Kancelari i Gjermanisë, Friedrich Merz, kërkoi që procesi i zgjerimit të Bashkimit Evropian të vijojë, duke i cilësuar protestat në Shqipëri dhe në rajon si sinjal për rëndësinë e avancimit të tij.
Gjatë Samitit të Procesit të Berlinit, në Miloçer, pranë Budvës në Mal të Zi, Merz dënoi dhunën dhe paralajmëroi se polarizimi politik e gjuha përçarëse janë pengesë për ndërtimin e një Evrope më të sigurt e më të begatë. Ai tha se protestat e zhvilluara në Shqipëri dhe më gjerë tregojnë se zgjerimi i BE-së duhet të vazhdojë.
Të lidhura
None found
Në takim, udhëheqës të Ballkanit Perëndimor dhe përfaqësues të Bashkimit Evropian biseduan për integrimin evropian të rajonit, reformat dhe shtimin e bashkëpunimit mes vendeve.
Merz nënvizoi se anëtarësimi duhet të mbështetet në meritë dhe reforma konkrete. Sipas tij, Bashkimi Evropian i ka përmbushur përgjegjësitë e veta, ndërsa shtetet kandidate duhet të tregojnë vullnet politik dhe të plotësojnë kushtet e kërkuara.
Profesori dhe doktori Sadri Ramabaja, në një prononcim për gazetën “Bota sot”, tha se deklaratat e Merzit në kuadër të Procesit të Berlinit rikthejnë vëmendjen te lidhja mes demokracisë, reformave të brendshme dhe rrugës evropiane të Shqipërisë. Ai vlerësoi se protestat qytetare mund të ushtrojnë trysni për demokratizimin e institucioneve, kurse anëtarësimi i Shqipërisë në BE para Serbisë do të kishte rëndësi strategjike për shqiptarët e Ballkanit Perëndimor dhe Kosovën.
Ramabaja iu referua deklarimeve të kancelarit gjerman më 22 tetor 2026, gjatë takimit të Procesit të Berlinit. Sipas tij, Merz kërkoi vazhdimin e zgjerimit dhe theksoi njëherësh rëndësinë e reformave dhe detyrimin e vendeve kandidate për të përmbushur kriteret e anëtarësimit.
Profesori tha se qëndrimi i kancelarit duhet shqyrtuar jo vetëm si çështje diplomatike, por edhe në raport me gjendjen e demokracisë në Shqipëri dhe marrëdhënien mes pushtetit politik e projektit evropian të vendit.
Sipas Ramabajës, integrimi nuk duhet lidhur me vazhdimësinë e një qeverie të caktuar. Ai e përshkroi atë si proces për ndërtimin e institucioneve demokratike, forcimin e sundimit të ligjit dhe përmbushjen e standardeve evropiane.
Ramabaja theksoi se anëtarësimi në BE nuk është pronë e një qeverie dhe as mjet për të përligjur qëndrimin e saj në pushtet. Sipas tij, ky proces synon transformimin e shtetit dhe shoqërisë, ndaj kërkon institucione funksionale, drejtësi të pavarur, luftë të vendosur kundër korrupsionit dhe llogaridhënie publike. Përparimi, shtoi ai, duhet gjykuar nga rezultatet e reformave konkrete dhe jo nga deklaratat politike të qeverive.
Profesori vuri në dukje se ky dallim ndihmon të kuptohet rëndësia e protestave qytetare në Shqipëri. Ato, tha ai, nuk garantojnë vetvetiu përshpejtim të anëtarësimit, por mund të krijojnë një klimë ku institucionet detyrohen t’u përgjigjen kërkesave të qytetarëve.
Duke folur për protestat kundër qeverisë së Edi Ramës, Ramabaja tha se rëndësia e tyre nuk qëndron vetëm te kundërshtimi i qeverisjes aktuale. Sipas tij, në qendër janë kërkesat për zbatim të ligjit, luftë kundër korrupsionit, institucione të çliruara nga ndikimi politik dhe përgjegjësi publike.
Ai vlerësoi se protestat mund të shërbejnë si instrument i presionit demokratik nëse kërkojnë drejtësi, demokraci, luftë kundër korrupsionit dhe llogaridhënie. Ato nuk sjellin automatikisht anëtarësimin në BE, por mund t’i detyrojnë institucionet të trajtojnë pengesat që e ngadalësojnë procesin. Nëse presioni qytetar çon në reforma konkrete, përmirëson funksionimin e shtetit dhe rezultatet përmbushin kriteret evropiane, protestat mund të ndihmojnë në mënyrë të tërthortë, por të rëndësishme, avancimin e Shqipërisë drejt Bashkimit Evropian, tha ai për “Bota sot”.
Ramabaja paralajmëroi se negociatat e anëtarësimit nuk duhen vlerësuar vetëm në bazë të hapjes ose mbylljes së kapitujve. Përparimi teknik, sipas tij, nuk dëshmon medoemos se institucionet janë transformuar në thelb.
Ai tha se Shqipërisë i nevojitet një proces integrimi që sjell ndryshime të dukshme në punën e drejtësisë, pavarësinë institucionale, luftën kundër korrupsionit dhe mbrojtjen e të drejtave të qytetarëve.
Ramabaja e cilësoi edhe aspektin gjeopolitik si të rëndësishëm. Sipas vlerësimit të tij, anëtarësimi i Shqipërisë në BE, sidomos nëse ndodh përpara atij të Serbisë, do të ndikonte në pozicionin strategjik të të dy shteteve në Ballkanin Perëndimor.
Anëtarësimi do ta bënte Shqipërinë pjesë të drejtpërdrejtë të mekanizmave evropianë të vendimmarrjes dhe do t’i jepte rol më të madh në politikat për sigurinë, zhvillimin ekonomik dhe stabilitetin rajonal, tha profesori.
Sipas Ramabajës, Shqipëria, duke u bërë anëtare e BE-së para Serbisë, do të kalonte nga statusi i vendit kandidat në atë të shtetit anëtar. Kjo do t’i mundësonte të merrte pjesë në vendimmarrjen evropiane dhe të ndikonte më shumë në politikat e përbashkëta, duke forcuar peshën e saj institucionale e diplomatike dhe duke sjellë një realitet të ri në marrëdhëniet rajonale.
Megjithatë, ai nënvizoi se një skenar i tillë nuk duhet kuptuar si epërsi e vetvetishme e Shqipërisë ndaj Serbisë. Rëndësia, sipas tij, është forcimi i pozicionit evropian të Shqipërisë dhe mundësia për të mbrojtur interesat e saj përmes mekanizmave të përbashkët të BE-së.
Profesori Sadri Ramabaja tha se përshpejtimi i integrimit të Shqipërisë do të kishte ndikim përtej Tiranës, duke qenë me rëndësi edhe për Kosovën dhe shqiptarët e rajonit.
Ai vlerësoi se anëtarësimi i Shqipërisë do të krijonte mundësi të reja bashkëpunimi politik, ekonomik e institucional me Kosovën dhe do ta forconte lidhjen e kësaj të fundit me strukturat evropiane.
Ramabaja shtoi se anëtarësimi do të hapte rrugë për forma më të avancuara bashkëpunimi dhe do t’i jepte Shqipërisë mundësi shtesë për të kontribuar në çështjet që prekin interesat e përbashkëta të shqiptarëve në Ballkanin Perëndimor.
Për Kosovën, tha ai, anëtarësimi i Shqipërisë në BE do të kishte peshë të veçantë strategjike, duke krijuar mundësi për bashkëpunim ekonomik, politik dhe institucional dhe duke forcuar lidhjen e shqiptarëve të rajonit me hapësirën evropiane. Ai shtoi se duhet koordinim më i qëndrueshëm mes Tiranës dhe Prishtinës që këto mundësi të kthehen në përfitime konkrete. Pesha e faktorit shqiptar mund të shtohet përmes integrimit dhe bashkëpunimit institucional, por kjo nuk ndodh vetvetiu dhe nuk e zëvendëson politikën e koordinuar apo përgjegjësinë shtetërore, u shpreh Ramabaja.
Ai theksoi se marrëdhëniet mes Shqipërisë dhe Kosovës duhet të ndërtohen mbi bashkëpunim afatgjatë, koordinim strategjik e projekte konkrete. Sipas tij, nuk duhet pritur që anëtarësimi i njërës palë t’i zgjidhë automatikisht sfidat e palës tjetër.
Integrimi i Shqipërisë, vlerësoi Ramabaja, mund të krijojë rrethana më të favorshme për Kosovën. Megjithatë, edhe kjo e fundit duhet të përmbushë kriteret, të forcojë institucionet dhe të angazhohet vazhdimisht në diplomaci për të ecur në rrugën evropiane.
Në përmbyllje, Ramabaja tha se zhvillimet politike në Shqipëri duhen parë në dritën e sfidës për ndërtimin e një shteti demokratik, që plotëson standardet evropiane dhe ndihmon stabilitetin rajonal.
Sipas tij, mesazhi i Friedrich Merzit është se zgjerimi i BE-së vazhdon të ketë rëndësi, por përgjegjësia për përparimin e vendeve kandidate nuk mund t’u lihet institucioneve evropiane.
Ramabaja e përshkroi integrimin e Shqipërisë si projekt demokratik, zhvillimor dhe gjeopolitik. Ai tha se përshpejtimi duhet të mbështetet te merita dhe reforma reale, në mënyrë që të forcohen institucionet, të shtohet besimi qytetar dhe të krijohen kushte për një pozicion më të qëndrueshëm të Shqipërisë në rajon. Evropa, sipas tij, nuk duhet të shërbejë si mburojë politike për asnjë qeveri, por si standard për matjen e pushtetit. Protestat që kërkojnë zbatimin e normave demokratike mund të nxisin ndryshime të brendshme dhe, nëse ato përkthehen në reforma konkrete, ta afrojnë Shqipërinë me synimin evropian, përfundoi ai për gazetën “Bota sot”.
