Dëshironi një mendje më të qetë? Mësoni të thoni 'jo' dhe të shqetësoheni më pak

Pavarësisht moshës, është e vështirë t’i shpëtosh ndjesisë së “kthimit në shkollë” që sjell kjo periudhë e vitit. Agjendat, të cilat priren të boshatisen gjatë ditëve të gjata e të shkujdesura të verës, mbushen sërish me angazhime; klubet dhe shoqatat i japin fund pushimit veror dhe miqtë e familjarët kthehen nga pushimet verore, të etur për të planifikuar kohë për t’u takuar.

Kjo shtim i planeve mund të na bëjë të ndihemi sikur kemi marrë përsipër më shumë se ç’mund të përballojmë dhe, nëse nuk tregohemi të kujdesshëm, të mbingarkuar.

Teknologjia na ka mundësuar të bëhemi të zotë në organizimin e jetës sonë. Kalendarët sinkronizohen në pajisje të ndryshme, aplikacionet gjurmojnë zakonet tona, sistemet menaxhojnë listat e detyrave dhe ka këshilla pa fund se si t’i bëjmë më efikase mëngjeset, shtëpitë, dietat dhe ditët tona të punës. E megjithatë, shumë prej nesh ndihen sikur kanë më pak kohë dhe hapësirë mendore se kurrë më parë.

Thënë thjesht, po përpiqemi të fusim shumë gjëra në jetën tonë. Krijimi i hapësirës për të jetuar me më shumë lehtësi kërkon të vendosim se çfarë mund të ndalojmë së bëri ose për çfarë mund të shqetësohemi më pak, dhe jo të përpiqemi ta përballojmë gjithçka duke mësuar një tjetër teknikë produktiviteti.

Për 16 vjet punova në organizata të mëdha, duke vëzhguar se si përshpejtimi i ritmit çonte në marrjen e vendimeve më të dobëta. Njëmbëdhjetë vjet më parë u bëra trajnere ekzekutive dhe themelova biznesin tim, Creating Space, duke mbështetur drejtuesit që të bëjnë një hap pas për të menduar më qartë.

Pasi pashë se si reduktimi i “rrëmujës” sillte një mendje më të qetë dhe një jetë më të mirë, doja të mësoja më shumë për ndikimin që ndërlikimet e botës moderne kanë mbi mendjet tona dhe aftësinë tonë për të menduar. Kështu shkrova librin tim Uncluttered, për të ndarë më gjerësisht gjetjet dhe pikëpamjet e mia.

Kostoja e fshehtë e përpjekjes për të bërë gjithçka mirë

Jeta moderne vjen me një numër të madh gjërash që kërkojnë vëmendjen tonë. Ka punë për të cilën duhet të jemi gjithmonë në kontroll, familje dhe miq për të cilët duhet të gjejmë kohë, shtëpi për të mirëmbajtur dhe financa për të organizuar. Na nxitet të kujdesemi për shëndetin, të qëndrojmë të informuar dhe t’u përgjigjemi mesazheve në një numër gjithnjë e më të madh platformash dixhitale.

Edhe koha e lirë ka fituar një lloj qëllimi: thjesht të kënaqemi nuk është më e mjaftueshme. Pritet që edhe kohën tonë të lirë ta shfrytëzojmë në maksimum. Asnjëra prej këtyre gjërave nuk është e paarsyeshme më vete, por vështirësia lind kur përpiqemi t’i bëjmë të gjitha njëherësh, në mënyrë të përsosur.

Kostoja nuk matet vetëm me orë, por edhe me vëmendje dhe energji. Çdo angazhim krijon diçka që duhet mbajtur mend, planifikuar ose pritur. Çdo detyrë e papërfunduar zë një cep të vogël të mendjes, gjë që me kalimin e kohës krijon një ngarkesë të vazhdueshme mendore, e cila e bën më të vështirë përqendrimin, të menduarit qartë dhe marrjen e vendimeve.

Zgjedhjet e vogla fillojnë të duken në mënyrë disproporcionale të lodhshme, sepse vëmendja jonë tashmë është shpenzuar diku tjetër, dhe bëhemi më harrues, më të padurueshëm ose shpërqendrohemi më lehtë. Kostoja e fshehtë e përpjekjes për të bërë gjithçka mirë është se, në fund, mbetet shumë pak nga vetja jonë për ta shijuar atë.

Gjërat që vazhdojmë t’i bëjmë nga zakoni

Jo gjithçka në jetën tonë sot është zgjedhur me vetëdije: disa angazhime vazhdojnë të ekzistojnë sepse i kemi bërë gjithmonë. I ruajmë rutinat sepse ndryshimi i tyre do të kërkonte një vendim, ose themi po sepse dikur thamë po dhe nuk kemi gjetur kurrë mënyrën për të ndaluar. Me kalimin e kohës, këto gjëra grumbullohen.

I themi vetes se kështu jemi: na pëlqen t’i kënaqim të tjerët, të jemi të besueshëm dhe të qëndrueshëm. Pritshmëritë shoqërore i përforcojnë këto zakone, pasi shpesh shpërblehemi për të qenë të besueshëm dhe bashkëpunues, ndërsa tërheqja mund të na duket egoiste. Të thuash jo mund të sfidojë supozimet që njerëzit e tjerë kanë për ne, ose identitetin që kemi për veten, ndaj vazhdojmë me angazhimet sepse ndalimi mund të ndihet i sikletshëm nga pikëpamja shoqërore.

Kush jemi sot nuk është domosdoshmërisht ai që ishim disa vite më parë, apo ai që duhet të jemi nesër. Ne kemi një zgjedhje. Mund të ketë marrëdhënie ose angazhime shoqërore që nuk na pëlqejnë më, aktivitete që i vazhdojmë nga ndjenja e fajit, ose standarde shtëpiake që kërkojnë shumë më tepër përpjekje nga sa na kthejnë në këmbim. Heqja dorë prej këtyre gjërave mund të jetë çuditërisht e vështirë.

Krijimi i hapësirës ndonjëherë fillon me një pyetje të thjeshtë: nëse kjo nuk do të ishte tashmë pjesë e jetës sime, a do të zgjidhja ta shtoja tani? Nëse përgjigjja është jo, hiq dorë prej saj. Jo çdo gjë që kemi mbajtur me vete deri tani duhet të vazhdojë të jetë pjesë e jetës sonë. Sfidoni veten të ndaloni tani një rutinë të vjetëruar.

Po sikur të shqetësoheshe më pak?

Ideja e të shqetësuarit më pak mund të tingëllojë e ashpër dhe të sugjerojë të bëhemi indiferentë ose të ulim standardet tona. Por të shqetësohesh më pak nuk është e njëjta gjë me të mos të interesojë fare; ka të bëjë me heqjen dorë nga nevoja për përsosmëri dhe me të qenit më përzgjedhës në mënyrën se ku e përqendrojmë vëmendjen.

Shpenzojmë një sasi të madhe energjie mendore duke u shqetësuar për gjëra që ndoshta nuk e meritojnë aq shumë prej saj.

Kërkimet tregojnë se perfeksionizmi është rritur në mënyrë dramatike, duke sjellë shpesh pasoja më të këqija për shëndetin mendor, ndërsa përpiqemi të arrijmë ideale të pamundura. Në këtë ka një element kushtëzimi shoqëror, por edhe një presion të brendshëm. Ndihemi të detyruar të jemi të përsosur në gjithçka, edhe kur rezultati ka relativisht pak rëndësi. Përpiqemi të përmbushim pritshmëri që nuk i kemi shqyrtuar kurrë siç duhet ose të ruajmë standarde thjesht sepse besojmë se duhet.

Çfarë do të ndodhte nëse do të shqetësoheshe pak më pak për të pasur shtëpinë e përsosur, për t’iu përgjigjur menjëherë çdo mesazhi ose për të ditur se çfarë po ndodh kudo, gjatë gjithë kohës? Përgjigjja nuk ka gjasa të jetë një katastrofë. Sigurisht, disa gjëra meritojnë vëmendjen tonë të plotë. Njerëzit dhe përgjegjësitë që kanë më shumë rëndësi për ne nuk duhet të trajtohen shkujdesur, por të kujdesesh thellësisht për gjithçka është rraskapitëse.

Sa më shumë të vendosim se çfarë e meriton vërtet energjinë dhe vëmendjen tonë, aq më shumë i japim vetes leje për ta liruar kapjen mbi gjithçka tjetër. Kjo nuk ka të bëjë me t’u bërë të pakujdesshëm, por me të kuptuarit se energjia është e kufizuar dhe se t’i kushtosh shumë prej saj shqetësimeve të vogla do të thotë të mbetet më pak për gjërat që kanë vërtet rëndësi.

Lini pak hapësirë të papërcaktuar

Ndoshta një nga arsyet pse e kemi të vështirë të krijojmë hapësirë pa plane është se nuk dimë çfarë të bëjmë me kohën e lirë kur e kemi atë. Hapësira mund të jetë e frikshme, sepse është bërë diçka kaq e panjohur për ne.

Koha pa një aktivitet mund të na japë hapësirë për të menduar, për të bredhur me mendje ose thjesht për të vënë re se çfarë kemi dëshirë të bëjmë. Por ajo na jep edhe diçka gjithnjë e më të vlefshme: aftësinë për t’iu përgjigjur jetës ndërsa ajo ndodh (një drekë e paplanifikuar me një mik, të pushosh kur ndihesh i lodhur në vend që të vazhdosh derisa të sëmuresh, të jesh në gjendje të reagosh kur dikush ka nevojë për ndihmën tënde pa u shembur i gjithë programi yt).

Ka një luks në të pasurit një pjesë të kohës tënde të papërcaktuar. Qëllimi i krijimit të hapësirës nuk është të krijosh vend për më shumë gjëra, por të lësh një hapësirë të pambushur, hapësirë për spontanitet.

Nëse jeta jote ndihet tepër e mbushur, ka pak gjasa të kesh nevojë për një sistem të ri për ta menaxhuar atë. Në vend të kësaj, provo të pyesësh: çfarë mund të ndaloj? Për çfarë mund të shqetësohem më pak? Çfarë hapësire dua të mbroj? Ndryshimet nuk kanë pse të jenë dramatike.

Të refuzosh një angazhim mund të bëjë ndryshim, ose të zgjedhësh të mos e mbushësh një mbrëmje të lirë mund të jetë një akt i vogël, por domethënës rezistence. Hapësira rrallë krijohet me një gjest të madh. Më shpesh, ajo shfaqet gradualisht, përmes vendimeve të vogla rreth asaj që nuk duam më të mbajmë mbi vete.

Një jetë nuk ka nevojë të menaxhohet në mënyrë të përsosur

Organizimi mund të jetë i dobishëm dhe mund të na bëjë të ndihemi sikur kemi kontroll mbi gjërat. Problemi fillon kur menaxhimi i jetës bëhet qëllim në vetvete. Ndoshta pyetja nuk është: si mund t’i fus të gjitha brenda? Ndoshta është: çfarë do të fitoja duke lënë diçka jashtë?

Një jetë e jetuar mirë nuk është domosdoshmërisht një jetë në të cilën çdo gjë përfundohet dhe është e përsosur. Disa gjëra do të mbeten të papërfunduara dhe disa pjesë të jetës mund të jenë më të mira kur ndalojmë së përpjekuri për t’i përmirësuar. Përgjigjja mund të jetë më shumë se një hapësirë bosh në agjendë; mund të jetë koha dhe energjia për të kuptuar se po e jeton jetën tënde, në vend që thjesht ta menaxhosh atë./TheTelegraph