Shqipëria me Senat dhe 101 deputetë, në tryezë edhe shkrirja e Kushtetueses

PS dhe PD negociojnë prej më shumë se një viti për një model të ri parlamentar. Nga 140 deputetë që ka aktualisht Kuvendi, numri pritet të zbresë në 101, ndërsa Senati parashikohet të funksionojë sipas modelit italian.

Reforma territoriale, e cila parashikon reduktimin e numrit të bashkive, pritet të shoqërohet edhe me ndryshime të rëndësishme në përbërjen e Kuvendit të Shqipërisë. Në diskutim është ulja e numrit të deputetëve nga 140 në 101, si dhe krijimi për herë të parë i një Senati.

Brenda diskutimeve politike është hedhur edhe alternativa e mbajtjes së 120 mandateve parlamentare, por palët duket se janë më pranë variantit me 101 deputetë.

Propozimi parashikon ngritjen e një dhome të dytë parlamentare, Senatit, sipas modelit italian. Por ndryshimet nuk ndalen këtu: e njëjta tezë përfshin edhe shkrirjen e Gjykatës Kushtetuese në Shqipëri.

Sipas skemës që po diskutohet, në përbërjen e Senatit pritet të përfshihen politikanë me më shumë përvojë, të cilët kanë mbajtur poste parlamentare për disa mandate. Një nga kriteret e përmendura është që senatorët të kenë të paktën tri mandate si deputetë, ndërsa përparësi do t’u jepet figurave me moshë më të madhe dhe eksperiencë politike.

Negociata të mbyllura prej më shumë se një viti

Dy forcat kryesore politike, Partia Socialiste dhe Partia Demokratike, kanë zhvilluar negociata të mbyllura për këtë model prej më shumë se një viti. Diskutimet përfshijnë jo vetëm ndryshimin e përbërjes së Kuvendit, por edhe riorganizimin e institucioneve dhe strukturave të administrimit të territorit.

E shtuna, 14 nëntor, pritet të jetë momenti kur kjo tezë do të dalë më qartë në diskutimin publik, fillimisht në Asamblenë e Partisë Socialiste.

Më pas, nëse arrihet dakordësia politike, ndryshimet pritet të pasqyrohen edhe në Kodin Zgjedhor, përmes një marrëveshjeje më të gjerë mes palëve.

Në këtë reformë parashikohet të preken gjithashtu rajonet, prefekturat dhe mënyra e shpërndarjes së kompetencave publike në territor.

Pra, modeli që po diskutohet përfshin një Kuvend me më pak deputetë, krijimin e Senatit dhe ndryshime rrënjësore në strukturën institucionale të vendit, deri te propozimi për shkrirjen e Gjykatës Kushtetuese.