Një dekadë më parë, Europol e konsideronte Shqipërinë një prej burimeve kryesore të kanabisit që trafikohej drejt vendeve të BE-së. Lazarati, një fshat pranë Gjirokastrës, në jug të Shqipërisë, i njohur për kultivimin masiv të kanabisit deri në ndërhyrjen policore të vitit 2014, ishte etiketuar gjerësisht në mediat ndërkombëtare si “kryeqyteti europian i kanabisit”.
Tashmë, Shqipëria nuk është vetëm një vend kultivues dhe eksportues i bimës narkotike. Brenda vetëm 19 ditësh, nga 22 gushti deri më 9 shtator, Policia e Shtetit sekuestroi tre ngarkesa me 233.7 kilogramë kanabis të nisura nga Kanadaja.
Dy prej ngarkesave, me një peshë të kombinuar prej 187.7 kilogramësh dhe vlerë tregu rreth 2.2 milionë euro, mbërritën me kontejnerë në Portin e Durrësit, ku automjete të blera në Kanada dyshohet se u përdorën për fshehjen e drogës. Një ngarkesë tjetër prej 46 kilogramësh u kap në aeroportin e Rinasit, e fshehur në valixhe.
Sekuestrimet në Shqipëri janë pjesë e një prirjeje më të gjerë në tregun europian të drogës.
Agjencia e Bashkimit Europian për Drogat, EUDA, ka paralajmëruar për rritjen e sasive të kanabisit bimor që trafikohen drejt Europës nga Kanadaja dhe Shtetet e Bashkuara. Sipas agjencisë, kjo prirje lidhet me mbiprodhimin, konkurrencën dhe çmimet më të ulëta në tregun e Amerikës së Veriut.
Kanadaja legalizoi prodhimin, shitjen dhe përdorimin e kanabisit për të rriturit në vitin 2018, por eksportimi i tij jashtë kanaleve të autorizuara mbetet i paligjshëm.
Kanabisi ka vijuar të zërë peshën kryesore në sekuestrimet e lëndëve narkotike në Shqipëri gjatë vitit 2026. Sipas bilanceve mujore të Policisë së Shtetit, përveç rasteve të importit nga Kanadaja, vetëm në katër muajt e parë të vitit u sekuestruan mbi 736 kilogramë kanabis – rreth 186 kg në janar, 490 kg në shkurt, mbi 50 kg në mars dhe rreth 10 kg në prill.
‘Gelato’ nga Kanadaja
Dy ngarkesat e kapura në Durrës më 22 gusht dhe 9 shtator përmbanin në total 187.7 kilogramë Cannabis sativa, të llojit që në treg njihet si “Gelato”, për shkak të përqindjes së lartë të substancës psikoaktive tetrahidrokanabinol, THC.
Përmbajtja e lartë e THC-së e bën këtë lloj kanabisi më të fortë dhe, për rrjedhojë, më të kushtueshëm në tregun ilegal.
Sipas Policisë së Shtetit, dy sasitë e sekuestruara në Durrës do të arrinin së bashku një vlerë tregu prej rreth 2.2 milionë eurosh.
Një burim nga Prokuroria e Durrësit i tha BIRN-it, në kushtet e anonimatit, se ky lloj kanabisi kultivohet zakonisht në ambiente të mbyllura, në të ashtuquajturat “shtëpi bari”, ku kushtet e kultivimit mund të kontrollohen për të rritur përqendrimin e THC-së.
Sipas të njëjtit burim, në rastin e ngarkesës së parë automjeti ishte blerë në Kanada dhe kishte si destinacion përfundimtar Kosovën. Nga hetimet rezultoi gjithashtu se shitësi dhe blerësi i deklaruar i automjetit ishin i njëjti person, me shtetësi kosovare dhe kanadeze.
Më 22 gusht, Policia e Shtetit njoftoi sekuestrimin e rreth 80 kilogramëve kanabis, me një vlerë tregu të përllogaritur në rreth 1 milion euro. Tre shtetas të Kosovës u arrestuan, ndërsa dy persona të tjerë – një nga Kukësi dhe një shtetas kosovar me banim në Kanada – u shpallën në kërkim.
Sipas policisë, droga ishte siguruar në Ontario dhe ishte transportuar drejt Shqipërisë e fshehur në një hapësirë të modifikuar posaçërisht në një automjet të porositur në Kanada.
Kanabisi ishte ndarë në 127 pako, ndërsa automjeti ishte transportuar drejt Shqipërisë brenda një kontejneri detar.
Hetuesit dyshojnë se personat e përfshirë kishin role të përcaktuara në sigurimin, fshehjen, transportimin dhe më pas shpërndarjen e kanabisit nga Kanadaja drejt Shqipërisë dhe Kosovës.
Gjashtë ditë më vonë, më 28 gusht, një tjetër ngarkesë kanabisi nga Kanadaja u kap këtë herë në aeroportin e Rinasit. Policia dhe autoritetet doganore gjetën 89 pako me rreth 46 kilogramë Cannabis sativa, të fshehura në dy valixhe, me një vlerë tregu të përllogaritur në rreth 250 mijë euro.
Në operacionin e koduar “Suitcases”, policia arrestoi një 34-vjeçar dhe procedoi penalisht dy gra. Sipas Policisë së Shtetit, hetimet po zhvillohen me metoda speciale për të identifikuar persona të tjerë që mund të jenë përfshirë në trafik.
Më 9 shtator, një ngarkesë e tretë prej 107.7 kilogramësh kanabis “Gelato” u sekuestrua në Portin e Durrësit. Policia e përllogariti vlerën e saj në rreth 1.2 milionë euro.
Ngarkesa u zbulua gjatë kontrollit të një kontejneri të ardhur nga Kanadaja, brenda të cilit ndodheshin dy automjete dhe një kamper.
Në hapësira të modifikuara të kamperit, të mbuluara me veshje druri, policia gjeti 190 pako kanabis. Gjithashtu u sekuestruan 43 cigare elektronike, disa prej të cilave mbanin etiketa që deklaronin përmbajtje të lartë THC.
Dy persona u shpallën në kërkim.
Policia tha se edhe në këtë rast droga dyshohej se ishte siguruar në Kanada dhe më pas ishte fshehur në automjete të blera atje për t’u transportuar drejt Shqipërisë.
Hetimet vijojnë për të identifikuar personat e tjerë të përfshirë dhe për të përcaktuar destinacionin përfundimtar të ngarkesës.
Një korridor i ri drejt Europës
Rastet e Shqipërisë janë të vogla krahasuar me sasitë e kanabisit kanadez që po kapen në portet kryesore të Europës.
Sipas Agjencisë së Bashkimit Europian për Drogat, EUDA, gjatë vitit 2025 autoritetet sekuestruan rreth 21 tonë kanabis bimor në Portin e Antverpit dhe po aq në Roterdam, ku ngarkesat vinin kryesisht nga Kanadaja. Autoritetet belge raportuan se vetëm në Antverp sasia e marihuanës së sekuestruar u rrit pothuajse pesëfish krahasuar me një vit më parë.
Përmasat e trafikut u bënë edhe më të dukshme në maj të këtij viti, kur autoritetet britanike zbuluan 12 tonë kanabis të fshehur në dy kontejnerë të nisur nga Kanadaja dhe të mbërritur në Portin e Southampton-it. Border Force e cilësoi ngarkesën si sekuestrimin më të madh të kanabisit të kryer ndonjëherë nga kjo agjenci, me një vlerë të përllogaritur prej 139 milionë paundësh në tregun ilegal.
Edhe autoritetet kanadeze kanë shtuar kontrollet ndaj ngarkesave që dalin nga vendi. Në shtator 2025, shërbimi kufitar kanadez, CBSA, sekuestroi në Montreal 2.7 tonë kanabis në dy ngarkesa detare me destinacion Britaninë e Madhe. Njëra prej tyre, prej 2.55 tonësh, ishte fshehur mes pakove me lëndë drusore.
Vetëm gjatë dy muajve të parë të vitit 2026, CBSA dhe Policia Mbretërore Kanadeze, RCMP, kapën më shumë se një ton kanabis që po largohej nga zona e Torontos. Mes ngarkesave të zbuluara ishin 224 kilogramë me destinacion Gjermaninë dhe 7 kilogramë drejt Holandës, si dhe dy ngarkesa ajrore prej 72 dhe 61.5 kilogramësh drejt Britanisë së Madhe.
Autoritetet kanadeze e lidhin kontrabandën e kanabisit me rrjetet e krimit të organizuar ndërkombëtar. CBSA paralajmëron se të ardhurat nga shitja e tij përdoren për të financuar aktivitete të tjera kriminale, përfshirë trafikimin e narkotikëve dhe armëve.
Rritja e ngarkesave ka sjellë edhe një bashkëpunim më të ngushtë mes dy anëve të Atlantikut. Në qershor, autoritetet doganore të Kanadasë, Holandës, Belgjikës dhe Francës nënshkruan një marrëveshje për shkëmbim informacioni dhe operacione të përbashkëta kundër trafikut ndërkombëtar të drogës.
Presidentja e CBSA-së, Erin O’Gorman, tha se rrjetet kriminale po bëhen më të afta në shfrytëzimin e korridoreve mes Kanadasë dhe Europës, ndërsa drejtuesit e doganave europiane e cilësuan rritjen e ngarkesave të kanabisit drejt BE-së si një prej arsyeve kryesore për forcimin e bashkëpunimit me Otavën.
Për autoritetet europiane, sekuestrimet e viteve të fundit tregojnë se harta tradicionale e furnizimit me kanabis po ndryshon. Përveç prodhimit brenda Europës dhe rrugëve të vjetra nga Afrika e Veriut dhe Ballkani, portet europiane po përballen gjithnjë e më shumë me ngarkesa të mëdha që kalojnë Atlantikun në kontejnerë tregtarë – një metodë e përdorur edhe në dy rastet e zbuluara në Portin e Durrësit.
