Placenta mund të luajë një rol më të rëndësishëm në zhvillimin e trurit të fetusit nga sa është menduar më parë. Një studim i ri ka gjetur një lidhje mes inflamacionit kronik të placentës, ndryshimeve në zhvillimin e trurit para lindjes dhe tipareve të lidhura me autizmin në fëmijërinë e hershme.
Studiuesit analizuan 105 shtatzëni dhe ekzaminuan indet e placentës pas lindjes. Gjatë shtatzënisë, fetuset iu nënshtruan skanimeve të trurit për të vlerësuar mënyrën se si komunikonin mes tyre rrjetet e ndryshme cerebrale.
Rezultatet treguan se fetuset e ekspozuara ndaj inflamacionit kronik të placentës kishin ndryshime në lidhjet funksionale të trurit, veçanërisht në rrjetet që lidhen me zonat prefrontale, trurin e vogël, shikimin dhe lëvizjen.
Lidhja me tiparet e autizmit
Një nga gjetjet më interesante lidhej me komunikimin mes trurit të vogël dhe zonave të përfshira në përpunimin vizual. Ky model i lidhjes së trurit gjatë shtatzënisë ishte treguesi prenatal më i fortë i rezultateve të lidhura me tiparet e autizmit të vlerësuara në moshën 3-vjeçare.
Megjithatë, studiuesit theksojnë se rruga që lidh drejtpërdrejt inflamacionin e placentës me këto tipare nuk arriti rëndësi statistikore në analizën e tyre. Pra, rezultatet tregojnë një lidhje, por nuk provojnë se inflamacioni i placentës shkakton autizëm.
Pse është e rëndësishme placenta?
Placenta shërben si një ndërmjetëse biologjike mes nënës dhe fetusit. Ajo ndihmon në furnizimin e fetusit me oksigjen dhe lëndë ushqyese, ndërsa njëkohësisht merr pjesë në rregullimin hormonal dhe imunitar gjatë shtatzënisë.
Pikërisht për këtë arsye, studiuesit po e shohin gjithnjë e më shumë placentën si një “dritare” që mund të japë informacion mbi atë që ndodh gjatë zhvillimit të fetusit.
Një tjetër kërkim i publikuar këtë vit ka identifikuar ndryshime në shprehjen e gjeneve të placentës te fëmijët që më vonë janë diagnostikuar me autizëm. Studimi gjeti ndryshime në rrugë biologjike të lidhura me funksionin mitokondrial, stresin oksidativ dhe rregullimin e përgjigjes imunitare.
Ende nuk ka një shpjegim të vetëm për autizmin
Autizmi është një gjendje neurozhvillimore komplekse dhe shkencëtarët e lidhin zhvillimin e tij me ndërveprimin e faktorëve të shumtë gjenetikë dhe mjedisorë.
Studimet mbi placentën nuk nënkuptojnë se inflamacioni gjatë shtatzënisë përcakton nëse një fëmijë do të jetë autik. Ato po ndihmojnë studiuesit të kuptojnë më mirë se si kushtet gjatë zhvillimit para lindjes mund të ndikojnë në trurin e fetusit.
Për këtë arsye, gjetjet e reja konsiderohen një hap drejt kuptimit më të mirë të mekanizmave prenatalë që mund të lidhen me zhvillimin neurobiologjik dhe tiparet e autizmit, por nevojiten studime më të mëdha për të përcaktuar se sa e fortë është kjo lidhje dhe çfarë roli konkret luan placenta.
