Tajvani ndan buxhet rekord për mbrojtjen mes kërcënimeve kineze

Tajvani planifikon të rrisë shpenzimet për mbrojtjen me qëllim parandalimin e luftës, deklaroi Presidenti Lai Ching-te të shtunën, ndërsa Kina intensifikon presionin ushtarak për të pohuar pretendimin e saj mbi ishullin e vetëqeverisur. Qeveria e Lai-t ka alokuar një rekord prej 1.1 trilion dollarësh tajvanezë (34.5 miliardë dollarë amerikanë) për shpenzimet e mbrojtjes në vitin 2027, ekuivalente me më shumë se 3% të PBB-së. 23 milionë banorët e Tajvanit përballen me kërcënimin e një sulmi kinez, pasi Pekini e konsideron ishullin pjesë të territorit të tij dhe nuk ka përjashtuar përdorimin e forcës për ta vënë nën kontroll.

“Qëllimi ynë në rritjen e investimeve në mbrojtjen kombëtare nuk është të provokojmë, por të parandalojmë luftën,” tha Presidenti Lai Ching-te në një fjalim që shënonte Ditën Kombëtare të Tajvanit. Qeveritë e njëpasnjëshme kanë rritur shpenzimet ushtarake ndërsa Tajvani forcon mbrojtjen e tij kundër një pushtimi të mundshëm kinez dhe kërkon t’i demonstrojë Shteteve të Bashkuara angazhimin e tij për vetëmbrojtje. Lai theksoi se paqja nuk mund të merret si e mirëqenë, duke akuzuar Kinën për përdorimin e aktiviteteve ushtarake dhe të “zonës gri” për të ndryshuar status quo-në në ngushticën e Tajvanit. Ai mirëpriti bisedimet midis Shteteve të Bashkuara dhe Kinës, por theksoi se Pekini duhet të respektojë “të drejtën e popullit të Tajvanit për të ekzistuar.”

Politika e SHBA-së ndaj Tajvanit mbetet e pandryshuar, megjithëse disa komente të ish-Presidentit Donald Trump kanë ngritur shqetësime. Trump sugjeroi në maj se shitjet e armëve amerikane mund të përdoren si një mjet pazari në negociatat me Presidentin kinez Xi Jinping. Tajvani pret miratimin e Trumpit për 14 miliardë dollarë shitje armësh, përfshirë sistemin e mbrojtjes ajrore Patriot. Përballë ushtrisë shumë më të madhe të Kinës, e cila vazhdon të zgjerojë arsenalin e saj me armë të avancuara, Tajvani po modernizon forcat e tij të armatosura. Zyra e Punëve të Tajvanit në Kinë nuk iu përgjigj menjëherë kërkesës për koment, ndërsa Pekini e quan Lain një “separatist” dhe ka refuzuar ofertat e tij për bisedime. Shtetet e Bashkuara mirëpritën angazhimin e Lai-t për ruajtjen e paqes dhe stabilitetit, me një zyrtar të lartë amerikan që theksoi se “një fjalim rutinë nuk është justifikim për veprime agresive ose shtrënguese.” Festimet e së shtunës shënuan 115-vjetorin e revolucionit të vitit 1911 që përmbysi dinastinë Qing të Kinës dhe hapi rrugën për themelimin e Republikës së Kinës.

Marrë nga Deutsche Welle