Sahap Kavcıoglu më parë ka drejtuar bankën qendrore të Turqisë, ku zbatoi politikën jokonvencionale të presidentit për uljen drastike të normave të interesit, pavarësisht përshpejtimit të inflacionit
Kreu i autoritetit më të lartë rregullator bankar të Turqisë dhe ish-guvernatori i bankës qendrore, Şahap Kavcıoglu, paraqiti të mërkurën dorëheqjen, ndërsa skandali prej 20 miliardë dollarësh në bursë vazhdon të përfshijë zyrtarë të lartë dhe politikanë.
Kavcıoglu, i cili nuk është identifikuar publikisht si i dyshuar në hetim, deklaroi se i kishte kërkuar presidentit Recep Tayyip Erdoğan ta lironte nga detyra, “për të parandaluar çdo dëmtim të mëtejshëm” të Autoritetit Rregullator dhe Mbikëqyrës Bankar të Turqisë (BDDK).
Më herët, Kavcıoglu kishte drejtuar Bankën Qendrore të Turqisë, ku zbatoi politikën jokonvencionale të Erdoğan për uljen e normave të interesit, pavarësisht përshpejtimit të inflacionit. Gjatë mandatit të tij, rritja vjetore e çmimeve arriti kulmin në mbi 85 për qind, ndërsa lira turke pësoi një rënie të fortë të vlerës, shkruan FT.
Kavcıoglu u tha mediave vendase këtë javë se BDDK-ja “nuk ka asnjë lidhje me çështjen e fondeve” dhe se autoriteti “është një nga institucionet më të respektuara të Turqisë”.
BDDK-ja nuk iu përgjigj menjëherë kërkesave për koment, ndërsa nuk dihej nëse Erdoğan e kishte pranuar dorëheqjen. Presidenti po pret liderë botërorë në samitin e OKB-së për klimën COP31, në qytetin turistik të Antalias.
Kriza e ashtuquajtur “Fonzi” ka tronditur strukturat financiare të Turqisë dhe është shtrirë deri në nivelet më të larta të Partisë për Drejtësi dhe Zhvillim (AKP) në pushtet, përfshirë ish-nënkryetaren Fatma Betül Sayan Kaya, e cila javën e kaluar u la në paraburgim nën dyshimin për tregtim të brendshëm të informacionit (insider trading). Ajo mohon çdo shkelje.
Erdoğan, i cili ka shprehur zemërim për skandalin dhe është zotuar të ndjekë penalisht përgjegjësit, deklaroi javën e kaluar se në të janë përfshirë “njerëz që askush nuk do t’i kishte pritur”. Ministri i Drejtësisë, Akın Gürlek, tha se hetimi kishte zbuluar një “organizatë kriminale gjithëpërfshirëse”.
Mes figurave të tjera të larta të përfshira në hetim janë ish-drejtori ekzekutiv i bursës së Stambollit dhe drejtues të lartë të kompanisë shtetërore të sigurimeve Türkiye Sigorta. Ish-drejtuesi i bankës turke përgjegjëse për shlyerjen dhe ruajtjen e titujve financiarë u arrestua të mërkurën, raportoi agjencia shtetërore e lajmeve Anadolu.
Disa nga të dyshuarit kanë mohuar çdo shkelje, ndërsa të tjerë nuk kanë bërë ende asnjë reagim publik ndaj akuzave.
Kriza shpërtheu në mesin e shtatorit, kur disa kompani të njohura të administrimit të aseteve nuk arritën të përmbushnin kërkesat e investitorëve për tërheqjen e parave, pas rritjeve të jashtëzakonshme të çmimeve të aksioneve, të cilat hetuesit dyshojnë se ishin manipuluar.
Më pas, autoritetet rregullatore urdhëruan likuidimin e 131 fondeve të investimit, të cilat në kulmin e tyre zotëronin asete me vlerë rreth 20 miliardë dollarë. Skandali preku më shumë se 455 mijë investitorë.
Veprimet e shpejta të Ministrisë së Financave dhe Bankës Qendrore, të cilat gjatë tre viteve të fundit janë drejtuar nga politikëbërës me qasje ortodokse, nën udhëheqjen e ministrit të Financave Mehmet Şimşek, kanë ndihmuar në kufizimin e pasojave më të gjera financiare të skandalit.
Megjithatë, çështja ka dëmtuar besimin e investitorëve pikërisht në një moment kur Turqia po kërkon të sigurojë 300 miliardë dollarë për të financuar objektivat e saj klimatike, për të transformuar sistemin energjetik dhe për të ulur emetimet e gazeve serrë.
Oferta për dorëheqje e Kavcıoglu erdhi pas ndalimit këtë javë të tre zyrtarëve të lartë të BDDK-së, mes tyre zëvendësi i tij dhe dy drejtues departamentesh. Njëri prej tyre u la në paraburgim nën dyshimin për ryshfet. Deri më tani nuk janë bërë publike akuza ndaj dy zyrtarëve të tjerë.
