Bashkimi Evropian po forcon praninë e tij në Gorenlandë, në një kohë kur ishulli strategjik i Arktikut është kthyer në një nga pikat më të nxehta të përplasjes gjeopolitike mes fuqive të mëdha.
Gjatë vizitës së saj zyrtare në Nuuk, presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, njoftoi se BE-ja do të investojë 200 milionë euro shtesë në Groenlandë gjatë dy viteve të ardhshme. Fokusi do të jetë forcimi i lidhjeve ekonomike dhe bashkëpunimi për shfrytëzimin e burimeve të pasura natyrore të ishullit.
“Arktiku është bërë një prej vendeve ku përplasen pllakat tektonike të gjeopolitikës. Prandaj, ne kemi një interes të drejtpërdrejtë për atë që ndodh këtu”, deklaroi von der Leyen.
Paketa e re financiare vjen në një periudhë kur Groenlanda është në qendër të interesit të presidentit amerikan Donald Trump, i cili ka shprehur vazhdimisht ambicien për marrjen e kontrollit mbi territorin autonom të Mbretërisë së Danimarkës.
Qëndrimet e Trumpit kanë shkaktuar tensione të forta në marrëdhëniet transatlantike. Në janar, ai kërcënoi me tarifa të larta ndaj Danimarkës, në përpjekje për të ushtruar presion ndaj Kopenhagës lidhur me Groenlandën. Megjithëse u tërhoq përballë reagimeve ndërkombëtare, në korrik ai e riktheu në agjendë ambicien për aneksimin e ishullit.
Nga Nuuk, von der Leyen shprehu mbështetjen e qartë të Evropës për Danimarkën dhe popullin e Groenlandës, duke theksuar se e ardhmja e territorit duhet të vendoset vetëm nga vetë grenlandezët dhe Danimarka.
“E ardhmja e Grenlandës është për popullin e Groenlandës dhe Danimarkën që ta vendosin. Askush tjetër”, u shpreh ajo, duke nënvizuar rëndësinë e sovranitetit, integritetit territorial dhe paprekshmërisë së kufijve sipas së drejtës ndërkombëtare.
Kryeministri i Grenlandës, Jens-Frederik Nielsen, e mirëpriti mbështetjen e BE-së, duke deklaruar se marrëdhëniet mes palëve janë të rëndësishme për të dyja.
“Grenlanda ka nevojë për Bashkimin Evropian dhe Bashkimi Evropian ka nevojë për Grenlandën. Ne kemi nevojë për njëri-tjetrin”, tha Nielsen.
Edhe kryeministrja daneze, Mette Frederiksen, falënderoi von der Leyen, duke vlerësuar mbështetjen evropiane në një periudhë presioni të madh ndaj Danimarkës dhe Groenlandës.
Investimi prej 200 milionë eurosh shkon përtej një pakete të thjeshtë ekonomike. Në sfondin e garës për ndikim në Arktik, pasurisë minerare dhe rëndësisë strategjike të Groenlandës, Brukseli po sinjalizon se synon të ketë një rol më të madh në një prej zonave që pritet të jetë në qendër të rivalitetit gjeopolitik në vitet e ardhshme.