baza fetare (të parashikuara në kodet penale si krime kundër njerzimit dhe qetësisë publike).
•Përndjekja (Stalking): Sjellja e përsëritur, kërcënuese ose vëzhgimi i detyruar që shkakton ankth të rëndë ose ndjenjë pasigurie te viktimat.
•Kanosja për kryerjen e një vepre penale: Kërcënimet direkte me jetë, integritet fizik ose dëmtim të pronës (siç janë vendet e adhurimit).
Faza e hetimit paraprak:
Prokuroria dhe strukturat e policisë gjyqësore duhet të ndërmarrin hapa konkretë për të dokumentuar ngjarjen:
Mbledhja e provave digjitale dhe fizike:
Analizimi i mesazheve, profileve, postimeve, regjistrimeve të kamerave të sigurisë ose dëshmive të pranishmëve.
Urdhërimi i ekspertimeve mjeko-ligjore ose psikiatrike:
Duke qenë se bëhet fjalë për sjellje obsesive, gjykata ose prokuroria mund të kërkojnë ekspertizë për të vlerësuar gjendjen mendore të autorit dhe aftësinë e tij për të kuptuar pasojat e veprimeve gjatë kryerjes së krimit.
Masat e sigurisë dhe procedimi gjyqësor:
Për të mbrojtur shoqërinë dhe viktimat nga përshkallëzimi i mëtejshëm, kërkohen masa të menjëhershme si ndalimi i daljes jashtë shtetit, detyrimi për t’u paraqitur, arresti në burg, ose – në rastet e konfirmimit të paaftësisë mendore nga ekspertët – vendosja e masave mjekësore të detyrueshme në institucione psikiatrike.
/fb
