Inteligjenca artificiale po hyn edhe në një nga fazat më njerëzore të procesit të punësimit: intervistën.
Në SHBA, gjithnjë e më shumë kandidatë po përballen jo me një rekrutues, por me një sistem IA që u bën pyetje, regjistron përgjigjet dhe kryen fazat e para të përzgjedhjes.
Sipas një sondazhi të Greenhouse të cituar nga CNBC, rreth dy të tretat e 1,200 punëkërkuesve amerikanë të anketuar në prill thanë se kishin zhvilluar një intervistë me IA.
Por përvoja nuk është pritur mirë nga të gjithë. Pothuajse 4 në 10 kandidatë thanë se ishin tërhequr nga një proces punësimi për shkak të një interviste të tillë.
Disa kanë shkuar edhe më tej, duke vendosur të mos aplikojnë më në kompani që përdorin intervista me IA.
Art Hebbeler, një drejtues 65-vjeçar në teknologjinë e informacionit, tregon se kur iu përgjigj një telefonate për një vend pune, mendoi se po komunikonte me një sistem automatik që do ta lidhte me rekrutuesin.
Në fakt, ishte një robot me IA që nisi ta intervistonte.
Në një tjetër rast, sistemi i bëri pyetje të ngjashme me ato të një interviste të parë, përsëriti disa prej tyre dhe e ndërpreu Hebbeler edhe kur ai ndalonte për të marrë frymë.
Ai e ndërpreu intervistën para përfundimit.
Përvoja të ngjashme raportojnë edhe kandidatë të tjerë.
Aaron Holmes, 41 vjeç, fillimisht ishte kurioz ta provonte një intervistë me IA, por tha se biseda nuk kishte ritëm natyral dhe pyetjet e tij mbeteshin pa përgjigje.
Problemi bëhet më i ndjeshëm kur teknologjia përdoret për të analizuar sjelljen e kandidatëve.
Tammy Wright, një gjendje shëndetësore që shkakton lëvizje të pavullnetshme të syve, tha se sistemi e ndërpriste vazhdimisht dhe i kërkonte të shikonte drejt përpara.
Si pasojë, ajo nuk arrinte t’u përgjigjej normalisht pyetjeve.
Përdorimi i analizës së fytyrës, zërit, kontaktit me sy apo sjelljeve të tjera ka ngritur shqetësime për diskriminim.
American Civil Liberties Union paralajmëron se mjetet parashikuese të punësimit që analizojnë ndërveprimet fizike, zanore ose vizuale me kompjuterin mund të rrisin rrezikun që kandidatët të vlerësohen më dobët për shkak të aftësisë së kufizuar, racës apo karakteristikave të tjera të mbrojtura.
Një studim paraprak i publikuar në maj gjeti gjithashtu prova të diferencimeve në bazë të racës kur shumë punëdhënës përdorin të njëjtat algoritme rekrutimi, me kandidatët me ngjyrë dhe ata aziatikë më të ekspozuar ndaj rezultateve negative.
Ankesa ligjore ndaj kompanive HireVue dhe Workday kanë ngritur pretendime për diskriminim nga mjetet e punësimit të mbështetura te IA, pretendime që kompanitë i kanë mohuar.
Megjithatë, kompanitë kanë arsye të forta për ta automatizuar rekrutimin.
Në një raport të Greenhouse, 70% e menaxherëve të punësimit thanë se IA i ndihmon të marrin vendime më të shpejta dhe më të mira me më pak burime njerëzore.
Gjysma e rekrutuesve thanë se IA e kishte përmirësuar procesin e punësimit. Mes kandidatëve, vetëm 8% besonin se IA e bën procesin më të drejtë.
Presioni mbi rekrutuesit është rritur edhe nga numri i aplikimeve.
Sipas LinkedIn, numri i aplikantëve për një vend të lirë pune në SHBA është dyfishuar që nga viti 2022, ndërsa dy në tre rekrutues thonë se është bërë më e vështirë të gjejnë kandidatë të kualifikuar.
Për këtë arsye, përdorimi i teknologjisë pritet të zgjerohet.
Dy të tretat e rekrutuesve planifikojnë të shtojnë përdorimin e IA për intervistat paraprake gjatë këtij viti, sipas një sondazhi të LinkedIn me mbi 6,500 profesionistë të burimeve njerëzore.
Por kandidatët po fillojnë të vlerësojnë edhe kompanitë sipas mënyrës se si përdorin teknologjinë.
Hebbeler mban shënim emrat e punëdhënësve që kërkojnë intervistë me IA dhe nuk aplikon më tek ata.
Siç e përshkruan ai procesin e ri të rekrutimit: “Kemi mjete IA që flasin me mjete IA, jo njerëz që flasin me njerëz”. / CNBC
