Australi dhe Filipinet nënshkruan të dielën një marrëveshje mbrojtjeje që synon të lehtësojë organizimin e patrullimeve të përbashkëta, stërvitjeve ushtarake dhe operacioneve të ndihmës në fatkeqësi, njoftuan zyrtarë filipinas. Marrëveshja u firmos në Manila nga sekretari filipinas i Mbrojtjes, Gilberto Teodoro Jr, dhe ambasadori australian Marc Innes-Brown, në prani të kryeministrit australian Anthony Albanese, i cili ndodhet në vend për samitet rajonale.
Dokumenti, i quajtur Marrëveshje për Bashkëpunim në Fushën e Mbrojtjes, përditëson një marrëveshje të vitit 1995. Ai mbështetet mbi një marrëveshje tjetër për forcat vizitore, në fuqi që prej vitit 2012, e cila u lejon tashmë trupave të të dy vendeve të stërviten në territorin e njëri-tjetrit.
Sipas Teodoros, marrëveshja e re do të thjeshtojë procedurat për kryerjen e aktiviteteve të përbashkëta. “Në vend të 100 hapave për të bërë një gjë të vetme, tani do të duhen vetëm 10”, u tha ai gazetarëve, sipas Reuters. Bashkëpunimi më i ngushtë mes forcave detare, ajrore dhe tokësore të dy vendeve, vlerësoi Teodoro, do ta ndihmojë Filipinin të përballojë kërcënimet, përfshirë ato në Detin e Kinës Jugore.
Australia bëri të ditur se marrëveshja mbulon shkëmbimin e informacionit, planifikimin dhe stërvitjen ushtarake, monitorimin e aktivitetit në det dhe zhvillimin e infrastrukturës së mbrojtjes. I pyetur nëse pakti synon të kundërveprojë Kinën, Albanese u përgjigj: “Ky nuk është i drejtuar kundër një vendi të vetëm.
Bëhet fjalë për mbështetjen e sovranitetit të çdo vendi.” Ai theksoi se pjesa më e madhe e tregtisë australiane kalon nëpër Detin e Kinës Jugore dhe se është e rëndësishme që rrugët detare të mbeten të hapura. Australia njoftoi gjithashtu fonde shtesë për programin e saj të Partneriteteve Detare të Azisë Juglindore.
Programi do t’u sigurojë partnerëve rajonalë dronë ajrorë dhe sipërfaqësorë, pajisje të sigurta komunikimi dhe trajnim për të zbuluar e përballuar kërcënimet në det dhe sulmet kibernetike. Njoftimi nuk përmban shifrën e financimit. ## Marrëveshja e mbrojtjes Australi Filipine dhe hapat e tjerë të Manilës Marrëveshja vjen pas disa hapash të fundit të Filipineve për të forcuar lidhjet ushtarake me partnerët.
Më 9 nëntor, Japonia ra dakord t’i furnizojë ushtrisë filipinase me radarë bregdetarë dhe dronë mbikëqyrjeje, në kuadër të një granti prej 4.3 miliardë jenësh (24 milionë euro). Këto pajisje synojnë të ndihmojnë në monitorimin e anijeve në ujërat përreth vendit. Në një deklaratë të 10 nëntorit, Australia, Japonia, Filipinet dhe Shtetet e Bashkuara u angazhuan gjithashtu për një qendër të përbashkët koordinimi ushtarak në Filipine.
Ata ranë dakord të koordinojnë investimet në mbrojtje dhe të zgjerojnë stërvitjet e përbashkëta. Pretendimet e Kinës në Detin e Kinës Jugore mbivendosen me ato të Filipineve dhe të disa vendeve të tjera të Azisë Juglindore. Pekini ka kritikuar më parë aktivitetet e përbashkëta ushtarake të Manilës me partnerët, duke thënë se ato rrisin tensionet rajonale.
Një tribunal ndërkombëtar vendosi në vitin 2016 se pretendimet e Kinës për të drejta historike mbi burimet nuk kishin bazë ligjore aty ku tejkalonin të drejtat e parashikuara nga Konventa e Kombeve të Bashkuara për të Drejtën e Detit. Pekini e refuzon atë vendim.