Konsumimi i lartë i mishit dhe produkteve të qumështit lidhet me nivele më të ulëta të testosteronit te burrat

Burrat që konsumojnë më shumë proteina me origjinë shtazore, veçanërisht nga mishi dhe produktet e qumështit, priren të kenë nivele pak më të ulëta të testosteronit, sipas një studimi të ri të Universitetit të Finlandës Lindore. Në të kundërt, konsumimi më i lartë i proteinave bimore është shoqëruar me nivele disi më të larta të këtij hormoni. Megjithatë, studiuesit theksojnë se dallimet e vërejtura janë të vogla dhe nuk provojnë një lidhje shkak-pasojë.

Një studim i ri shkencor ka identifikuar një lidhje të mundshme ndërmjet burimeve të proteinave në ushqim dhe niveleve të testosteronit te burrat e moshës së mesme.

Studiuesit e Universitetit të Finlandës Lindore analizuan zakonet ushqimore të 2.546 burrave të moshës 42 deri në 60 vjeç, duke krahasuar konsumin e proteinave shtazore dhe bimore me përqendrimin e testosteronit në gjak.

Rezultatet treguan se burrat që konsumonin më shumë proteina shtazore kishin, mesatarisht, nivele pak më të ulëta të testosteronit total sesa ata që konsumonin më pak.

Ndërkohë, te burrat që merrnin një pjesë më të madhe të proteinave nga burime bimore, u vërejt një lidhje në drejtim të kundërt.

Si u zhvillua studimi?

Pjesëmarrësit regjistruan ushqimet që konsumuan gjatë një periudhe katërditore.

Më pas, studiuesit i ndanë në katër grupe sipas sasisë së proteinave shtazore dhe bimore që merrnin përmes dietës.

Në analizë u përfshinë burime të ndryshme proteinash, duke përfshirë mishin, produktet e qumështit, bishtajoret, drithërat, arrat dhe farat.

Krahasimi tregoi se pjesëmarrësit me konsumin më të lartë të proteinave shtazore kishin përqendrime mesatare më të ulëta të testosteronit total sesa grupi me konsumin më të ulët.

Nga ana tjetër, burrat që konsumonin më shumë proteina bimore kishin nivele mesatare disi më të larta.

Megjithatë, autorët theksuan se dallimet ishin modeste.

Për këtë arsye, rezultatet nuk duhet të interpretohen si dëshmi se konsumimi i mishit ul drejtpërdrejt testosteronin apo se proteinat bimore e rrisin atë.

Produktet e qumështit treguan një lidhje më të theksuar

Analizat më të hollësishme identifikuan një lidhje ndërmjet konsumimit më të lartë të proteinave të qumështit dhe përqendrimeve më të ulëta të testosteronit total.

Kjo lidhje u vërejt veçanërisht te proteinat që vinin nga produktet e fermentuara të qumështit.

Megjithatë, studiuesit nuk kanë përcaktuar nëse këto produkte ndikojnë drejtpërdrejt në prodhimin e hormonit.

Është e mundur që rezultatet të lidhen edhe me faktorë të tjerë ushqimorë, metabolikë ose të stilit të jetesës.

Prandaj, gjetjet nuk përbëjnë arsye të mjaftueshme për të këshilluar burrat që të ndërpresin konsumimin e produkteve të qumështit me qëllim rritjen e testosteronit.

Proteinat bimore shoqërohen me nivele pak më të larta

Studimi identifikoi një lidhje pozitive ndërmjet konsumimit të proteinave bimore dhe niveleve të testosteronit.

Kjo lidhje ishte më e dukshme te proteinat që vinin nga burime të tjera përveç drithërave, si perimet, bishtajoret, arrat dhe farat.

Këto ushqime përmbajnë jo vetëm proteina, por edhe fibra, yndyra të pangopura dhe përbërës të tjerë ushqyes.

Sipas studiuesve, është e mundur që personat që konsumojnë më shumë proteina bimore të kenë një model të përgjithshëm ushqyerjeje më të shëndetshëm.

Megjithatë, analizat treguan se këta faktorë nuk e shpjegonin plotësisht lidhjen e vërejtur.

Pse është i rëndësishëm testosteroni?

Testosteroni është hormoni kryesor seksual te burrat dhe luan rol në një sërë procesesh biologjike.

Ai ndikon në dëshirën seksuale, zhvillimin dhe ruajtjen e masës muskulore, forcën e kockave dhe prodhimin e qelizave të kuqe të gjakut.

Gjithashtu, nivelet e tij mund të ndikojnë në energjinë dhe mirëqenien e përgjithshme.

Sipas Shërbimit Kombëtar Shëndetësor britanik (NHS), një interval orientues për testosteronin total te burrat e rritur është rreth 10 deri në 30 nanomol për litër gjak.

Megjithatë, intervalet e referencës mund të ndryshojnë sipas laboratorit, moshës dhe metodës së analizës.

Testosteroni zakonisht fillon të ulet gradualisht me kalimin e moshës, me një rënie mesatare që shpesh vlerësohet rreth 1 për qind në vit pas moshës 30-vjeçare.

Obeziteti dhe diabeti i tipit 2 mund të lidhen gjithashtu me nivele më të ulëta të këtij hormoni.

Një rezultat i ulët laboratorik nuk mjafton, i vetëm, për të diagnostikuar mungesën e testosteronit. Vlerësimi kërkon marrjen parasysh të simptomave dhe, zakonisht, përsëritjen e analizave në orët e mëngjesit.

Çfarë mund ta shpjegojë lidhjen me ushqimin?

Studiuesit pranojnë se mekanizmat biologjikë që mund të shpjegojnë rezultatet mbeten të paqartë.

Një hipotezë është se personat që konsumojnë më shumë proteina bimore marrin zakonisht më shumë fibra dhe yndyra të pangopura.

Në të kundërt, dietat me më shumë produkte shtazore mund të përmbajnë sasi më të larta të yndyrave të ngopura dhe kolesterolit.

Megjithatë, këto ndryshime nuk arritën t’i shpjegonin plotësisht rezultatet e studimit.

Shkencëtarët përmendën edhe mekanizma të tjerë të mundshëm, si proceset inflamatore, rregullimin e insulinës dhe mënyrën se si testosteroni transportohet në qarkullimin e gjakut.

Testosteroni qarkullon pjesërisht i lidhur me proteina të gjakut, prandaj ndryshimet në këto proteina mund të ndikojnë në matjet e testosteronit total, pa nënkuptuar domosdoshmërisht ndryshime të barabarta në testosteronin biologjikisht aktiv.

Këto mundësi kërkojnë hulumtime të mëtejshme.

A duhet të konsumojnë burrat më pak mish?

Rezultatet e studimit nuk dëshmojnë se reduktimi i mishit apo produkteve të qumështit do të rrisë testosteronin.

Hulumtimi identifikoi lidhje statistikore ndërmjet ushqyerjes dhe përqendrimit të hormonit, por nuk ishte një eksperiment ku pjesëmarrësve iu ndryshua dieta për të matur efektin e drejtpërdrejtë.

Për më tepër, regjistrimi katërditor i ushqimeve mund të mos pasqyrojë plotësisht zakonet afatgjata ushqimore.

Edhe dallimet e vogla të testosteronit të vërejtura ndërmjet grupeve nuk tregojnë domosdoshmërisht një ndryshim me rëndësi klinike.

Autorët e studimit e përmblodhën rezultatin duke theksuar se konsumimi më i lartë i proteinave shtazore u shoqërua me testosteron më të ulët në qarkullimin e gjakut, ndërsa proteinat bimore treguan lidhje modeste pozitive.

Nevojiten studime të tjera për të përcaktuar ndikimin real

Hulumtimi i Universitetit të Finlandës Lindore shton të dhëna të reja në studimin e marrëdhënies ndërmjet dietës dhe shëndetit hormonal të burrave.

Megjithatë, ende nuk është e qartë nëse burimi i proteinave ndikon drejtpërdrejt në prodhimin e testosteronit apo nëse lidhjet e vërejtura pasqyrojnë faktorë të tjerë.

Për të përcaktuar këtë, nevojiten studime afatgjata dhe prova klinike të kontrolluara, ku ndryshimet në dietë të krahasohen me ndryshimet hormonale.

Gjetjet sugjerojnë se burimi i proteinave mund të ketë lidhje me nivelet e testosteronit te burrat e moshës së mesme, por dallimet e identifikuara janë të vogla. Për momentin, studimi nuk ofron prova të mjaftueshme për të rekomanduar ndryshime specifike të dietës vetëm për qëllimin e rritjes së testosteronit.