Ka një arsye pse periudhat e gjata të stresit mund të shoqërohen me vështirësi në përqendrim, kujtesë dhe përpunimin e informacionit. Një nga zonat më të rëndësishme në këtë proces është hipokampusi, një strukturë e trurit që luan rol qendror në të mësuar dhe formimin e kujtimeve.
Një rishikim shkencor mbi stresin kronik dhe hipokampusin thekson se kjo strukturë është veçanërisht e ndjeshme ndaj glukokortikoideve, grupit të hormoneve ku bën pjesë kortizoli. Sipas autorëve, ekspozimi i zgjatur ndaj stresit mund të ndikojë në funksionimin dhe plasticitetin e hipokampusit.
Por situata është më e ndërlikuar sesa ideja se “kortizoli shkatërron trurin”. Studimet njerëzore tregojnë rezultate të ndryshme në varësi të intensitetit të stresit, kohëzgjatjes, momentit kur ndodh dhe llojit të kujtesës që testohet.
Një rishikim sistematik mbi stresin dhe rikthimin e kujtimeve analizoi 13 studime me gjithsej 962 pjesëmarrës të shëndetshëm. Studiuesit vunë në dukje se kortizoli mund të ndikojë në hipokampus dhe në amigdalë, struktura të lidhura me kujtesën dhe përpunimin emocional.
Megjithatë, rezultatet nuk ishin gjithmonë të njëjta: në disa raste kujtesa përmirësohej, në të tjera dëmtohej, ndërsa në disa studime nuk u gjet ndryshim i rëndësishëm.
Një studim tjetër, i cili përdori nivelin e kortizolit në flokë si tregues të stresit kronik, gjeti se nivelet më të larta afatgjata të kortizolit ishin të lidhura me saktësi më të dobët në testet e njohjes së kujtimeve. Studimi u krye te gra dhe tregoi gjithashtu se stresi kronik mund të ndikonte në mënyrën se si truri i kushton vëmendje informacionit emocional.
Kjo nuk do të thotë se çdo person që përjeton stres do të ketë dëmtime të kujtesës. Përkundrazi, evidenca sugjeron se truri është shumë dinamik dhe se pasojat varen nga intensiteti dhe kohëzgjatja e stresit.
Prandaj, një periudhë e shkurtër tensioni dhe një gjendje e vazhdueshme stresi nuk janë e njëjta gjë. Është ekspozimi i përsëritur ndaj stresit ai që shqetëson më shumë studiuesit.