Integrimi, Rama: E dashurojmë Evropën, por mos na lini në baltë! Do të ishte dështim madhor! Ambasadorja e BE: 2030 ambicie impenjative, vijoni punën!

Kryetari i Grupit Parlamentar të Partisë Socialiste, Taulant Balla, zhvilloi një takim me Raporterin e Parlamentit Europian për Shqipërinë, Andreas Schieder, të cilin e cilësoi si një mik dhe mbështetës të vyer të vendit tonë.

Gjatë takimit, Balla dhe Schieder diskutuan mbi ecurinë e procesit të integrimit europian të Shqipërisë, si dhe hapat e mëtejshëm drejt anëtarësimit të plotë në Bashkimin Europian.

Balla theksoi se Shqipëria vijon të kryesojë mes vendeve aspirante në këtë raund zgjerimi të BE-së, duke nënvizuar se progresi i dukshëm i vendit në rrugën europiane po jep rezultate konkrete.

“Shqipëria është në krye të vendeve aspirante për anëtarësim në këtë raund zgjerimi dhe progresi i saj i dukshëm në rrugën europiane kontribuon në stabilitetin dhe sigurinë në rajonin tonë dhe më gjerë”, u shpreh Balla.

Takimi vjen në një moment të rëndësishëm për procesin e negociatave të Shqipërisë me Bashkimin Europian, ndërsa vendi synon përshpejtimin e reformave dhe avancimin e mëtejshëm drejt anëtarësimit.

Plani A është i vetmi për Shqipërinë: anëtarësimi në BE, tha Taulant Balla në Konferencën Ndërparlamentare.  Balla tha se Shqipëria synon të përmbyllë negociatat e anëtarësimit deri në Krishtlindjet e vitit të ardhshëm, objektiv që e cilësoi ambicioz.

“Procesi i aderimit vazhdon të jetë katalizatori më i rëndësishëm, më i fuqishëm për vendin tonë. Ne besojmë te ky proces 100%, dhe është pothuajse tërësisht komplet e qartë, sepse ne, Shqipëria, nuk kemi një plan B; kemi vetëm planin A, të bashkohemi me Bashkimin Evropian”, u shpreh ai.

Kryetari i Komitetit të Stabilizim-Asociimit BE–Shqipëri u kërkoi përfaqësuesve europianë  mbështetje për ratifikimin në kohë të traktatit të aderimit dhe u bëri thirrje që çështja të mos lihet në fund të agjendave parlamentare.

“Ne e kemi bërë zgjedhjen tonë, prandaj ne shpresojmë, dhe shpresojmë që deri në Krishtlindje vitin tjetër do të përmbyllim negociatat, dhe pastaj të fillojmë nga pranvera e 2028-ës. Në kalendaret tuaja të punës parlamentare, shpresojmë që të na keni aty për ratifikim. Procesin e ratifikimit të traktatit të aderimit të BE-së, mos e lini si temë e fundit në agjendë. Ju lutem, vëreni në krye të agjendës ratifikimin e aderimit të Shqipërisë në BE”, përfundoi Balla.

Nga Konferenca Ndër-parlamentare “Agjenda strategjike për zgjerimin e BE-së dhe anëtarësimin e Shqipërisë” në Tiranë, Ferit Hoxha tha se për Shqipërinë, Evropa është një kthim në shtëpinë ku përket.

Ministri i Jashtëm theksoi se parimi i meritës mbetet thelbësor për besueshmërinë e procesit të zgjerimit, ndërkohë që Shqipëria nuk kërkon rrugë të shkurtra, por njohje dhe shpërblim të përparimit të arritur.

“Ne nuk kërkojmë favore, as rrugë të shkurtra. Kërkojmë një proces të drejtë, të besueshëm dhe të bazuar në merita; një proces në të cilin rezultatet sjellin përparim dhe përparimi të mund të njihet. Parimi i meritës është thelbësor për besueshmërinë e procesit të zgjerimit dhe duhet të mbetet në thelb të tij. Por besueshmëria duhet të funksionojë në të dyja drejtimet. Vendet kandidate duhet të realizojnë reformat, zbatimin e tyre dhe rezultate të prekshme. Bashkimi Evropian duhet ta njohë gjithashtu dhe t’i përgjigjet përparimit kur ai arrihet me sukses”, deklaroi Hoxha.

Për Shqipërinë, përparimi në rrugën drejt BE ka qenë i konsiderueshëm dhe pas reformave, fokusi mbetet te zbatimi.

“Në më pak se dy vjet kemi hapur të gjithë kapitujt, kemi përmbushur standardet dhe kemi nisur fazën e fundit, atë të mbylljes së kapitujve. Anëtarësimi nuk ka të bëjë thjesht me arritjen e një date në kalendar. Ka të bëjë me arritjen e nivelit të përgatitjes që i mundëson një vendi të kontribuojë plotësisht në projektin evropian, që nga dita e parë. Kjo është arsyeja pse fokusi i Shqipërisë tani është qartësisht te zbatimi. Angazhimi ynë është i palëkundur. Reformat tona vazhdojnë. E ardhmja e Shqipërisë është në Bashkimin Evropian. Dhe e ardhmja e një Bashkimi Evropian më të fortë, më të sigurt dhe më të plotë përfshin pa diskutim Shqipërinë”, nënvizoi ministri.

Depërtimi i drejtësisë te institucionet e rëndësishme të shtetit, së fundmi edhe në SHISH, është një arritje e rëndësishme, tha Jorida Tabaku në Konferencën Ndërparlamentare, por SPAK është nën presion.

Sipas deputetes së PD, ka përpjekje për ndërhyrje politike në Prokurorinë e Posaçme që pengojnë drejtësinë. Më tej tha se prezumimi i pafajësisë për këdo është i panegociueshëm, po ashtu si kërkesa për përgjegjësi.

Ajo shtoi se integrimi kërkon rezultate bindëse dhe Shqipëria duhet të hyjnë në BE nga “dera e reformave.” Tabaku iu bashkua parafolësve të mazhorancës duke ritheksuar se aspirata europiane është një konsensus politik që vendi e gëzon, përtej të gjitha ndasive.

“Procesi i integrimit matet me mënyrën si funksionon shteti, si shpenzohen paratë publike dhe si zbatohet ligji. Anëtarësimi në BE është aspiratë politike, e mbështetur nga të gjithë shqiptarët. Një Europë më e bashkuar do të thotë edhe një Shqipëri më e drjtë. Pavarësisht ndasive tona politike, Shqipëria duhet patjetër ta përfundojë me sukses anëtarësimin në BE. Ky konsensus është një nga pasuritë më të mëdha që ka Shqipëria. Ne duhet ta shohim këtë proces si mundësi transformimi, shtetformimi, për t’i dhënë fund pandëshkueshmërisë. Hapja e kapitujve, përmbyllja e kapitujve janë arritje të Shqipërisë, por BE do zbatim, rezultate të qëndrueshme dhe bindëse.

Respektimi i prezumimit të pafajësisë nuk na ndalon të kërkojmë përgjegjësi politike e profesonale. Mosndërhyrja te SPAK duhet të jetë zbatim i Kushtetutës, jo si nder që politika ia bën drejtësisë. Sot SPAK është nën presion, qoftë politik, qoftë verbal. Shohim përpjekje shohim avokati politike, provat minimizohen ose parlamenti përdoret për t’i vendosur pengesa drejtësinë. Prezumimi i pafajësisë nuk mund të përdoret për të vendosur prezumimin e fajësisë ndaj prokurorëve. Në procesin e integrimit duhet të kujdesemi që imuniteti parlamentar të mos ofrohet kurrë si mburojë ndaj drejtësisë. Duhet të angazhohemi për emërime në bazë të meritës. Lufta ndaj korrupsionit të mos ndalet vetëm te arrestimet. Një ekonomi konkurrente që lufton paranë e pistë. Duhet të hyjmë nga dera e reformave”, tha Tabaku.

Në Konferencën Ndërparlamentare për zgjerimin e Bashkimit Europian nuk munguan as batutat. Një moment i tillë u regjistrua gjatë fjalës së Andreas Schieder, anëtar i Komisionit për Punët e Jashtme të Parlamentit Europian.

Schieder sapo kishte nisur fjalën e tij, kur kryeministri Edi Rama iu afrua podiumit duke buzëqeshur dhe e ndërpreu për t’i thënë se duhej të largohej për një takim me gjermanët.

“Kërkoj ndjesë se kam një takim me gjermanët. Do më duhet të iki se nuk e lë dot gjermanin të më presë për aq gjatë dhe më kanë thënë që është gjerman shumë i rëndësishëm”, tha Rama.

Schieder e priti me batutë largimin e kryeministrit.

“Aman, mos ia përmend Greqinë gjermanëve sot se humbën në futboll. Gjermania humbi 1-0 ndaj Greqisë dje”, tha ai.

“Po ja pra, paska ardhur koha e Greqisë të fitonte”, iu përgjigj Rama.

Kryetari i Komisionit të Jashtëm në Parlamentin Europian, David McAllister, vlerësoi përparimin e Shqipërisë në procesin e integrimit në BE, duke veçuar hapjen e të gjashtë grupkapitujve dhe mbylljen e tre kapitujve. Përmes një videomesazhi drejtuar Konferencës Ndërparlamentare të organizuar në Tiranë, ai theksoi se tashmë vendi duhet të fuqizojë pavarësinë e gjyqësorit dhe të tregojë më shumë rezultate në luftën kundër korrupsionit.

"Shqipëria dhe Mali i Zi kanë bërë shumë progres. Presidenti i Unionit përmendi prosperitetin, pra begatinë, sigurinë dhe demokracinë dhe i vendosi në qendër të programit të BE-së dhe zgjerimi kontribuon në të treja këto elemente, të treja këto shtylla, i afron ekonomitë me njëra-tjetrën, i forcon institucionet demokratike dhe ndihmon që të kemi qëndrueshmëri afatgjatë në kontinentin tonë. Sulmi i Rusisë ndaj Ukrainës e ka përforcuar se sa rëndësi ka zgjerimi i BE-së dhe të lësh Ballkanin Perëndimor në një pasiguri kaq të gjatë, me mbështetje të vogël për reformat dhe në këtë situatë kjo krijon mundësi që edhe palët e treta të zgjerojnë ndikimin e vet negativ aty.

Bashkimi Evropian duhet t'i çojë përpara negociatat. Sa herë përmbushen kushtet, vendet që bëjnë reforma do ta kenë mundësinë që të kenë besim tek BE-ja, që BE ta mbajë angazhimin që ka ndërmarrë. Shqipëria i ka hapur të gjithë grupkapitujt, të gjashtë grupkapitujt e negociatave. Në maj ka kapur ato standardet e ndërmjetme. Në korrik i ka mbyllur tre kapituj në lidhje me shkencën, studimet, edukimin dhe kulturën dhe me marrëdhëniet me jashtë. Këto arritje pasqyrojnë një punë shumë të madhe të bërë nga qeveria, nga deputetët dhe nga shumë prej nesh që janë të angazhuar për ta parë të ardhmen e Shqipërisë në Bashkimin Evropian. I duhet njohur kjo gjë Shqipërisë, i duhet vlerësuar. Detyra tani është që të fuqizohet pavarësia gjyqësore, të kemi më shumë rezultate ndaj korrupsionit dhe të sigurohemi që institucionet publike t'i shërbejnë mirë qytetarëve të vetë. Ju nxis që këto reforma t'i ndiqni me po atë vendosmëri.

Mali i Zi është vendi që ka ecur mjaft përpara në procesin e anëtarësimit. I ka hapur të tre të 33 kapitujt dhe ka mbyllur përkohësisht 18 prej tyre. Dhe duke e përfunduar ky proces, çohet një sinjal shumë i fortë në Ballkanin Perëndimor, sinjal që tregon që anëtarësia në BE është e arritshme. Axhenda e këtij programi në Tiranë i jep vëmendje shumë të posaçme rolit të kuvendeve, sepse si deputetë ne miratojmë legjislacionin e nevojshëm për anëtarësi. Ne i kërkojmë llogari qeverive dhe sigurohemi që angazhimet të zbatohen. Ne gjithashtu shqetësimet e qytetarëve i bëjmë pjesë të këtij procesi", tha ai. 

Procesi i anëtarësimit bëhet gjithnjë e më kërkues sa më pranë tij të jetë Shqipëria, tha ambasadorja e BE në Tiranë, Sofia Moreira de Sousa. Ajo theksoi vazhdimisht gjatë fjalës së saj në Konferencën Ndërparlamentare se efekti i reformave duhet të jetë i prekshëm nga qytetarët dhe të ketë fokus qasjen dhe gjithëpërfshirjen.

“E ardhmja europiane e Shqipërisë po bëhet gjithnjë e më e prekshme. Anëtarësimi jo vetëm që përgatit Shqipërinë për anëtarësimin e ardhshëm në BE, por ndihmon qytetarët shqiptarë që të ndiejnë efektin shndërrues që ai sjell. Sa më pranë ecni me anëtarësimin, aq më impenjativ bëhet procesi sepse miratimi i legjislacionit është vetëm pjesë, sepse zbatimi është i pazvëendësueshëm. Faza ku gjendet Shqipëria do të kërkojë që institucionet të kërkojnë në mënyrë të përhershme të pavarur. Çfarëdo lloj vlerësimi për gjendjen ku ekziston një demokraci nuk bëhet vetëm me zgjedhjet, por edhe si e luan rolin e vet Kuvendi, transparenca, vendimmarrja dhe debati politik. Zëri i qytetarëve ofron gjithashtu hapësirën ku mund të shprehen dhe debatohen vendimet politike. Kalendari ambicioz nuk mund të vijë në dëm të cilësisë, mbikëqyrjes parlamentare dhe ndaj është kaq e rëndësishme qasja dhe gjithëpërfshirja. Anëtarësimi merr kuptim vetëm kur qytetarët kuptojnë çfarë do të thotë vërtet BE për jetën e tyre të përditshme”, tha Moreira de Sousa.

Mesazhi është i qartë, tha ambasadorja, Shqipëria të vijojë me negociatat dhe BE e mbështet, por gjithçka varet nga arritjet konkrete. Destinacioni është Europa e bashkuar dhe kontributi i Shqipërisë në BE.

“Ambicia për të mbyllur negociatat deri në 2027 është impenjative, kërkon angazhim të vazhdueshëm. BE mbetet mbështetës kryesor, por besueshmëria e kësaj ambicieje varet tek arritjet. Mesazhi është i qartë: vazhdoni me këtë që po bëni. Rrugëtimi europian e ka ndryshuar Shqipërinë në shumë aspekte. Detyra që mbetet është që shndërrimi të vazhdojë, përfitimet e reformave të ndihen nga qytetarët. Destinacioni është më shumë se anëtarësim, por një Europë më e bashkuar dhe rezistente ndaj kërcënimeve të së ardhmes, si dhe një Shqipëri që është e gatshme të kontribuojë në BE”, përfundoi ambasadorja.

Shqipëria është pararendëse e procesit të zgjerimit, tha raportuesi për Shqipërinë në Parlamentin Europian, Andreas Schieder. Në Konferencën Ndërparlamentare, ai shprehu dëshirën për të dhënë kontributin e tij në zgjerimin e Bashkimin Europian.

“Zgjerimi i BE-së nuk është vetëm projekt i së ardhmes, është diçka që e meriton gjithë kontinenti dhe ajo që ëndërronim në 1989 dhe dua të jap edhe unë kontributin tim për të finalizuar këtë moment historik. Mbase ka shkuar pak gjatë, por ka një mundësi më të mirë. Shqipëria është pararendësja e procesit të zgjerimit dhe për mua është funksion i PE që t’i shohë të gjitha hollësitë nga një pikëpamje e politikave parlamentare të BE-së”, tha Schieder.

Ndërsa përmblodhi arritjet e Shqipërisë gjatë negociatave, Schieder tha se reformat duhet të reflektojnë ndryshimin në shoqëri. Besimplotë tha se vendi mund të mbyllë ende disa kapituj dhe të realizojë ambicien e anëtarësimit brenda 2030.

“Pas gjithë këtyre negociatave, kanë dalë shumë hollësi, por tani ndodhemi në fazën e fundit të garës. Ka ende disa kapituj që duhen mbyllur, Shqipëria ka qenë mjaft veprore. S’është vetëm hapja e kapitujve, duhet edhe mbyllja. Pastaj vjen ndikimi që ka zbatimi i këtyre kapitujve dhe këto reforma të ndihen në shoqëri. Shqipëria mundet të mbyllë edhe disa kapituj, e meriton të jetë anëtare e re brenda kësaj dekade”, tha raportuesi.

Kryeministri Edi Rama kërkoi që vendimet politike për zgjerimin e Bashkimit Europian të mos lihen për në momentin e fundit, ndërsa procesi për secilin vend të vijojë më pas mbi bazën e meritës. Rama tha se Europa duhet t'i mbajë vendet kandidate rreth “tavolinës” dhe larg ndikimit të Rusisë dhe Kinës.

“Çfarë duhet të ndryshojë dhe çfarë mund t’i lehtësojë ata persona që ngurrojnë, është që vendimet politike të mos lihen për momentin e fundit, por të merren tani dhe pastaj, në fund, të lihen proceset në bazë të meritës që çdo vend ka.

7 ‘’fëmijë’’ ka Ursula dhe BE ka 7 kandidatë kështu që ‘’fëmijët’’ e Ursulës nuk u rritën në lagje, ato u rriten rreth tavolinës. Ajo nuk i tha vajzës; ‘’shko dhe kalo ca kohë me atë gangsterin rus atje tek cepi sepse mami tani është pak e zënë’’.  Ajo nuk i tha djalit; ‘’shkoj e luaj me ca lodra kineze sepse tani tavolinën e përdorin të rriturit’. Jo, tani të gjithë ishin rreth tavolinës, por patjetër që të gjithë që ishin aty në tavolinë, nuk kishin të njëjtën vlerë zëri, nuk kishin të njëjtën forcë fjale madje dhe ushqimi mund të mos ketë qenë i njëjtë. Apo jo?

Kështu që mendoj se Europa duhet të gjejë atë momentin e Helmut Kohl dhe të thotë: hajde të gjithë rrejt kësaj tavolinë. Të gjithë dhe pastaj se çfarë merr secili prej asaj tavoline, kjo varet pikërisht nga procesi që bazohet tek merita. Hap një kapitull, e mbyll dhe për atë kapitull ti je plotësisht anëtar dhe mund të jesh pjesë e tavolinës. Nëse ende po punon për një kapitull tjetër, atëherë për kapitullin tjetër je një nga ‘’fëmijët’’ e Ursulës që nuk është rritur ende.

Nuk është e bëshme që t’i themi Ukrainës që gjithçka bëhet, ama që mund t’i themi asaj të vijë në tavolinë, mundemi dhe pastaj jemi të gjithë të bashkuar si një Evropë. Dhe pastaj kur flasim për politikat bujqësore, koha do e tregojë. Jeta do na e tregojë ama shumë të tjera i kemi të përbashkëta. Shumë gjëra të tjera. Nuk duhet të kujtohemi që jemi një Europë sa herë ka një sulm dhe kur ftohemi nëpër tavolina apo vetëm kur bie ndonjë pandemi dhe ne gjendemi rreth kësaj tavoline, ama kur vjen ndonjë valë emigracioni të paligjshëm në Evropë, dhe po, në ato momente nevojitemi dhe ne në tavolinë sepse ja ku kalohet rruga nga këtu, prandaj duhet të jemi dhe ne në tavolinë. Pra është si veza e Kolombit. Shumë e thjeshtë është, hajde bëjeni, siç thonë ata të kompanisë Nike, ‘’bëje’’.

Këto ishin ato pak fjalë të mia që doja të ndaja me ju dhe më besoni, mund të flas shumë më gjatë se kaq dhe dua të falënderoj përsëri secilin prej jush dhe të përgëzoj në fakt, ambasadoren e re të Bashkimit Europian sepse e ka për herë të parë dhe të vish në shfaqjen tënde të parë publike me kaq shumë persona që vijë nga e gjithë Europa, patjetër që tregon një lloj force. Nuk e di se si ia dole mbanë, por mbresëlënëse është kështu që do fillojmë të të kërkojmë gjithnjë e me shumë gjëra. Dhe çfarë tjetër t’ju them? Shpresoj se ky takim nuk do zgjasë shumë dhe që do keni edhe më shumë kohë për të dalë në qytet, pasi në atë mënyrë do merrni edhe më shumë informacione nga vetë dielli, nga ngjyrat, nga ajri, nga ushqimi, buzëqeshjet e njerëzve, por edhe më shumë sesa nga fjalimet tona të mërzitshme”, tha Rama.