Zgjedhja e Shabanit si Avokat Populli, Gjykata Kushtetuese rrëzon unanimisht kërkesën e PD: Procesi i rregullt, tërheqja e firmave s’e bllokonte votimin

Me 8 vota pro dhe asnjë kundër anëtarët e Gjykatës Kushtetuese kane vendosur se Endri Shabani do të vijojë të drejtojë zyrën e Avokatit të Popullit pasi ata rrëzuan një kërkesë të PD për të shpallur antikushtetuese zgjedhjen e tij.

Çështja u dërgua në Gjykatën Kushtetuese nga një grup prej 44 deputetësh të opozitës, të cilët kundërshtuan procedurën e ndjekur për zgjedhjen e Avokatit të Popullit, duke kërkuar verifikimin e zgjedhshmërisë së tij dhe pajtueshmërisë së ushtrimit të funksionit me Kushtetutën.

Kundërshtimi kryesor i PD lidhej me mbështetjen e kandidaturës së Shabanit nga 28 deputetë. Sipas Kushtetueses, kjo mbështetje nuk përbën një rregull të përcaktuar nga normat kushtetuese, por është e parashikuar në Ligjin Organik për Avokatin e Popullit dhe në Rregulloren e Kuvendit.

Gjykata vlerëson se, në momentin kur Komisioni i Ligjeve verifikoi kandidaturat dhe vendosi kalimin e tyre për votim në seancë plenare, kushti procedural ishte plotësuar dhe Shabani kishte 28 firma dhe për këtë arsye tërheqja e mbështetjes më pas nuk përbënte arsye për bllokim të procesit.

“Ky kusht ishte plotësuar në momentin e verifikimit nga Komisioni i Ligjeve të kandidaturave dhe kalimin e tyre për votim në seancë plenare. Në këtë mënyrë, procesi kishte sjellë pasoja konkrete, ndaj tërheqja e mbështetjes pas kalimit të kësaj faze nuk mund të sjellë më pasoja në procedurën vijuese parlamentare”, thotë Kushtetuesja.

Pikërisht për këtë përfundim i menjëhershëm ishte reagimi i kreu i Grupit Parlamentar të PD-së Gazment Bardhi. Ai e quan mashtrim të Gjykatës Kushtetuese, pasi thotë se Grupi Parlamentar i PD-së ka tërhequr mbështetjen në datën 5 dhjetor 2025 ndërkohë Komisioni i Ligjeve ende nuk kishte bërë atë që Gjykata thotë se e kishte bërë: verifikimin e kandidaturave dhe kalimin e tyre për votim në seancë plenare. Proces që u bë më 9 dhjetor, 4 ditë më pas.

“Ky është thjesht një mashtrim publik, që vendos në pikëpyetje të fortë kushtetutshmërinë e vendimmarrjes së Gjykatës në rastin konkret. Grupi Parlamentar i PD-së ka tërhequr mbështetjen në datën 5 dhjetor 2025, përmes shkresës nr. 3853 Prot., datë 05.12.2026. Ndërkohë, Komisioni i Ligjeve ende nuk kishte bërë atë që Gjykata thotë se e kishte bërë: verifikimin e kandidaturave dhe kalimin e tyre për votim në seancë plenare. Verifikimi nga Komisioni i Ligjeve i kandidaturave dhe kalimi i tyre për votim në seancë plenare është bërë në mbledhjen publike të Komisionit në datën 9 dhjetor 2025, pra 4 ditë pas tërheqjes së mbështetjes”, shkroi Bardhi.

Një tjetër pretendim i opozitës lidhej me aktivitetin politik të kandidatit përpara zgjedhjes së tij. Për këtë çështje, Gjykata Kushtetuese thekson se, në parim, veprimtaria politike parashikohet nga Kushtetuta si shkak papajtueshmërie që mund të ndikojë në ushtrimin e funksionit. Sipas informacioneve Endrit Shabanit i ishte aprovuar dorëheqja nga Nisma Shqipëria bëhet ditën e votimit të tij në Parlament por ditën e betimit ai nuk ishte kryetar i një partie politike.

“Për sa i përket pretendimit për veprimtarinë politike të ushtruar nga kandidati për Avokat të Popullit, Gjykata konstatoi se, në parim, veprimtaria politike, parashikohet nga Kushtetuta si shkak papajtueshmërie, që ndikon në ushtrimin e funksionit. Në rastin konkret, referuar momentit të betimit të Avokatit të Popullit në Kuvend, Gjykata vlerësoi se pretendimi i kërkuesit është i pabazuar”, vijon Kushtetuesja.

Pretendimet e tjera të opozitës së deputetët do të duhej të mbështesnin vetëm një kandidat, çështjen se si tërhiqet nga rendi i ditës së Kuvend një pikë diskutimi apo votimi, apo faktin se PS nuk respektoi një marrëveshje politike me opozitën sipas së cilës Avokati i Popullit duhet të vijë si kandidat i pakicës parlamentare, Gjykata Kushtetuese nuk i mori fare në shqyrtim pasi sipas saj nuk përbëjnë çështje kushtetuese.

Për vendimin reagoi edhe vetë Avokati i Popullit, Endri Shabani, sipas të cilit Kushtetuesja i dha përgjigje çdo pikëpyetjeje mbi ligjshmërinë e tij si gardian i mbrojtjes së të drejtave të njeriut.

NJOFTIM I PLOTË

Në datën 29.09.2026, Gjykata Kushtetuese (Gjykata) mori në shqyrtim në seancë plenare mbi bazë dokumentesh çështjen me kërkues një grup prej 44 deputetësh të Kuvendit të Republikës së Shqipërisë (Kuvendi), në cilësinë e subjektit kushtetues jo më pak se një e pesta e deputetëve (kërkuesi) me objekt verifikimin e zgjedhshmërisë dhe papajtueshmërisë në ushtrimin e funksioneve të Avokatit të Popullit, përfshirë verifikimin e procedurës së zgjedhjes së tij në detyrë, duke e konstatuar në papajtueshmëri me Kushtetutën, si dhe shfuqizimin e vendimit nr. 111/2025, datë 11.12.2025 të Kuvendit “Për zgjedhjen e Avokatit të Popullit”.

Gjykata, bazuar në objektin e kërkesës, si dhe natyrën e thelbin e pretendimeve të parashtruara nga kërkuesi, vuri fillimisht në diskutim çështjen e juridiksionit të saj për shqyrtimin e kësaj çështjeje.

Gjykata, bazuar në përmbajtjen e shkronjës “e” të pikës 1 të nenit 131 të Kushtetutës, vlerësoi, fillimisht, se Avokati i Popullit përfshihet në kategorinë e funksionarëve të organeve të parashikuara në Kushtetutë, sipas kësaj dispozite, për rrjedhojë edhe çështjet që lidhen me zgjedhshmërinë e papajtueshmërinë në ushtrimin e funksionit të Avokatit të Popullit dhe verifikimin e zgjedhjes së tij përfshihen në juridiksionin kushtetues.

Po në këndvështrim të vlerësimit të juridiksionit të saj, Gjykata, pasi mori në shqyrtim pretendimet e ngritura nga kërkuesi, vlerësoi se për: i) nënshkrimet e 28 deputetëve mbështetës në një listë të vetme; ii) mënyrën e zbatimit të rregullit të brendshëm “një deputet mbështet vetëm një kandidat”; iii) interpretimin e nenit 72 të Rregullores të Kuvendit për tërheqjen nga rendi i ditës të projektvendimit për zgjedhjen e Avokatit të Popullit; iv) ekzistencën e marrëveshjes politike mes shumicës dhe pakicës parlamentare sipas së cilës Avokati i Popullit duhet të vijë si kandidat i pakicës parlamentare, nuk ngrenë ndonjë çështje të nivelit kushtetues.

Për sa i përket pretendimeve të tjera të kërkuesit për zgjedhshmërinë e Avokatit të Popullit në kuptim të plotësimit të kritereve kushtetuese dhe për papajtueshmërinë në ushtrimin e funksionit, si dhe për verifikimin e zgjedhjes së tij, Gjykata vlerësoi se bëjnë pjesë në juridiksion kushtetues ndaj u ndal në vlerësimin e tyre në themel.

Në lidhje me pretendimin për mosplotësimin e kushtit të zgjedhshmërisë të parashikuar në pikën 2 të nenit 61 të Kushtetutës, sipas të cilit Avokati i Popullit duhet të ketë “njohuri dhe veprimtari të njohura në fushën e të drejtave të njeriut dhe të ligjit”, si dhe hetimin nga Komisioni i Ligjeve në këtë drejtim, Gjykata arriti në përfundimin se Kuvendi në zgjedhjet brenda procedurave parlamentare që përfshijnë vlerësime profesionale të kandidatëve për funksione kushtetuese gëzon diskrecion me kusht që të respektojë garancitë themelore procedurale dhe që procesi mos të ketë arbitraritet. Bazuar në këtë standard, në rastin konkret, në procedurën e ndjekur nga Kuvendi, Gjykata nuk konstatoi cenim të garancive themelore procedurale apo arbitraritet.

Për sa i përket pretendimit për veprimtarinë politike të ushtruar nga kandidati për Avokat të Popullit, Gjykata konstatoi se, në parim, veprimtaria politike, parashikohet nga Kushtetuta si shkak papajtueshmërie, që ndikon në ushtrimin e funksionit. Në rastin konkret, referuar momentit të betimit të Avokatit të Popullit në Kuvend, Gjykata vlerësoi se pretendimi i kërkuesit është i pabazuar.

Gjykata gjeti të pabazuar edhe pretendimin tjetër të kërkuesit për verifikimin e zgjedhjes së Avokatit të Popullit, për shkak të mungesës së mbështetjes së deputetëve në momentin e votimit të tij në seancë plenare.

Gjykata vëren, fillimisht, se kërkesa për mbështetjen (propozimin) e kandidatëve nga 28 deputetë nuk është një rregull i përcaktuar nga normat kushtetuese, por i parashikuar në Ligjin Organik të Avokatit të Popullit dhe në Rregulloren e Kuvendit. Qëllimi i rregullit procedural për mbështetjen e kandidatëve nga deputetët është të sigurojë efektivitetin e procedurës parlamentare, në funksion të rezultatit të saj dhe nuk është i lidhur me ushtrimin e funksionit ligjvënës nga Kuvendi. Në rastin në shqyrtim, ky kusht ishte plotësuar në momentin e verifikimit nga Komisioni i Ligjeve të kandidaturave dhe kalimin e tyre për votim në seancë plenare. Në këtë mënyrë, procesi kishte sjellë pasoja konkrete, ndaj tërheqja e mbështetjes pas kalimit të kësaj faze nuk mund të sjellë më pasoja në procedurën vijuese parlamentare.

Në përfundim Gjykata njëzëri vendosi rrëzimin e kërkesës.

Vendimi përfundimtar do të shpallet i arsyetuar brenda afateve ligjore të parashikuara nga ligji nr. 8577, datë 10.02.2000 “Për organizimin dhe funksionimin e Gjykatës Kushtetuese të Republikës së Shqipërisë”, i ndryshuar dhe nga Rregullorja për Procedurat Gjyqësore të Gjykatës Kushtetuese.

Rendit zhvillimet sipas orarit:

Të Fundit Të Parat