Nga Adelheid Woelfl, DER STANDARD

Sipas Ministrisë së Shëndetësisë, të dielën gjatë protestave në Tiranë u plagosën 31 persona, të cilët u dërguan në Qendrën e Traumës në spitalin “Nënë Tereza”. Mes tyre ishin 21 efektivë policie, pesë demonstrues, katër kalimtarë që nuk kishin lidhje me protestat dhe një përfaqësues i medias. Të dielën, në Tiranë shpërthyen sërish përplasje të dhunshme mes demonstruesve dhe policisë.

Protestuesit hodhën gurë kalldrëmi, ndërsa policia përdori gaz lotsjellës dhe topa uji. Pas 135 ditësh protestash paqësore, të martën e javës së kaluar demonstratat për sundimin e ligjit dhe kundër korrupsionit u shndërruan për herë të parë në përplasje të dhunshme.

Të hënën, demonstruesit u mblodhën sërish përpara Ministrisë së Arsimit. Policia ngriti një kordon sigurie, pasi gjatë ditëve të mëparshme protestuesit kishin dëmtuar dhe djegur ndërtesa publike, përfshirë edhe ministri. Ndryshe nga ditët e mëparshme, protesta nisi me këngë dhe valle.

“Janë kaluar kufijtë”

Kryeministri Edi Rama dhe ministri i Brendshëm Ervin Demo u takuan me efektivët e policisë. Demo dënoi sulmin ndaj Komisariatit të Policisë Nr. 3 të dielën. Sipas ministrit, me këtë sulm ishin kaluar të gjithë kufijtë e tolerueshëm. Ai deklaroi se efektivët e policisë kishin pësuar lëndime të rënda gjatë sulmit, përfshirë edhe djegie.

Ministri tha se përshkallëzimi i dhunës tregonte se protestat kishin humbur karakterin e tyre fillestar dhe nuk mund të konsideroheshin më protesta studentore. Gjatë ditëve të fundit, demonstruesit kishin dëmtuar dhe plaçkitur gjithashtu kioska dhe dyqane. Koshat e mbeturinave ishin përfshirë nga flakët dhe gurët e kalldrëmit gjendeshin gjithandej.

Sipas raportimeve, policia në disa raste kishte ushtruar dhunë joproporcionale ndaj demonstruesve. Disa prej tyre ishin rrahur edhe pse ndodheshin tashmë të pafuqishëm përtokë.

Protesta prej muajsh

Protestat në Tiranë zhvillohen që nga fundi i muajit maj. “Revolucioni i Flamingove” kërkon shfuqizimin e ligjeve që mundësojnë ndërtimin e resorteve turistike për super të pasurit në një zonë të mbrojtur natyrore në bregdet. Studentët kërkojnë gjithashtu kushte më të mira në universitete dhe më shumë konvikte me çmime të përballueshme.

Qeveria e Edi Ramës, i cili po qeveris në mënyrë gjithnjë e më autoritare, nuk u është përgjigjur kërkesave të demonstruesve gjatë muajve të fundit. Në vend të kësaj, ajo ka pretenduar se protestuesit drejtohen nga jashtë vendit ose se mbrojnë Hamasin. Këto akuza shpifëse i kanë zemëruar edhe më shumë të rinjtë.

Autori Jurgen Shpërdhea mendon se zhgënjimi është kaq i madh sepse “studentët janë detyruar të shohin se jeta në vendin e tyre po bëhet gjithnjë e më e papërballueshme dhe mundësitë për të rinjtë po pakësohen gjithnjë e më shumë”, i tha ai gazetës STANDARD.

Sipas tij, bëhet fjalë për kushtet e jetesës, perspektivat profesionale dhe dështimin e qeverisë për t’iu përgjigjur shqetësimeve të studentëve.

“Ne kërkojmë arsim cilësor, të aksesueshëm dhe të përballueshëm, një shoqëri të vërtetë meritokratike, mundësi punësimi dhe paga që u mundësojnë të rinjve të jetojnë të pavarur. Dëshirojmë një vend ku diploma universitare të mos nënkuptojë se duhet të largohesh nga Shqipëria për të ndërtuar të ardhmen tënde”, tha Shpërdhea për gazetën STANDARD.

“Interesat e pushtetarëve”

Studenti 29-vjeçar i administrimit të biznesit kërkon tani edhe hetimin dhe zbardhjen e rasteve të dhunës policore, respektimin e së drejtës për demonstrim dhe përfundimin e ndërhyrjeve të Partisë Socialiste në pushtet në institucionet e vendit.

“Në fund të fundit, ne duam një qeveri që u shërben qytetarëve të saj, në vend që t’i detyrojë qytetarët t’u shërbejnë interesave të pushtetarëve”.

Studentët investojnë vite në studimet e tyre, shpesh duke bërë sakrifica të mëdha financiare, vetëm për të përfunduar më pas në një treg pune ku lidhjet personale shpesh vlejnë më shumë se kualifikimet, tregon ai nga përvoja e vet. Pagat, sipas tij, janë tepër të ulëta në krahasim me kostot e banimit, ushqimeve dhe nevojave të përditshme.

Edhe shërbimet më themelore publike vazhdojnë të jenë të pasigurta në disa pjesë të vendit.

“Të rinjtë shqiptarë shohin se çfarë mundësish u ofrohen gjetkë në Evropë dhe pyesin veten pse nuk mund të kenë të njëjtat mundësi edhe në vendin e tyre. Për shumë të diplomuar, emigrimi është plani më realist për karrierën. Burimi ynë më i madh kombëtar janë njerëzit tanë — dhe ne po i humbasim”, kritikon i riu.

Ndërsa të rinjtë nuk shohin të ardhme për veten e tyre, ata shohin njëkohësisht se si planifikohen resorte luksoze në toka që, në të vërtetë, i përkasin popullit ose duhet të ruhen për brezat e ardhshëm. Ndërkohë, persona të pasur dhe me lidhje të forta politike përfitojnë nga mundësi për të cilat qytetarët e zakonshëm mund vetëm të ëndërrojnë.

“Këtu e ka burimin zemërimi”

“Dhe kur protestoni, nuk merrni përgjigje, por përballeni me policinë e ndërhyrjes së shpejtë. Pikërisht këtu e ka burimin zemërimi”, thotë Shpërdhea.

“Është ndjesia se po na vidhet e ardhmja, ndërkohë që prej nesh pritet të heshtim”.

I pyetur për projektin e ndërtimit të një kompleksi luksoz, të planifikuar nga Jared Kushner në një zonë të mbrojtur natyrore në bregdet, i riu, i cili siguron të ardhurat e tij nga puna në marketing, shprehet:

“Përfshirja e personave nga rrethi i Donald Trump ngre pyetje legjitime, për shembull lidhur me transparencën, lobimin, konfliktet e interesit dhe çështjen se interesat e kujt po përfaqësohen në të vërtetë”.

Sipas tij, këto veprimtari kërkojnë një hetim të pavarur, veçanërisht në rastet kur ndikimi diplomatik ose politik mund të jetë i ndërthurur me interesa private biznesi.

Ai thotë se investimet ndërkombëtare janë të mirëpritura, për sa kohë që krijojnë mundësi reale, respektojnë mjedisin, zbatojnë ligjet në fuqi dhe sjellin përfitime për popullin shqiptar.

“Ajo që ne kundërshtojmë me vendosmëri, megjithatë, është ideja se për të ardhmen e vendit tonë, peizazhet tona të mbrojtura dhe burimet tona kombëtare mund të vendoset pas dyerve të mbyllura, pa pjesëmarrje të vërtetë të publikut. Shqipëria nuk është një resort luksoz që pret vetëm të zhvillohet”, komenton ai projektet.