Presidentja e Komisionit Europian, Ursula von der Leyen, tha se Bashkimi Europian po i hap derën Kanadasë për t’u bërë “anëtari i parë i asociuar” i bllokut, një status që nuk parashikohet në traktatet e BE-së.
Njoftimi i Von der Leyen përbën një ndryshim të rëndësishëm në politikën e BE-së. Blloku historikisht ka qenë kundër kategorive fleksibël të anëtarësimit, ndërsa vendet anëtare kanë reaguar me rezervë ndaj propozimit të Gjermanisë në maj për një anëtarësim të asociuar të Ukrainës, si një hap drejt anëtarësimit të plotë.
“Partneritetet janë një zgjedhje strategjike për Europën. Por ato janë gjithashtu një përgjigje ndaj përçarjes së sistemit ndërkombëtar të bazuar në rregulla”, tha Von der Leyen në fjalimin e saj vjetor në Parlamentin Europian në Strasburg.
“Ne e shohim botën me të njëjtët sy: nga inteligjenca artificiale te ndryshimet klimatike, nga Arktiku te gjeopolitika. Dhe kemi qëndruar së bashku për Ukrainën, mbrojtjen, lëndët e para dhe zinxhirët e furnizimit. Por mbi të gjitha… Europa dhe Kanadaja besojnë te demokracia”, tha ajo.
Kryeministri kanadez, Mark Carney, kishte deklaruar në fillim të kësaj jave se Kanadaja po kërkonte një “aleancë unike” me BE-në, por jo anëtarësim në union. Von der Leyen e ftoi Carney-n në Strasburg dhe ai pritet të mbajë fjalimin e tij të enjten.
Vizita e Carney-t në Europë vjen pas përkeqësimit historik të marrëdhënieve mes Kanadasë dhe Shteteve të Bashkuara, pasi negociatat tregtare dështuan muajin e kaluar, duke shkaktuar një seri masash tarifore reciproke.
“Thashë se duhet t’i rimendojmë urgjentisht partneritetet tona. Prandaj, do të doja të punoja me ju për t’i hapur derën Kanadasë që të bëhet anëtari i parë i asociuar i BE-së”, tha von der Leyen.
Ajo shtoi se BE-ja dhe Kanadaja do të bashkëpunojnë në sektorë të ndryshëm, nga prodhimi industrial te inteligjenca artificiale, mineralet kritike dhe energjia.
“Do të punojmë për prodhim inteligjent. Do të krijojmë një aleancë teknologjike. Do të integrojmë bazat industriale të mbrojtjes. Do ta bëjmë Arktikun një projekt të përbashkët kryesor”, tha ajo.
Von der Leyen theksoi gjithashtu se “ky është një partneritet dhe jo një aleancë kundër dikujt tjetër”, në një deklaratë që duket se synon të shmangë përkeqësimin e marrëdhënieve me presidentin amerikan Donald Trump.
