Brukseli po monitoron nga afër informacionin në lidhje me një përshkallëzim të mundshëm të aktivitetit hibrid rus në Evropë , pas një raporti të gazetës spanjolle El Mundo, sipas të cilit agjencitë amerikane të inteligjencës kanë paralajmëruar qeveritë evropiane për sulme të mundshme me dronë kundër vendeve të Mesdheut.
Sipas botimit spanjoll, operacioni i mundshëm mund të përfshijë Spanjën, Francën ose Italinë dhe do të kryhet me dronë të vegjël të tipit Gerbera, të cilët do të transportohen të fshehur në kontejnerë në anije tregtare dhe do të lëshohen nga deti , madje qindra kilometra larg brigjeve evropiane.
El Mundo raporton se agjencitë amerikane kanë mbledhur informacione rreth këtyre planeve dhe i kanë ndarë ato me qeveritë evropiane, duke cituar, ndër burime të tjera, burime pranë autoriteteve lituaneze.
Komisioni konfirmoi të enjten se është në dijeni të raportit, por nuk pranoi të konfirmonte ekzistencën ose marrjen e paralajmërimit specifik të inteligjencës.
“Ne i kemi parë raportet dhe nuk ka asnjë surprizë nga ana jonë”, tha zëdhënësi i Komisionit, Thomas Rainier, në një konferencë për gazetarët sot në Bruksel. Ai vuri në dukje se BE është në dijeni se “hapësira jonë ajrore po testohet dhe është shkelur disa herë” dhe se një seri sulmesh hibride kundër shteteve anëtare janë duke u zhvilluar.
Megjithatë, kur u pyet përsëri nëse Komisioni është në dijeni të paralajmërimit specifik të përshkruar në botim, zëdhënësi nxitoi të bënte një dallim të qartë: “Jo, nuk e thashë këtë. Thashë që jemi në dijeni të botimeve.”
Megjithatë, kërcënimi i sulmeve me dronë nga deti kundër shteteve anëtare të BE-së nuk është një skenar që është shfaqur për herë të parë në Bruksel.
Komisioneri i Mbrojtjes, Andrius Kubilius, ka paralajmëruar publikisht se kërcënimi nuk kufizohet vetëm në krahun lindor të Evropës dhe i është referuar konkretisht mundësisë së lëshimit të dronëve nga anijet kontejnerë.
“E gjithë Evropa është nën kërcënim”, kishte theksuar ai në një fjalim të kohëve të fundit në Parlamentin Evropian. Duke iu referuar rrezes së veprimit të dronëve rusë, ai madje kishte paralajmëruar se ata mund të arrinin në Bruksel dhe Strasburg, duke shtuar se “nga anijet kontejnerë, dronët mund të shkatërrojnë objektiva përgjatë gjithë vijës bregdetare evropiane”.
Ai ka këmbëngulur gjithashtu se, megjithëse nevojat e vendeve të krahut lindor ndryshojnë nga ato të shteteve të tjera, Mesdheu nuk është jashtë zonës së rrezikut.
“Shtetet në vijën e parë kanë nevoja të ndryshme krahasuar me vendet e tjera, përfshirë vendet mesdhetare, por të gjitha kanë nevojë për aftësi për të zbuluar dhe shkatërruar dronë”, vuri në dukje ai.
Vetëm dy javë më parë, më 11 shtator, Kubilius iu rikthye paralajmërimit, duke vënë në dukje se “hapësira ajrore evropiane po testohet” nga shkeljet e përsëritura të dronëve mbi aeroporte, instalime ushtarake dhe infrastrukturë kritike.
Ky është pikërisht “boshllëku” që Iniciativa Evropiane e Mbrojtjes nga Dronët, së bashku me Mburoja Ajrore Evropiane, po përpiqet të mbushë, pasi ato ofrojnë aftësi të përbashkëta për zbulimin, gjurmimin dhe kundërshtimin e dronëve armik, me qëllim që sistemi anti-dronë të jetë plotësisht funksional deri në fund të vitit 2027.
