Përgatitja e specave të pjekur është një nga ritualet më të zakonshme në këtë periudhë të vitit. Aroma e tyre gjatë pjekjes, shija e ëmbël dhe përdorimi i tyre në ajvar, sallata apo gatime të ndryshme i bëjnë specat një nga produktet më të kërkuara të sezonit. Megjithatë, kushdo që ka përgatitur një sasi të madhe specash e di se ekziston një pjesë e procesit që kërkon më shumë durim: heqja e lëkurës. Ndonjëherë lëkura ngjitet pas tulit dhe duhet të harxhoni shumë kohë duke e hequr pjesë-pjesë. Por ekziston një mënyrë shumë e thjeshtë për ta bërë këtë proces më të shpejtë dhe më praktik.
Gjithçka nis me pjekjen e duhur
Përpara se të mendoni për qërimin, është e rëndësishme që specat të piqen mirë. Vendosini specat mbi një skarë, në sobë me gaz ose në një sipërfaqe të përshtatshme për pjekje. Zjarri duhet të jetë i fortë, ndërsa specat duhet të kthehen vazhdimisht në mënyrë që nxehtësia të prekë të gjitha anët. Mos u shqetësoni nëse lëkura fillon të nxihet. Përkundrazi, kjo është ajo që dëshironi. Lëkura duhet të marrë ngjyrë të zezë dhe të fillojë të krijojë flluska. Në varësi të madhësisë së specave dhe temperaturës, pjekja mund të zgjasë rreth 10–15 minuta. Qëllimi është që pjesa e jashtme të piqet mirë, ndërsa tuli brenda të zbutet.
Ja ku qëndron truku
Sapo t’i hiqni specat nga zjarri, mos filloni menjëherë t’i qëroni. Ky është gabimi që mund ta bëjë procesin shumë më të vështirë. Në vend të kësaj, vendosini specat e nxehtë në një tas të madh dhe mbulojeni menjëherë me kapak ose me qese plastike. Një tjetër mundësi është t’i vendosni në një qese që mbyllet mirë. Mbyllini dhe lërini aty për rreth 10–15 minuta. Gjatë kësaj kohe, nxehtësia dhe avulli i krijuar brenda enës do të ndihmojnë në shkëputjen e lëkurës nga tuli. Ky është pikërisht hapi që mund ta bëjë diferencën.
Pse nuk duhet t’i qëroni menjëherë?
Kur specat sapo janë hequr nga zjarri, lëkura mund të jetë ende e ngjitur fort me tulin. Nëse përpiqeni ta hiqni në atë moment, mund të përfundoni duke humbur edhe pjesë të tulit. Duke i mbyllur për disa minuta, krijoni një ambient me avull që ndihmon në lirimin e lëkurës. Pas këtij procesi, ajo duhet të hiqet shumë më lehtë.
Si t’ua hiqni lëkurën pa dëmtuar specat
Pasi specat të kenë qëndruar të mbyllur, hapeni enën me kujdes dhe lërini të ftohen pak. Kur të jenë mjaftueshëm të ftohtë për t’i prekur, merrni një spec dhe filloni të tërhiqni lëkurën me gishta. Nëse janë pjekur siç duhet dhe janë avulluar mjaftueshëm, lëkura e nxirë duhet të shkëputet lehtë nga tuli. Për pjesët më të vështira mund të përdorni një letër kuzhine për ta fërkuar butësisht sipërfaqen. Nuk është e nevojshme të përdorni shumë forcë. Sa më mirë të jetë bërë pjekja dhe avullimi, aq më pak përpjekje do të kërkojë qërimi.
Pas lëkurës vjen pastrimi i farave
Pasi të keni hequr lëkurën, procesi vazhdon me pastrimin e specave. Prisni pjesën e sipërme dhe hiqni kërcejtë. Hapeni specin dhe largoni farat së bashku me pjesët e brendshme që nuk dëshironi t’i përdorni. Nëse disa fara mbeten të ngjitura, mund t’i hiqni me pjesën e pasme të një thike. Një tjetër mënyrë është t’i shpëlani specat shpejt nën ujë të rrjedhshëm. Megjithatë, nëse po përgatitni speca për ajvar, shumë njerëz preferojnë t’i pastrojnë pa i larë, në mënyrë që të ruhet sa më shumë shija dhe aroma e tyre e pjekur.
Mos e hidhni menjëherë lëngun e specave
Gjatë pastrimit, nga specat mund të dalë një sasi lëngu. Në varësi të recetës që po përgatitni, ky lëng mund të jetë i vlefshëm për shijen e gatimit. Nëse po përgatitni ajvar ose një përgatitje tjetër dimërore, mund ta kulloni dhe ta përdorni sipas recetës.
Po nëse nuk keni skarë?
Nuk është problem. Specat mund të piqen shumë mirë edhe në furrë. Vendosini në një tavë dhe futini në furrë të nxehtë. Kthejini herë pas here në mënyrë që të piqen në mënyrë të njëtrajtshme nga të gjitha anët. Kur lëkura të fillojë të nxihet dhe të krijojë flluska, hiqini nga furra. Edhe këtu vlen i njëjti rregull: mos u përpiqni t’i qëroni menjëherë. Transferojini specat e nxehtë në një enë dhe mbyllini. Lërini të avullohen për disa minuta dhe vetëm më pas filloni qërimin.
Një këshillë që mund t’ju kursejë shumë kohë
Nëse po përgatitni një sasi të madhe specash për ajvar, mos i qëroni një nga një sapo t’i hiqni nga zjarri. Piqni një sasi, vendoseni në enën e mbyllur dhe lëreni të avullohet ndërsa vazhdoni me pjesën tjetër të specave. Në këtë mënyrë, procesi bëhet më i organizuar dhe nuk do të qëndroni gjatë gjithë kohës duke u marrë vetëm me qërimin. Gjithashtu, përpiquni të zgjidhni speca të pjekur mirë dhe me tul të shëndoshë. Specat shumë të papjekur ose me lëkurë të fortë mund të jenë më të vështirë për t’u qëruar.
Një truk i vogël, por shumë praktik
Për shumë njerëz, përgatitja e ajvarit dhe e specave të pjekur kërkon orë të tëra punë. Pjekja, kthimi i specave, qërimi, pastrimi i farave dhe më pas përgatitja e recetës mund të jetë një proces i gjatë. Prandaj, një hap kaq i thjeshtë sa mbyllja e specave të nxehtë menjëherë pas pjekjes mund ta bëjë punën dukshëm më të lehtë. Herën tjetër që të piqni speca, mos u nxitoni t’ua hiqni lëkurën. Jepuni disa minuta kohë që të avullohen dhe më pas provoni t’i qëroni. Mund të habiteni se sa lehtë do të shkëputet lëkura. Në fund, do të keni speca të pastër, të butë dhe të gatshëm për ajvar, sallata, meze, salca ose për t’i ruajtur për dimër. Sekreti është i thjeshtë: pjekje e mirë, avullim dhe pak durim.