Blloku i Benjamin Netanyahut mbetet larg shumicës parlamentare, ndërsa opozita e drejtuar nga Gadi Eisenkot nuk ka siguruar ende numrat e nevojshëm për të formuar qeverinë. Partitë arabe kanë fituar peshë të konsiderueshme politike dhe mund të bëhen vendimtare në negociatat paszgjedhore.
E ardhmja politike e kryeministrit izraelit Benjamin Netanyahu është vënë në pikëpyetje pas zgjedhjeve parlamentare të 27 tetorit, të cilat nuk prodhuan një fitues të qartë. Rezultatet paraprake tregojnë se as blloku i tij dhe as opozita e drejtuar nga Gadi Eisenkot nuk kanë siguruar shumicën e nevojshme për të formuar qeverinë e re.
Sipas të dhënave të publikuara më 28 tetor, me mbi 76% të votave të numëruara, blloku i Netanyahut kishte siguruar 54 mandate, ndërsa kampi opozitar i drejtuar nga Eisenkot numëronte 47. Ndërkohë, partitë arabe kishin arritur në 19 mandate, duke marrë një rol potencialisht vendimtar në përcaktimin e shumicës së ardhshme parlamentare.
Për të formuar qeverinë në Knesset, parlamentin izraelit me 120 vende, nevojiten të paktën 61 mandate. Për këtë arsye, negociatat mes forcave politike pritet të jenë vendimtare për fatin e qeverisë së ardhshme. Rezultatet mbeten paraprake dhe mund të ndryshojnë me përfundimin e numërimit.
Rritja e përfaqësimit të partive arabe është një nga zhvillimet më të rëndësishme të këtyre zgjedhjeve. Lista e Përbashkët dhe partia Ra’am mund të kenë ndikim të drejtpërdrejtë në negociatat për krijimin e shumicës parlamentare.
Megjithatë, përfshirja e tyre në një marrëveshje qeverisëse nuk është e sigurt. Eisenkot ka folur për krijimin e një “shumice sioniste”, ndërsa bashkëpunimi me partitë arabe mbetet një çështje e ndjeshme brenda opozitës izraelite.
Nga ana tjetër, disa figura të opozitës kanë kërkuar që këto parti të mos përjashtohen nga negociatat. Yair Golan, drejtues i Demokratëve, ka argumentuar se refuzimi i bashkëpunimit me partitë arabe mund t’i vështirësojë opozitës përpjekjet për të larguar Netanyahun nga pushteti.
Përfaqësues të Listës së Përbashkët kanë sinjalizuar gjithashtu gatishmërinë për të kontribuar në ndryshimin e drejtimit politik të vendit, duke e bërë të qartë se mandatet e tyre nuk mund të shpërfillen në procesin e formimit të qeverisë.
Pavarësisht mungesës së shumicës, Netanyahu synon të ruajë pushtetin dhe ka bërë thirrje për krijimin e një qeverie të fortë të djathtë dhe nacionaliste. Ai ka kundërshtuar mundësinë e një qeverie që do të varej nga mbështetja e partive arabe.
Kryeministri izraelit ka theksuar arritjet ushtarake të viteve të fundit, ndërsa fushata zgjedhore u zhvillua në një klimë të tensionuar politike dhe të sigurisë, pas sulmit të Hamasit më 7 tetor 2023 dhe luftërave që pasuan.
Presidenti amerikan Donald Trump ka pretenduar se mbështetja e tij publike për Netanyahun ka ndikuar në performancën e kryeministrit në zgjedhje. Megjithatë, rezultatet paraprake nuk i japin ende bllokut të tij numrat e nevojshëm për të qeverisur i vetëm me aleatët aktualë.
Zgjedhjet u karakterizuan nga një pjesëmarrje prej 77.7%, niveli më i lartë që nga viti 1999. Votimi u pa si një provë e rëndësishme për drejtimin politik të Izraelit dhe të ardhmen e Netanyahut, i cili ka qenë një nga figurat më të rëndësishme të politikës izraelite për dekada.
Numërimi i votave vijon, përfshirë fletët e votimit të ushtarëve dhe votat e tjera në mungesë, të cilat mund të ndikojnë në shpërndarjen përfundimtare të mandateve.
Për momentin, rezultati nuk konfirmon as largimin e Netanyahut dhe as vazhdimin e tij në krye të qeverisë. Fati i kryeministrit dhe përbërja e kabinetit të ardhshëm do të varen nga negociatat mes partive, gatishmëria për kompromise dhe mundësia për të siguruar shumicën prej 61 deputetësh.
Izraeli përballet kështu me mundësinë e negociatave të gjata për formimin e qeverisë, ndërsa mbetet e hapur edhe mundësia që ngërçi politik të çojë në një tjetër proces zgjedhor.